Σάββατο, 12 Σεπτεμβρίου 2015 09:17

Η κυβέρνηση της Ουκρανίας έχει την μεγαλύτερη ευθύνη για τη συνεχιζόμενη βία της ακροδεξιάς

Κατηγορία Ουκρανία

Volodymyr Ishchenko

 

Βία ξέσπασε έξω από το κτίριο του κοινοβουλίου στο Κίεβο αυτή την εβδομάδα [31 Αυγούστου] κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων ενάντια στις συνταγματικές αλλαγές1 οι οποίες θα μπορούσαν να χορηγήσουν μεγαλύτερη αυτονομία στους φιλο-ρώσους αυτονομιστές στην ανατολική Ουκρανία.

Προτεινόμενες από τον πρόεδρο Πέτρο Ποροσιένκο, οι αλλαγές αυτές θα αποκεντρώσουν την εξουσία στην Ουκρανία, επιτρέποντας την τοπική αυτοδιοίκηση σε «ορισμένες περιφέρειες στις περιοχές του Ντόνετσκ και Λούγκανσκ», που θα καθορίζονται από ξεχωριστή νομοθεσία.

Οι προτάσεις, που υποστηρίζονται από τις ΗΠΑ και την ΕΕ, αποτελούν μέρος μιας υπόσχεσης που δόθηκε με την ειρηνευτική συμφωνία του Μινσκ2 για χορήγηση «ειδικού καθεστώτος» στις περιφέρειες που κατέχουν οι φιλορώσοι αντάρτες που θα βοηθήσει στον τερματισμό της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στην ανατολική Ουκρανία.

Αλλά στην πραγματικότητα, αυτές οι συνταγματικές αλλαγές έχουν μόνο μια μακρινή σχέση με το γράμμα των συμφωνιών του Μινσκ. Η πρόταση του Ποροσιένκο δεν έχει εγκριθεί ούτε από τους αυτονομιστές, ούτε από το Κρεμλίνο. Δεν δίνει στην πραγματικότητα οποιοδήποτε «ειδικό καθεστώς» στις αποσχισθείσες περιοχές, και κάποιες συγκεκριμένες λεπτομέρειες σχετικά με τις εξουσίες αυτονομίας του Donbass μπορεί αργότερα να αναθεωρηθούν με απλή πλειοψηφία στο κοινοβούλιο της Ουκρανίας.

Επιπλέον, η λεγόμενη «αποκέντρωση» συνοδεύεται από την ενίσχυση του προεδρικού ελέγχου της τοπικής αυτοδιοίκησης μέσω κεντρικά διορισμένων «νομαρχών» με ευρείες αρμοδιότητες.

Το ακροδεξιό κόμμα Svoboda, το κόμμα Δεξιός Τομέας και κάποια κόμματα του σημερινού κυβερνητικού συνασπισμού κομμάτων κατήγγειλαν τις αλλαγές ως «συνθηκολόγηση» με τη Ρωσία, και οι διαμαρτυρίες της Δευτέρας εξελίχθηκαν σε αιματηρές, καθώς ένας άνδρας - σύμφωνα με πληροφορίες ένα μέλος του ακροδεξιού τάγματος, που ονομάζεται sich3 - έριξε μια χειροβομβίδα σε ένα πυκνό σχηματισμό της αστυνομίας.

Η κυβέρνηση ανέφερε ότι περισσότεροι από 130 αστυνομικοί4 τραυματίστηκαν, και τρεις στρατιώτες της Εθνικής Φρουράς - όλοι νέοι στρατεύσιμοι - έχασαν τη ζωή τους από τους τραυματισμούς.

Το τάγμα Sich, το οποίο δημιουργήθηκε με την υποστήριξη του Svoboda, είναι ένα από τα πολλά που σχηματίστηκαν κατά το προηγούμενο έτος5 για να διώξουν τους  αυτονομιστές αντάρτες που υποστηρίζονται από τη Ρωσία στα ανατολικά της χώρας.

Ωστόσο, σε μια συνέντευξη στο Sky News, την Τετάρτη6, ο Ποροσιένκο ισχυρίστηκε ότι για τους θανάτους ευθυνόταν στην πραγματικότητα η Ρωσία. Ο πρόεδρος ισχυρίστηκε ότι έφταιγε η συνεχιζόμενη «εκστρατεία αποσταθεροποίησης» του Κρεμλίνου, παρά τις σαφείς ενδείξεις ότι ήταν οι ακροδεξιοί εθνικιστές αυτοί οι οποίοι προκάλεσαν τις συγκρούσεις με την αστυνομία.

 

Φέρνοντας τον πόλεμο πιο κοντά

Η αντίδραση του Svoboda στις συγκρούσεις ήταν να υποστηρίξει ότι η βία ήταν σχεδιασμένη προβοκάτσια για να δυσφημιστούν οι «πατριώτες», ενώ οι φιλοκυβερνητικές ομάδες και η φιλελεύθερη ουκρανική κοινή γνώμη με τη σειρά τους κατηγορούν με υστερικό τρόπο το Svoboda για τους θανάτους των στρατιωτών.

Σποραδικές φωνές από την αριστερά τώρα βιάζονται να θυμίσουν στους φιλελεύθερους – με τη μορφή «σας το είπαμε» - ότι προειδοποίησαν πολύ νωρίτερα για τους κινδύνους της παρατεταμένης συνεργασίας με την ακροδεξιά, και αυτή η βία, υπενθυμίζουν, είναι το αποτέλεσμα.

Αλλά, ως συνήθως, στις περιπτώσεις τραγωδιών, τα συναισθήματα είναι επιλεκτικά. Η ρίψη μιας χειροβομβίδας σε ένα πυκνό πλήθος δύσκολα θα μπορούσε να χαρακτηριστεί σαν η χειρότερη πράξη βίας που συμβαίνει στην Ουκρανία σήμερα. Ακόμη χειρότερες θηριωδίες διαπράχθηκαν σχεδόν καθημερινά στην περιοχή του Ντονμπάς από «απλούς» ανθρώπους και από τις δύο πλευρές της σύγκρουσης.

Αλλά κατά τη διάρκεια του πολέμου η βία μπορεί να γίνει τετριμμένη, ιδιαίτερα όταν συμβαίνει μακριά από το σπίτι - και μακριά από το Κίεβο. Ωστόσο, ο πόλεμος αποκτά νέο νόημα όταν ένας οργισμένος και ένοπλος βετεράνος γυρίσει πίσω, νιώθοντας προδομένος από την κυβέρνηση.

Είναι η σημερινή κυβέρνηση, αυτή που έχει την μεγαλύτερη ευθύνη για τη συνεχιζόμενη σύγκρουση από την ουκρανική ακροδεξιά και τις ένοπλες ομάδες της. Είναι η σημερινή κυβέρνηση αυτή που είναι υπεύθυνη για τη νέα καταπίεση, τη λογοκρισία και τα μέτρα που εισάγουν διακρίσεις.

Αν και τα δεξιά κόμματα, όπως το Svoboda και ο Δεξιός Τομέας είχαν πράγματι σημαντικό ρόλο στην εξέγερση του ευρωμαϊντάν το 2013 και αργότερα αύξησαν τους πόρους τους και σχημάτισαν τις δικές τους ένοπλες ομάδες, δεν μπόρεσαν μέχρι στιγμής να συγκεντρώσουν μαζική υποστήριξη πίσω τους.

Σήμερα, απλώς αντιδρούν στα γεγονότα – δεν τα κατευθύνουν. Ακόμη και στην περίπτωση της βίας της Δευτέρας, το Svoboda είχε απλώς προσπαθήσει να κερδίσει πολιτικούς πόντους στις παραμονές των δημοτικών εκλογών, ελπίζοντας να δώσει στις φωνές για «εθνική προδοσία» μια μεγαλύτερη βάση. Είναι απίθανο να είχαν προγραμματίσει μια σοβαρή ένοπλη επίθεση, απλώς δεν ήταν σε θέση να ελέγξουν τους εξτρεμιστές υποστηρικτές τους μέσα στο πλήθος.

Αν και η κυβέρνηση έχει ήδη χρησιμοποιήσει τη βία της Δευτέρας για να δυσφημίσει το Svoboda ως ανεύθυνους πολιτικάντηδες, μένει να δούμε αν θα επιχειρήσει τώρα να καταστείλει την ακροδεξιά.

Αλλά ίσως ένα ακόμα πιο πιεστικό ζήτημα είναι κατά πόσον η κυβέρνηση έχει ακόμη τη δυνατότητα να καταστείλει τη δεξιά, δεδομένης της αύξησης των συμμοριών των νόμιμων ένοπλων μονάδων της.

Καθώς δείχνει η βία στη δυτική πόλη του Μουκάτσεβο7 - όπου οι μαχητές του Δεξιού Τομέα συγκρούστηκαν με δυνάμεις επιβολής του νόμου, αφήνοντας επτά νεκρούς - όταν η ακροδεξιά έχει αρκετές χιλιάδες οπλισμένους άνδρες οι οποίοι μπορεί να αμφισβητήσουν το κρατικό μονοπώλιο στη βία· μπορούν να καλούν σε ανοιχτή ανταρσία εναντίον του κράτους· και εξακολουθούν να μην υφίστανται σχεδόν καθόλου σοβαρές συνέπειες, πόσο ισχυρή είναι πραγματικά η κυβέρνηση;

Εν τω μεταξύ, όπως δείχνουν τα στοιχεία της κυβέρνησης, ο συνασπισμός έχει διαρραγεί. Το λαϊκιστικό Ριζοσπαστικό Κόμμα έχει εγκαταλείψει την κυβέρνηση εξαιτίας του νομοσχεδίου της αποκέντρωσης8.

Η συγκέντρωση των ψήφων στο κοινοβούλιο για την τελική έγκριση των συνταγματικών αλλαγών, επίσης, φάνηκε να είναι αδύνατη χωρίς τη στήριξη από το μπλοκ της αντιπολίτευσης του διαδόχου του φιλο-Γιανουκόβιτς Κόμματος των Περιφερειών - ένα πολύ συμβολικό γεγονός που θα δώσει μόνο περισσότερους λόγους στην ακροδεξιά να επιτίθενται στην κυβέρνηση για την προδοσία της ευρωμαϊντάν «επανάστασης».

Αυτό που μπορεί να προκύψει στην ουκρανική πολιτική είναι μια τρομακτική κατάσταση, όπου η κύρια εναλλακτική λύση απέναντι σε μια δεξιά εθνικιστική κυβέρνηση, να είναι μια ακροδεξιά, υπερ-εθνικιστική αντιπολίτευση.

 

Μετάφραση: e la libertà

 

Volodymyr Ishchenko, «Ukraine’s government bears more responsibility for ongoing conflict than the far-right», LeftEast, 4 Σεπτεμβρίου 2015 και The Guardian, 4 Σεπτεμβρίου 2015.

 

O Volodymyr Ishchenko είναι αναπληρωτής διευθυντής του Κέντρου για την Κοινωνική και Εργατική Έρευνα στο Κίεβο και μέλος της συντακτικής επιτροπής του Commons: Journal for Social Criticism και του Left East web – magazine. (βλ. και «Μια σοσιαλιστική υπόθεση για την Ουκρανία», e la libertà, 27 Ιούλιος 2015)

 

Σημειώσεις

1 Shaun Walker, «Ukrainian guardsman killed in protests against vote on rebel autonomy», The Guardian, 31 Αυγούστου 2015.

2 Ian Traynor, «Ukraine ceasefire aims to pave way for comprehensive settlement of crisis», The Guardian, 12 Φεβρουαρίου 2015.

3 «Sich Battalion», Wikipedia.

4 Andrew E. Kramer, «2 More Officers Die in Violent Protest Over Autonomy for East Ukraine», The New York Times, 31 Αυγούστου 2015. 

5 Shaun Walker και Howard Amos, «Ukraine civil war fears mount as volunteer units take up arms», The Guardian, 15 Μαΐου 2014.

6 «Poroshenko Blames Russia For Police Deaths», Sky News, 2 Σεπτεμβρίου 2015.

7 Andrew E. Kramer, «Police in Western Ukraine Clash With Paramilitary Group; 7 Are Hurt», The New York Times, 12 Ιουλίου 2015. [Σ.τ.Μ.:] Στο Μουκάτσεβο, μια πόλη της δυτικής Ουκρανίας, στα σύνορα με την Πολωνία και τη Σλοβακία, μέλη του Δεξιού Τομέα πραγματοποίησαν επίθεση με βαρύ οπλισμό εναντίον της αστυνομίας. Η σύγκρουση ήταν μάλλον αποτέλεσμα της προσπάθειας του Δεξιού Τομέα να ελέγξει το λαθρεμπόριο τσιγάρων της πόλης.

8 «Ukraine's Radical Party Quits Government In Protest Over Decentralization Bill», Radio Free Eutope radio Liberty, 1 Σεπτεμβρίου 2015. 

 

Φωτογραφίες:

1Ishchenkoακροδεξιά4096.jpg

 

 

2Ishchenkoακροδεξιά40961.jpg3Ishchenkoακροδεξιά9072.jpg5Ishchenkoακροδεξιά40963.jpg6Ishchenkoακροδεξιά51844.jpg7Ishchenkoακροδεξιά23425.jpg8Ishchenkoακροδεξιά45095.jpg9Ishchenkoακροδεξιά37836.jpg10Ishchenkoακροδεξιά36167.jpg11Ishchenkoακροδεξιά25008.jpg12Ishchenkoακροδεξιά36309.jpg13Ishchenkoακροδεξιά309011.jpg

Φωτογραφίες: Sergey Dolzhenko/EPA - Efrem Lukatsky/AP - Valentyn Ogirenko/Reuters - Vitaliy Holovin/Demotix/Corbis - Danil Shamkin/Demotix/Corbis - Sergei Supinsky/AFP/Getty Images - Vladimir Donsov/AP - Yuriy Kirnichny/AFP/Getty Images - Genya Savilov/AFP/Getty Images (The Guardian, 31 Αυγούστου)

Τελευταία τροποποίηση στις Κυριακή, 13 Σεπτεμβρίου 2015 03:13
Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.