Παρασκευή, 25 Αύγουστος 2017 20:46

Οι ΗΠΑ εναντίον του Ελεύθερου Συριακού Στρατού και εναντίον της Τζάμπχατ αν-Νούσρα (και της ISIS)

Κατηγορία Μέση Ανατολή

Michael Karadjis

Οι ΗΠΑ εναντίον του Ελεύθερου Συριακού Στρατού και εναντίον της Τζάμπχατ αν-Νούσρα (και της ISIS): Ιστορία μιας κρυφής τρισδιάστατης σύγκρουσης

«Η αμερικανική κυβέρνηση έχει προσαρτήσει τη συριακή σύγκρουση στον δικό της πόλεμο κατά της τρομοκρατίας. Προσπάθησε να επιβάλει τον πόλεμό της στους Σύριους για να εγκαταλείψουν τον δικό τους πόλεμο ενάντια στη τυραννική ρατσιστική χούντα του Άσαντ... [αλλά] ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας επικεντρώθηκε γύρω από το κράτος. Είναι μια κρατιστική αντίληψη της παγκόσμιας τάξης που ενισχύει τα κράτη και αποδυναμώνει τις κοινότητες, τις πολιτικές οργανώσεις, τα κοινωνικά κινήματα και τα άτομα... Στην καταγραφή αυτής της ατέρμονης πάλης ενάντια στην τρομοκρατία δεν υπήρξε ούτε μία επιτυχία και μέχρι στιγμής στην πορεία της έχουν καταστραφεί τρεις χώρες (Αφγανιστάν, Ιράκ και Συρία).»1
Yassin al-Haj Saleh, πρώην Σύριος κομουνιστής διαφωνών που πέρασε 16 χρόνια στα μπουντρούμια του Άσαντ.

Εισαγωγή

Αυτό το άρθρο ασχολείται με μια συγκεκριμένη πτυχή του ρόλου των ΗΠΑ στη συριακή διαμάχη: την προσπάθειά τους να υιοθετήσουν τον Ελεύθερο Συριακό Στρατό (FSA) ως μια διορισμένη δύναμη εντεταλμένη να πολεμήσει μόνο τις τζιχάντιστες δυνάμεις της Τζάμπχατ αν-Νούσρα (τώρα Τζάμπχατ Φάταχ α-Σαμ ή JFS) και το Ισλαμικό Κράτος (ISIS/Ντά’ες), ενώ θα παραιτούνταν από τον αγώνα του εναντίον του καθεστώτος Άσαντ.

Η πραγματικότητα αυτή συγκρούεται απόλυτα με την γελοιογραφική άποψη που εκφράζεται ευρέως σε επίσημα ταμπλόιντ περιοδικά, αριστερά και δεξιά, που υποστηρίζουν ότι η συριακή εξέγερση εναντίον της δικτατορίας του Μπασάρ Άσαντ είναι συνωμοσία στην οποία εμπλέκονται οι ΗΠΑ, η Αλ Κάιντα, η Τουρκία, το Ισραήλ, ο Τζορτζ Σόρος και πολλοί άλλοι.

Στην πραγματικότητα, οι Αμερικανοί και τα υποπροϊόντα της Αλ Κάιντα ενεπλάκησαν στη Συρία σε αντίθετες πλευρές από την αρχή. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα κακή περίπτωση «εναλλακτικών ειδήσεων» όταν οι ΗΠΑ απεικονίζονται ως «υποστηρικτές» των δυνάμεων τις οποίες βομβαρδίζουν στη Συρία - του Ισλαμικού Κράτους και της Νούσρα/JFS (και συχνά βασικές ομάδες ανταρτών)2, επειδή υποτίθεται ότι «προσπαθούν να ανατρέψουν» το καθεστώς Άσαντ, το οποίο έχει μείνει στο απυρόβλητο των βομβιστικών επιθέσεων των ΗΠΑ.

Τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Νούσρα/JFS είναι εχθροί της Συριακής επανάστασης και του FSA. Και επιπλέον και οι δύο τον υπονομεύουν με τις ενέργειές τους διατηρώντας κάποιου είδους σχέση μαζί του. Σε αυτό παίζουν από άποψη τακτικής ένα διαφορετικό ρόλο από τον άμεσο αντεπαναστατικό ρόλο του ρωσικού ιμπεριαλισμού και του Ιράν, αλλά και του ισλαμικού κράτους.

Αλλά σε αυτή τη διαδικασία «ήπιας» υπονόμευσης της επανάστασης από μέσα, οι ΗΠΑ και η Νούσρα/JFS βρίσκονται σε ριζική σύγκρουση μεταξύ τους, αναγκάζοντας τον FSA και άλλους αντάρτες να κινούνται σε μια λεπτή γραμμή, δεδομένης της συντριπτικής στρατιωτικής ανωτερότητας του εχθρού τους.

Επισκόπηση: Η πολιτική των ΗΠΑ σχετικά με τη Συρία

Αυτή η ιστορία της εξαπάτησης, των συγκρούσεων και της προδοσίας που αφορά στο τρίγωνο ΗΠΑ-FSA-Νούσρα είναι μόνο μία πτυχή του ρόλου των ΗΠΑ στη συριακή σύγκρουση, επομένως θα παρουσιαστεί πρώτα μια γενική εικόνα της γενικής πολιτικής των ΗΠΑ για τη Συρία.

Βασικά, οι ΗΠΑ ήταν πάντα εχθρικές προς την επανάσταση, για τον ίδιο λόγο που οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις αντιτίθενται γενικά στις εξεγέρσεις των λαών εναντίον «σταθερών» καπιταλιστικών καθεστώτων που εξυπηρετούν τα συμφέροντά τους. Το σημείο εκκίνησης πρέπει να είναι η κατανόηση ότι η μακροπρόθεσμη, πολυδιάστατη και πολυεπίπεδη συριακή εξέγερση είναι μια επανάσταση, ανεξάρτητα από τους περιορισμούς της πολιτικής ηγεσίας. Και μάλιστα όταν εξετάζουμε το πού ήταν πιο ισχυρή η επανάσταση, η τάξη υπήρξε πιο αποφασιστικός παράγοντας από τη θρησκεία και από άλλα ζητήματα που συχνά φαίνονται να επικρατούν επιφανειακά.

Ο Yassin al-Haj Saleh περιγράφει συνοπτικά το καθεστώς ως «μια προκλητικά πλούσια και άγρια βάναυση νεο-μπουρζουαζία, η οποία αποδείχθηκε διατεθειμένη να καταστρέψει τη χώρα για να παραμείνει στην εξουσία για πάντα». Επιπλέον, «στη σχέση του με τους υποτελείς του, αυτό το καθεστώς αναπαράγει τη δομή της αυτοκρατορικής κυριαρχίας» που «είναι χιλιάδες φορές πιο ξεκάθαρη από οποιαδήποτε αντιιμπεριαλιστική ρητορική».3

Αυτό έχει κεντρική σημασία για την κατανόηση της αμερικανικής αντίληψης, η οποία επισημάνθηκε όταν η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Χίλαρι Κλίντον υποστήριξε ότι ο Μπασάρ Ασάντ ήταν «μεταρρυθμιστής»4, τη στιγμή που ο Άσαντ δολοφονούσε ειρηνικούς διαδηλωτές στις αρχές του 2011.

Ταυτόχρονα, οι ΗΠΑ δεν έχουν ιδιαίτερη αγάπη για συγκεκριμένους εκπροσώπους μιας τέτοιας «βάναυσης νεο-μπουρζουαζίας», αν καταστρέφοντας τη χώρα της, όχι μόνο δεν μπορεί να συντρίψει τις μάζες αλλά αντίθετα εντείνει την επαναστατική αστάθεια - η δολοφονία από τις ΗΠΑ του πελάτη τους, του Βιετναμέζου δικτάτορα Νγκο Ντιεμ το 1963 είναι ένα παράδειγμα. Έτσι, ύστερα από οκτώ μήνες και χιλιάδες θανάτους, ο Πρόεδρος Ομπάμα κάλεσε τελικά τον Άσαντ να «απομακρυνθεί».

Αυτή η «λύση Υεμένης» (ονομάστηκε έτσι μετά τον διακανονισμό στην Υεμένη, όπου ο πρώην δικτάτορας Σάλεχ παραχώρησε την εξουσία στον αναπληρωτή του για να διασώσει ένα διακοσμητικά «μεταρρυθμισμένο» καθεστώς) διατυπώθηκε όταν ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας Λέον Πανέτα τον Ιούλιο του 2012 τόνισε ότι όταν φύγει ο Άσαντ, «Ο καλύτερος τρόπος για να διατηρηθεί η σταθερότητα είναι να διατηρήσετε όσο το δυνατόν περισσότερη στρατιωτική και αστυνομική δύναμη μπορείτε, μαζί με τις δυνάμεις ασφαλείας και να ελπίζετε ότι θα υπάρξει μετάβαση σε μια δημοκρατική μορφή κυβέρνησης»5. Αυτή ήταν η πολιτική των ΗΠΑ από τη Γενεύη Ι και ΙΙ μέχρι τους πρόσφατους γύρους [συνομιλιών] σε στενή συνεργασία με τη Ρωσία, στην οποία και ο ίδιος ο Άσαντ θα μπορούσε να παραμείνει σε μια «μεταβατική» κυβέρνηση6.

Οι Αμερικανοί ηγέτες αντιλήφθηκαν ότι ο Άσαντ δεν μπορεί να συντρίψει εντελώς την εξέγερση και αν ο FSA συντρίβονταν η μόνη συνέπεια η οποία θα μπορούσε να υπάρξει θα ήταν η περαιτέρω ανάπτυξη των ισλαμιστών και των τζιχαντιστικών σχηματισμών που θα απορροφούσαν την διωκόμενη σουνιτική πλειοψηφία δεδομένων των πραγματικών διαχωρισμών μεταξύ του πληθυσμού και της εκμετάλλευσής τους από το καθεστώς.

Για να μπορέσει ένα μεταρρυθμισμένο καπιταλιστικό καθεστώς να σταθεροποιήσει τη χώρα για την καπιταλιστική κυριαρχία θα απαιτούνταν στο πλαίσιο αυτό να ενσωματώσει ορισμένα συντηρητικά τμήματα της ηγεσίας της αντιπολίτευσης. Επομένως, τα πιο ετερογενή ιδεολογικά τμήματα της αντιπολίτευσης, όπως ο FSA, δεν έπρεπε να συντριβούν, αλλά να αποδυναμωθούν αρκετά ώστε να γίνουν διαχειρίσιμα. Αναζητούνταν ένας Σύριος Αμπάς.

Έτσι η απλή επιβίωση του FSA ήταν ο σκοπός της βοήθειας των ΗΠΑ: και το πολύ περιορισμένο επίπεδο αυτής της βοήθειας απέδειξε ότι: δεν επαρκούσε από την άποψη της ποσότητας ή της ποιότητας που είχε ανάγκη ο FSA για να κερδίσει ακόμη και τακτικές νίκες στην περιοχή (πόσο μάλλον να νικήσει πλήρως) ή να επιτρέψει μια μόνιμη «ισορροπία» με το καθεστώς.

Μέχρι τα τέλη του 2013, οι ΗΠΑ παρείχαν μόνο μη στρατιωτική βοήθεια (που κοβόταν τακτικά)7, όπως κιάλια, ραδιόφωνα, «έτοιμα γεύματα» και σκηνές8. Όταν η CIA έφθασε στα σύνορα της Τουρκίας και της Ιορδανίας στα μέσα του 2012, ο ρόλος της ήταν να εμποδίσει άλλους να προμηθεύουν τα προηγμένα όπλα που χρειάζονταν ο FSA9, ιδίως τα όπλα εναντίον των τανκς και των αεροπλάνων10. Συχνά οι ΗΠΑ μπλόκαραν οποιοδήποτε όπλο έφτανε στον FSA11.

Το αμερικανικό εμπάργκο στα αντιαεροπορικά όπλα διατηρείται μέχρι σήμερα. Δεδομένου ότι ο Άσαντ διεξάγει αεροπορικό πόλεμο από το 2012, πρόκειται για μια θεμελιώδη πτυχή της αμερικανικής παρέμβασης. Ακόμη και όταν οι ομάδες του FSA προσπάθησαν να αγοράσουν φορητούς αντιαεροπορικούς πυραύλους στη μαύρη αγορά, «με κάποιο τρόπο οι Αμερικανοί το ανακάλυψαν και η αγορά μας μπλοκαρίστηκε»12.

Όταν οι ΗΠΑ άρχισαν τελικά να εφοδιάζουν κάποιους «επιλεγμένους» αντάρτες με ελαφρά όπλα στα τέλη του 2013 - δηλαδή το είδος όπλων που είχαν ήδη κατασκευάσει ή είχαν πάρει ύστερα από μάχες13 – οι αναφορές των ανταρτών για προμήθεια 16 σφαιρών το μήνα είναι ένα παράδειγμα του περιορισμένου στόχου αυτής της «υποστήριξης»14. Όσον αφορά το παράλληλο εκπαιδευτικό πρόγραμμα της CIA, πολλοί αντάρτες που ήξεραν ήδη πώς να πολεμήσουν αισθάνθηκαν ότι το κύριο αμερικανικό ενδιαφέρον ήταν η επιτήρηση15.

Το υπόλοιπο άρθρο θα εξετάσει τον κύριο σκοπό αυτής της «βοήθειας» σε μερικούς Σύριους αντάρτες: ο κύριος στόχος των ΗΠΑ ήταν να προσπαθήσουν να τους επαναπροσανατολίσουν μακριά από τον πόλεμο κατά του Άσαντ, στο δικό τους «πόλεμο κατά της τρομοκρατίας» ως μια σκόπιμα αντεπαναστατική στρατηγική.

 Syrian Civil War August 1 2017

Το υπόβαθρο: το τρίγωνο της σύγκρουσης ΗΠΑ-FSA-Νούσρα

Δύο γραμμές σχετικά με το ζήτημα της αντιμετώπισης του τζιχαντισμού βρίσκονται σε σύγκρουση καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου.

Η πρώτη είναι η συριακή επαναστατική γραμμή. Οι αντάρτες θεωρούν το καθεστώς Άσαντ ως τον κύριο εχθρό τους και πιστεύουν ότι η προσπάθεια να νικήσουν τους τζιχαντιστές χωρίς να νικήσουν τον Άσαντ θα είναι αναποτελεσματική, επειδή το καθεστώς είναι υπεύθυνο για τις συνθήκες που οδηγούν στον τζιχαντισμό. Ωστόσο, έχουν συγκρουστεί με τη Νούσρα/JFS σε όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης με τους δικούς τους όρους, υπερασπιζόμενοι τον εαυτό τους ή τις κοινότητές τους ενάντια στις επιθέσεις της Νούσρα/JFS. Ταυτόχρονα, συχνά συνεργάζονται στρατιωτικά ενάντια στο πιο ισχυρό, σε μεγάλο βαθμό, καθεστώς. Και έχουν απορρίψει την αμερικανική παρότρυνση να ξεκινήσουν μια μετωπική επίθεση εναντίον της Νούσρα/JFS, την οποία βλέπουν ως αυτοκτονική για τις δυνάμεις που παλεύουν κατά του Άσαντ. Ωστόσο, η δραματικά πιο βίαιη τρομοκρατία εναντίον του συριακού λαού που ξεκίνησε από την ISIS οδήγησε τους επαναστάτες να πάρουν τη δική τους απόφαση στα τέλη του 2013 για να ξεκινήσουν μια ολόπλευρη μετωπική επίθεση εναντίον της. Αλλά δεν θεώρησαν ότι ο πόλεμος αυτός υπερισχύει του πολέμου τους εναντίον του καθεστώτος: πολεμούν εναντίον της διπλής αντεπανάστασης.

Την αντίθετη γραμμή που υποστηρίζεται από την Αμερική, μπορούμε να την αποκαλούμε ιμπεριαλιστική-Σάχουατ γραμμή, και ονομάστηκε έτσι μετά την στρατολόγιση από τις ΗΠΑ των σουνιτικών πολιτοφυλακών στην επαρχία Άνμπαρ το 2006-07 για να νικήσουν την Αλ Κάιντα στο Ιράκ. Η κινητοποίηση των σουνιτών μαχητών για την καταπολέμηση των σουνιτών τζιχαντιστών θα μπορούσε ίσως να θεωρηθεί ένα θετικό βήμα για τις ΗΠΑ σε σύγκριση με τη στήριξή τους μέχρι τότε (που συνεχίστικε εκτώς από το Άνμπαρ) στις σιιτικές πολιτοφυλακές που υποστηρίχθηκαν από το Ιράν, μια στρατηγική που ενθάρρυνε τη θρησκευτική σφαγή. Ωστόσο, το υποστηριζόμενο από τις ΗΠΑ και το Ιράν σιιτικό θρησκευτικό καθεστώς αθέτησε τις υποσχέσεις του για μεγαλύτερη ενσωμάτωση των Σουνιτών στο καθεστώς, όταν νικήθηκε η Αλ Κάιντα. Οι ΗΠΑ όχι μόνο δεν αντιτάχθηκαν, αλλά συνέχισαν να υποστηρίζουν το θρησκευτικό καθεστώς του Νουρι αλ-Μαλίκι μέχρι που ήταν πολύ αργά και η συντριβή από αυτό της Ιρακινής Άνοιξης διευκόλυνε την άνοδο της ISIS. Επομένως, το «Σάχουατ» επιφέρει αρνητικούς συνειρμούς. Στη Συρία, οι βασικές διαφορές του Σάχουατ με την επαναστατική θέση είναι ότι, αφενός, οι ΗΠΑ έχουν πιέσει τον FSA να ξεκινήσει μια πλήρη μετωπική επίθεση εναντίον της Νούσρα καθώς και της ISIS και, δεύτερον, για να κερδίσουν οι αντάρτες την αμερικανική υποστήριξη ακόμη και για τον δικό τους πόλεμο εναντίον της ISIS, οι ΗΠΑ απαιτούν από αυτούς να πολεμήσουν μόνο την ISIS και να σταματήσουν τον αγώνα τους εναντίον του καθεστώτος.

Ως επί το πλείστον, ο FSA έχει περάσει με επιτυχία αυτή την λεπτή γραμμή (διεξάγοντας αμυντικό πόλεμο στις επιθέσεις της Νούσρα, απορρίπτοντας τις αμερικανικές απαιτήσεις να ξεκινήσει μια μετωπική επίθεση στη Νούσρα, ξεκινώντας τον δικό του πόλεμο εναντίον της ISIS απορρίπτοντας τα αμερικανικά αιτήματα να σταματήσει να αγωνίζεται εναντίον του καθεστώτος) καταδεικνύοντας τον παράλογο ισχυρισμό ότι ο FSA είναι ένα μέτωπο είτε της CIA είτε της Αλ Κάιντα.

Ο FSA είναι η ένοπλη έκφραση της εξέγερσης του 2011, αποτελούμενος από στρατεύματα που αποφάσισαν να προστατεύσουν τους συμπατριώτες τους και όχι να τους σκοτώσουν, και από λαϊκές δυνάμεις που εξοπλίστηκαν για προστασία από τη βία του Άσαντ. Ο κύριος στόχος του είναι η ανατροπή της δικτατορίας του Άσαντ. Αλλά το ισλαμικό κράτος δημιούργησε τη δική του δολοφονική δικτατορία, η οποία πρέπει επίσης να ανατραπεί. Το πρόβλημα με την αμερικανική γραμμή -της καταπολέμησης μόνο της ISIS- είναι ότι εδραιώνονται έτσι οι ίδιες οι συνθήκες που οδήγησαν στην άνοδο της ISIS στην ανατολική Συρία και το δυτικό Ιράκ -η εκτεταμένη πολιτική και κοινωνική εκδίωξη των Σουνιτών Αράβων από το καθεστώς Άσαντ και τον σύμμαχό του, το υποστηριζόμενο από τις ΗΠΑ ιρακινό θρησκευτικό καθεστώς. Οι Σύριοι επαναστάτες βλέπουν επομένως την ανατροπή του Άσαντ ως προϋπόθεση για την καταστροφή της ISIS – η ακριβής αντιστροφή της αμερικανικής στρατηγικής.

Οι αρχικές σποραδικές συγκρούσεις του FSA με την Τζάμπχατ αν-Νούσρα

Για να το καταδείξουμε, θα εξετάσουμε πρώτα τις πρώιμες συγκρούσεις μεταξύ του FSA και της Νούσρα. Η πρώτη κύρια αιτία ήταν όταν η Νούσρα προσπάθησε να καταλάβει τις ελεγχόμενες από τον FSA περιοχές. Τον Μάρτιο του 2013 ξέσπασαν, μεταξύ άλλων, μάχες μεταξύ των Ταξιαρχιών Φαρούκ που συνδέονταν με τον FSA και της Νούσρα στο Ταλ Αμπιάντ, καθώς η τελευταία επιχείρησε να αποσπάσει τον τουρκικό συνοριακό σταθμό από τον FSA16.

Ο άλλος λόγος των συγκρούσεων ήταν η υπεράσπιση κοινοτήτων από τη Νούσρα και συνοδεύονταν από λαϊκές διαδηλώσεις εναντίον της θεοκρατικής καταπίεσης. Στο Ιντλίμπ, οι διαδηλώσεις και οι συγκρούσεις ξεκίνησαν στα τέλη του 201217. Στη Ράκκα, που απελευθερώθηκε τον Μάρτιο του 2013, ξέσπασαν διαδηλώσεις εναντίον της Νούσρα, συμπεριλαμβανομένων και διαδηλώσεων γυναικών18. Οι έντονες συζητήσεις μεταξύ στελεχών του FSA και της Νούσρα υπογράμμισαν τις εντάσεις, αλλά και το γεγονός ότι η Νούσρα δεν μπόρεσε να επιβάλει βίαια την κυριαρχία της19. Όταν η Νούσρα εκτέλεσε τρεις στρατιωτικούς αξιωματικούς, οι τοπικές συντονιστικές επιτροπές διοργάνωσαν διαδηλώσεις, φωνάζοντας «Δεν είναι ούτε σουνιτική ούτε αλεβίτικη η επανάστασή μας είναι για την πολιτική ελευθερία». Στο Κάφρανμπελ στο Ιντλίμπ, οι διαδηλωτές σήκωσαν ένα πανό που έγραφε «Εκτελέσεις στη Ράκκα, και μαστιγώσεις στο Σαρακίμπ. Ποιος σας νομιμοποίησε να κυβερνήσετε τον λαό;» Στο Χαλέπι φώναζαν «Η Επιτροπή της Σαρία έγινε Υπηρεσία Πληροφοριών Ασφαλείας» ή «Τι ντροπή, τι ντροπή, οι Σαμπίχα [μυστική αστυνομία του Άσαντ] έχουν γίνει επαναστάτες»20.

Οι μονάδες του FSA συχνά πήγαιναν να βοηθήσουν τους διαδηλωτές. Τον Ιούνιο του 2013, στην περιοχή Τζάμπαλ αλ-Ουαστάνι του Ιντλίμπ, η Νούσρα δολοφόνησε δύο πολίτες, κατηγορώντας τους ότι ήταν κάτοχοι ενός μπαρ, και προσπάθησε να συλλάβει κάποιον που κατηγορήθηκε ότι δούλευε για το καθεστώς. Αγωνιστές από την Ταξιαρχία Εθνικής Ενότητας του FSA τους εμπόδισαν και επτά τάγματα του FSA ανάγκασαν την Νούσρα να φύγει. Όταν μαχητές της Νούσρα προσπάθησαν να παραβιάσουν ένα σημείο ελέγχου σε ένα άλλο χωριό, συνελήφθησαν και αποκλείστηκαν από την περιοχή21.

Κατά τη διάρκεια μιας μάχης στην περιοχή της Δαμασκού, ένας στρατιώτης του FSA νευρίασε και έβρισε τον Θεό. Όταν ένας επικεφαλής της Νούσρα απαίτησε να κατηγορηθεί για βλασφημία, το τοπικό τάγμα του FSA πέταξε την Νούσρα έξω από την περιοχή. Ένας ακτιβιστής του FSA δήλωσε «Αν η Νούσρα πρόκειται να γίνει εξτρεμιστική, οι υπηρεσίες της δεν είναι επιθυμητές». Στο χωριό Μουσέιφρα στη Νταρά’α, η Νούσρα εκτέλεσε έναν ντόπιο άνδρα που κατηγορήθηκε ότι δούλευε για το καθεστώς. Οι πολίτες «περικύκλωσαν το δικαστήριο της Νούσρα με βαριά όπλα και ανάγκασαν τους τζιχαντιστές να φύγουν από το χωριό». Στο χωριό Μεντίνεχ, όταν ένας ντόπιος διατάχθηκε να εμφανιστεί ενώπιον ενός «συμβουλίου της σαρία» της Νούσρα, αυτός «οδήγησε το αυτοκίνητό του στο συγκεκριμένο κτίριο και έριξε μια βόμβα μέσα, σκοτώνοντας πέντε μαχητές της Νούσρα»22.

Τον Σεπτέμβριο του 2013, οι μονάδες του FSA νίκησαν τη Νούσρα στην ανατολική πόλη Αμπού Κάμαλ. Η εκεχειρία ανάγκασε τη Νούσρα να εκδιώξει ξένους μαχητές, να αναγνωρίσει ότι η ασφάλεια θα ήταν αρμοδιότητα ομάδων που συνδέονταν με τον FSA, απαγόρευσε τα σημεία ελέγχου της Νούσρα και προέβλεπε ότι απαιτείται δικαστική εντολή για επιδρομές σε σπίτια, οι οποίες θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν μόνο από τις ταξιαρχίες του FSA. Αυτές οι συγκρούσεις καθιστούν ανόητους τους ισχυρισμούς ότι ο FSA αποτελεί μέρος μιας «τζιχαντιστικής» συνωμοσίας. Αλλά αποκαλύπτουν επίσης ότι η Νούσρα δεν ήταν σε θέση να επιβάλει τον πλήρη έλεγχο της και ότι θα μπορούσε να ηττηθεί. Μετά τα γεγονότα του Αμπού Κάμαλ, η Νούσρα εξέδωσε απολογία δύο σελίδων προς τον λαό του Αμπού Κάμαλ!23

Αυτή ήταν η αρχή μιας άμβλυνσης των απόψεων και των ενεργειών της Nusra. Ο ηγέτης της Nusra ο αλ-Τζουλανί «κατήγγειλε τα αδικήματα που έγιναν από τους μαχητές της αν-Νούρσα και ζήτησε να διορθωθεί ο τρόπος αντιμετώπισης των πολιτών στις περιοχές που ελέγχονται από την Νούσρα»24. Το πλαίσιο ήταν η διάσπαση μεταξύ της Νούσρα και του ισλαμικού κράτους του Ιράκ και του α-Σαμ (ISIS) γύρω στα μέσα του 2013. Τα πιο αντιδραστικά στοιχεία της Νούσρα, και οι περισσότεροι ξένοι μαχητές, πήγαν με την ISIS. Η σχετική μετριοπάθεια της Νούσρα αντανακλούσε την πίεση της πλειοψηφίας της συριακής βάσης, μεγάλο μέρος της οποίας προσχώρησε στη Νούσρα μόνο λόγω των περισσότερων κεφαλαίων, όπλων και οργάνωσής της σε σύγκριση με τον FSA, παρά από ιδεολογικής δέσμευσης25. Πολλοί εγκατέλειψαν τις μονάδες του FSA για να ενταχθούν στη Νούσρα για τους λόγους αυτούς. «Αν ενταχθείτε στην Νούσρα, θα υπάρχει πάντα ένα πυροβόλο όπλο για σας, αλλά πολλές από τις ταξιαρχίες του FSA δεν μπορούν να δώσουν ούτε σφαίρες στους μαχητές τους», σύμφωνα με έναν μαχητή στο Ιντλίμπ26.

Τον Σεπτέμβριο του 2013, ολόκληρη η 11η Μεραρχία του FSA, με έδρα τη Ράκκα, προσχώρησε στο μικρότερο, αλλά καλύτερα οπλισμένο παράρτημα της Νούσρα, για να αντισταθεί καλύτερα στην ISIS27. Όταν ένας συνασπισμός ανταρτών υπό την ηγεσία της Νούσρα, που είχε διευρυνθεί με μέλη του FSA, απελευθέρωσε για λίγο την Ράκκα από την ISIS τον Ιανουάριο του 2014, αφαίρεσε τις μαύρες σημαίες που είχε τοποθετήσει η ISIS στα κτήρια των χριστιανικών εκκλησιών28. Τον Απρίλιο του 2014, αυτή η Ταξιαρχία Επαναστατών της Ράκκα ξαναβγήκε από τη «Νούσρα» και έγινε ο κύριος σύμμαχος από την πλευρά του FSA των Μονάδων Προστασίας του Κουρδικού Λαού (YPG) για την υπεράσπιση του Κομπάνι ενάντια στην ISIS.

Αυτό υπογραμμίζει την αντίφαση μεταξύ της θρησκευτικής ηγεσίας της Nusra και πολλών μελών της.

Από τα μέσα του 2013 έως τα τέλη του 2014, οι συγκρούσεις του FSA με την Nusra σταμάτησαν ουσιαστικά. Και οι δύο επικεντρώθηκαν στην καταπολέμηση του καθεστώτος, δίπλα σε διάφορες μετριοπαθείς ισλαμικές ταξιαρχίες.

Kafranbel 2 12 12

Οι ΗΠΑ προσπαθούν να μετατρέψουν τον FSA σε «Σάχουατ» εναντίον της Τζάμπχατ αν-Νούσρα

Αυτές οι σποραδικές συγκρούσεις με τη Νούσρα αποδεικνύουν ότι ο FSA δεν είναι κάποια «τζιχαντιστική» οργάνωση. Αλλά η άλλη πλευρά αυτής της εξίσωσης ήταν η πολιτική που προωθούνταν από τις ΗΠΑ.

Όπως φαίνεται παραπάνω, η περιορισμένη «υποστήριξη» των ΗΠΑ στον FSA καταδεικνύει την εχθρότητα τους απέναντι στους επαναστατικούς στόχους του τελευταίου, αλλά οι ΗΠΑ είναι επίσης εχθρικές απέναντι και στις τζιχαντιστικές δυνάμεις. Ωστόσο, αυτή η εχθρότητα προς τις τελευταίες χρησιμοποιείται ως κάλυψη για την εχθρότητά τους σε ολόκληρη την επανάσταση. «Δεν μπορούμε να στείλουμε όπλα στον FSA επειδή μπορεί να καταλήξουν στους τζιχαντιστές». Ωστόσο, όταν αυτό μετατράπηκε σε «πρέπει να στείλουμε κάποια όπλα στους μετριοπαθείς του FSA για να τους βοηθήσουμε ενάντια στους τζιχαντιστές», αυτά τα όπλα ήταν τελείως ανεπαρκή.

Ποιος καλύτερος τρόπος υπήρχε για να αντιμετωπίσουν και τους δύο, από το να στρέψουν πρόωρα τους «μετριοπαθείς» του FSA κατά των τζιχαντιστών και να τους αφήσουν να σκοτώνουν ο ένας τον άλλον, απέναντι στη συντριπτική δύναμη του καθεστώτος, υποσκάπτοντας το επαναστατικό δυναμικό του FSA και μετατρέποντάς τον σε συριακό «Σάχουατ»;

Όταν οι διοικητές των ανταρτών συναντήθηκαν με αξιωματούχους των ΗΠΑ στις αρχές του 2012 για να συζητήσουν για την παραλαβή αμερικανικών όπλων, οι Αμερικανοί αξιωματικοί ενδιαφέρονται μόνο να συζητήσουν για τις επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον της Νούσρα και να στρατολογήσουν αντάρτες για να συμμετάσχουν στην επίθεση. Όταν τα μέλη του FSA ανέφεραν ότι η ενότητα ενάντια στις ισχυρότερες δυνάμεις του Άσαντ ήταν πρωταρχικής σημασίας επί του παρόντος, οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ απάντησαν: «Θα προτιμούσαμε να πολεμήσετε τώρα την Νούσρα και στη συνέχεια να πολεμήσετε τον στρατό του Άσαντ» [αργότερα]29. Αυτή ήταν η κύρια προϋπόθεση με την οποία οι ΗΠΑ προσφέρθηκαν να στείλουν μερικά όπλα σε επιλεγμένες μονάδες του FSA από τότε.

Η ανακοίνωση των G8 τον Ιούνιο του 2013 δεν έκανε καμία αναφορά στο καθεστώς, αλλά ζήτησε την απομάκρυνση από τη Συρία της «Αλ Κάιντα και άλλων μη κρατικών φορέων που συνδέονται με την τρομοκρατία», ενώ ο Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ ζήτησε από τους αντάρτες να απελάσουν τις «εξτρεμιστικές» ομάδες ως προϋπόθεση για την οποιαδήποτε παραλαβή γαλλικών όπλων30.

Έτσι, αν και οι συγκρούσεις του FSA με τη Νούσρα απέδειξαν ότι δεν ήταν όργανο των «τζιχαντιστών», ήταν μήπως ένα όργανο της «CIA» πρόθυμο να εκτελέσει αυτές τις αμερικανικές εντολές; Καθόλου: Οι συγκρούσεις του FSA με τη Νούσρα έγιναν με τους δικούς του όρους και ήταν αμυντικές. Σύμφωνα με τον συνταγματάρχη του FSA, από το στρατιωτικό συμβούλιο του Χαλεπιού, αν οι ΗΠΑ θέλουν να μετατρέψουν τον FSA «σε Σαχουάτ» και έτσι «να μας βοηθήσουν για να σκοτώσουμε ο ένας τον άλλο, τότε δεν θέλουμε τη βοήθειά τους»31.

Ο FSA ήθελε να αποφύγει τον πόλεμο μεγάλης κλίμακας με τη Νούσρα για να αποτρέψει τον αλληλοσκοτωμό των αντικαθεστωτικών μαχητών μέσα στο πλαίσιο της πολύ μεγάλης στρατιωτικής υπεροχής του Άσαντ. Η αντιφατική φύση πολλών αντικαθεστωτικών από τη βάση της Νούσρα ήταν ένας άλλος λόγος. Ήταν η Νούσα που προκαλούσε τις συγκρούσεις με τις αντιδραστικές συνέπειές τους, ενώ οι ΗΠΑ, από την αντίθετη πλευρά, πίεζαν επίσης για μια μεγάλης κλίμακας αντιπαράθεση.

Ακόμα και όταν οι ΗΠΑ πρόσθεταν για πρώτη φορά τη «Νούσρα» στον κατάλογο των «τρομοκρατικών οργανώσεων» τον Δεκέμβριο του 2012, πολλοί Σύριοι κατέβηκαν στους δρόμους υποστηρίζοντας ότι «στη Συρία δεν υπάρχει τρομοκρατία εκτός από εκείνη του Άσαντ»32, αν και άλλοι ακτιβιστές της επανάστασης απέρριψαν συνθήματα που θα μπορούσαν να συνεπάγονται συμπάθεια για τη Νούσρα. Αλλά το μήνυμά τους ήταν ότι, δεδομένης της μεγαλύτερης τρομοκρατίας του Ασαντ, οι ΗΠΑ δεν μπορούσαν να τους πουν ποιος ήταν ο εχθρός τους: δύσκολα θα μπορούσε αυτό να θεωρηθεί μήνυμα εντολοδόχου της CIA.

Έτσι, η φανταστική συνωμοσία των ΗΠΑ-FSA-Αλ Κάιντα εναντίον του Άσαντ καταρρέει και απ’ τις δύο πλευρές.

Ο FSA και ο επαναστατικός πόλεμος εναντίον της ISIS

Αλλά η περίοδος της σχετικής ειρήνης με τη Νούσρα δεν ήταν το τέλος του πολέμου του FSA εναντίον των τζιχαντιστών. Ενώ η συριακή βάση της Νούσρα την έκανε να έχει μια κάπως πιο μετριοπαθή συμπεριφορά, η διάσπαση είχε την αντίθετη επίδραση στην ISIS, η βάση της οποίας ήταν αλλοδαποί τζιχαντιστές μαχητές, που η παρουσία τους στη Συρία εξαρτιόταν από τον υποστηρικτή τους, διευκολύνοντας την επιβολή ανοιχτού τρόμου.

Ενώ η Νούσρα επικεντρώθηκε στην καταπολέμηση του καθεστώτος, η ISIS και το καθεστώς αγνόησαν ο ένας τον άλλον για να συγκεντρώσουν τα πυρά τους στους αντάρτες33. Το δεύτερο εξάμηνο του 2013 σημειώθηκε μια αναζωπύρωση του πολέμου, καθώς ο FSA δραστηριοποιήθηκε για να υπερασπιστεί τις μάζες στις απελευθερωμένες ζώνες από τις προσπάθειες της ISIS να επιβάλει θεοκρατική τυραννία.

Από την αρχή, η ISIS ήταν πολύ πιο βάναυση από τη Νούσρα, πυροβολώντας μέσα σε διαδηλώσεις με πραγματικά πυρά και με άγριες δολοφονίες34. Όταν η ISIS δολοφόνησε τον ανώτερο ηγέτη του FSA τον Καμάλ αλ-Χαμαμί στη Λατάκια στις 11 Ιουλίου 2013, ο FSA κήρυξε «πόλεμο» στην ISIS35. Όταν πήρε τον έλεγχο της Ράκκα, η ISIS έδρασε με απρόκλητη βία36, με αποτέλεσμα το Μέτωπο Επαναστατών της Ράκκα του FSA να ξεκινήσει αντίσταση37. Τον Αύγουστο, η ISIS έδιωξε τις ταξιαρχίες Άχφαντ αρ-Ρασούλ από την Ράκκα, καταστρέφοντας την έδρα τους με αυτοκίνητα με βόμβες, και τον Σεπτέμβριο ξεκίνησε μια εκστρατεία «Κάθαρσης από τη βρώμα» με στόχο την καταστροφή του FSA. Ξέσπασαν συγκρούσεις στο Ντέιρ εζ-Ζορ, στο Χαλέπι, όπου σκοτώθηκαν 44 μαχητές τον Οκτώβριο, στο Αζάζ, όπου η Βόρεια Θύελλα του FSA αντιστάθηκε σε μια επίθεση της ISIS για να καταλάβει τα σύνορα και σε ολόκληρη τη χώρα38.

Η επιβίωση της επανάστασης απαιτούσε αποφασιστική δράση. Τον Ιανουάριο του 2014, ο ευρήτερος FSA και οι ισλαμικές ταξιαρχίες ξεκίνησαν έναν μεγάλης κλίμακας μετωπικό πόλεμο εναντίον της ISIS σε όλη τη Συρία39. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό, ότι το έναυσμα γι’ αυτό ήταν διαδηλώσεις σε πανεθνική κλίμακα εναντίον της ISIS στις 3 Ιανουαρίου40, στις οποίες αποκαλούσαν την ISIS «αλλοδαπούς εισβολείς» και απαιτούσαν την απέλαση τους41. Αυτό ήταν απόδειξη μιας συνεχιζόμενης σύνδεσης μεταξύ της εξέγερσης των πολιτών και της στρατιωτικής της αντανάκλασης.

Μέσα σε λίγες εβδομάδες, οι επαναστάτες είχαν διώξει την ISIS εξ ολοκλήρου από το Ιντλίμπ, τη Χάμα, τη Λατάκια και το μεγαλύτερο μέρος του Χαλεπιού, στη συνέχεια στα ανατολικά από το Ντέιρ εζ-Ζορ και ακόμα πιο γρήγορα στη Ράκκα, η μεγαλύτερη και ταχύτερη ήττα που υπέστη ο ISIS καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου. Η Δυτική Συρία παρέμεινε έκτοτε απαλλαγμένη από την ISIS.

Οι επαναστάτες το κατόρθωσαν αυτό όχι μόνο χωρίς αμερικανική αεροπορική υποστήριξη, αλλά και με το καθεστώς Άσαντ να τους βομβαρδίζει για να υποστηρίξει την ISIS, ακόμη και βοηθώντας την ISIS να ανακαταλάβει τις πόλεις από τις οποίες είχε εκδιωχθεί42. Περιοχές που ήταν άθικτες από βομβαρδισμούς του καθεστώτος ενώ βρίσκονταν υπό τον έλεγχο της ISIS υπέστησαν αμέσως βομβιστικές επιθέσεις από το καθεστώς μόλις πέρασαν στον έλεγχο των ανταρτών43.

Αφού αρνήθηκαν να εξοπλίσουν τον FSA επειδή οι τζιχαντιστές που πολεμούσαν δίπλα στον FSA θα μπορούσαν να πάρουν στα χέρια τους τα όπλα, τώρα οι ΗΠΑ αρνήθηκαν να εξοπλίσουν τον FSA επειδή αυτοί οι τζιχαντιστές θα μπορούσαν να πάρουν στα χέρια τους τα όπλα ενώ πολεμούσαν εναντίον του FSA! Αν και ο FSA επιτέθηκε στην ISIS με τη δική του ατζέντα, θα μπορούσε κανείς να υποθέσει ότι οι ηγέτες των Η.Π.Α. θα ήταν ικανοποιημένοι που έκανε ό,τι είχαν απαιτήσει, αλλά οι ΗΠΑ ήταν απρόθυμες «να αυξήσουν την βοήθεια προς τις μετριοπαθείς ομάδες που μάχονται την ISIS μέχρι να τελειώσουν οι μάχες στη βόρεια Συρία»44.

Οι New York Times εξήγησαν ότι «καμία από τις δύο πλευρές των ανταρτών μαχητών δεν παρουσιάζει ιδιαίτερα ελκυστικό πρόσωπο στους δυτικούς αρμόδιους για τη χάραξη πολιτικής»45, ενώ ο τζέιμς Κλάπερ, ο Αμερικανός διευθυντής εθνικών υπηρεσιών πληροφοριών, διαβεβαίωσε ότι η Νούσρα, που βοηθούσε τότε τους αντάρτες εναντίον της ISIS, είχε φιλοδοξίες να επιτεθεί στις ΗΠΑ -μια παράλογη πρόταση46.

Μια εξήγηση περισσότερο σύμφωνη με την αμερικανική πολιτική ήταν ότι οι ΗΠΑ αρνούνταν να βοηθήσουν τους αντάρτες, ακόμη και ενάντια στην ISIS, εκτός αν οι αντάρτες εγκατέλειπαν τον αγώνα ενάντια στο καθεστώς.

Το ίδιο μοτίβο -οι βομβαρδισμοί του Άσαντ για να βοηθήσει την ISIS ενάντια στους αντάρτες και η άρνηση των ΗΠΑ να βοηθήσουν τους αντάρτες εναντίον της ISIS- συνεχίστηκε όταν η ISIS επέστρεψε στην ανατολική Συρία ύστερα από την απροσδόκητη κατάσχεση προηγμένων αμερικανικών όπλων στη Μοσούλη τον Ιούνιο. Τον Ιούνιο-Ιούλιο, οι αντάρτες άντεξαν στην πόλη Ντέιρ εζ-Ζορ για εβδομάδες εναντίον μιας πολιορκίας από την ISIS, κατά τη διάρκεια της οποίας το καθεστώς του Άσαντ βομβάρδισε μαζί με την ISIS τους αντάρτες, βοηθώντας την να καταλάβει την πόλη47.

Οι ΗΠΑ, οι οποίες ήδη βομβάρδιζαν την ISIS στο Ιράκ, αρνήθηκαν να βοηθήσουν τους αντάρτες του Ντέιρ εζ-Ζορ εναντίον της ISIS. Ωστόσο, από τη στιγμή που ξεκίνησε η σύγκρουση μεταξύ του καθεστώτος και της ISIS για το Ντέιρ εζ-Ζορ τον Νοέμβριο του 2014, οι ΗΠΑ βομβαρδίζουν στο πλευρό του καθεστώτος48.

Kafranbel 7 10 15

Ο μύθος ότι τα προγράμματα της CIA και του Πενταγώνου ήταν σε σύγκρουση

Το μυστικό πρόγραμμα της CIA για την προμήθεια ελαφρών όπλων και «εκπαίδευσης» σε «επιλεγμένες» ομάδες FSA από τα τέλη του 2013 έρχεται σε αντίθεση με το πρόγραμμα του Πενταγώνου αξίας 500 εκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο ξεκίνησε αργότερα το 2014, για να προετοιμάσει μια ένοπλη δύναμη για την καταπολέμηση της ISIS και όχι του καθεστώς.

Όπως θα δούμε, το «όλοι Σάχουατ» του Πενταγώνου κατέρρευσε: η προσέλκυση αντικαθεστωτικών μαχητών σε μια δύναμη που τους απαγόρευε να πολεμήσουν τον Άσαντ ήταν μια λογική καταστροφή.

Το πρόγραμμα της CIA, αντιθέτως, παρουσιάζεται συνήθως ως εναντίον του Άσαντ, που είχε στόχο να βοηθήσει τους αντάρτες να ασκήσουν στρατιωτική πίεση στο καθεστώς. Διαβάσαμε ακόμη ότι η CIA και το Πεντάγωνο κινούνταν σε αντικρουόμενες κατευθύνσεις.

Ωστόσο, μια πιο προσεκτική ματιά δείχνει ότι αυτή ήταν η πρόσοψη: όχι μόνο επειδή τα όπλα ήταν εντελώς ανεπαρκή για την πίεση σε ένα καθεστώς με τέτοιου επιπέδου ανώτερο εξοπλισμό εξόντωσης ή για την υπεράσπιση των ήδη κεκτημένων θέσεων, αλλά και επειδή ο σκοπός της συνεργασίας της CIA ήταν για μια πιο κυκλωτική, αλλά και πιο αποτελεσματική, διαδρομή προς τον ίδιο προορισμό με το παράλογο πρόγραμμα του Πενταγώνου. Η CIA αντιλαμβανόταν την ανάγκη να «γλυκάνει» πρώτα τις αξιόλογες ομάδες ανταρτών πριν τις λυγίσει σε ένα βιώσιμο Σάχουατ.

Το πρόγραμμα TOW της CIA: Βοηθώντας στην καταπολέμηση του Άσαντ ή οι ίδιοι παλιοί Sahwat;

Μόλις ο πόλεμος των ανταρτών εναντίον της ISIS είχε φτάσει στα όριά του, οι ΗΠΑ ξεκίνησαν ένα πρόγραμμα αυστηρά ελεγχόμενης παράδοσης «TOW», κατευθυνόμενων αντιαρματικών πυραύλων (ATGMs), σε κάποιες από τις «επιλεγμένες» ομάδες του FSA που είχαν νικήσει την ISIS.

Η παράδοση των TOW δεν αποδεικνύει ότι τους προμηθεύουν οι ΗΠΑ. Τους περισσότερους τους προμηθεύονται από τη Σαουδική Αραβία από τα δικά της αποθέματα49. Ωστόσο, είναι αυτονόητο ότι οι Σαουδάραβες πρέπει να έχουν αμερικανική άδεια για να παραδώσουν όπλα που παράγονται από την Αμερική, αν και η πραγματικότητα μπορεί να είναι πιο περίπλοκη κατά καιρούς.

Προηγήθηκε ένα διετές επιβεβλημένο από την CIA εμπάργκο σε συμμάχους των ΗΠΑ που προμήθευαν με αντιαρματικά όπλα τους αντάρτες50 (εν τω μεταξύ, οι ΗΠΑ συνέχισαν να διατηρούν σθεναρά το εμπάργκο τους στα αντιαεροπορικά όπλα)51. Αλλά η αυξανόμενη ικανότητα των ανταρτών να αποσπούν έτσι κι αλλιώς αντιαρματικά όπλα από το καθεστώς52 και να τα χρησιμοποιούν αποτελεσματικά, ώθησε τις ΗΠΑ να αλλάξουν κατεύθυνση και αντ’ αυτού να προσπαθήσουν να αποκτήσουν κάποιον έλεγχο σ’ αυτόν τον ανεφοδιασμό ως ένα εργαλείο επιβολής συνεργασίας (Και οι TOW ήταν λιγότερο αποδοτικοί από τους ρωσικής κατασκευής Konkurs και Kornets που είχαν πέσει στα χέρια των ανταρτών)53.

Οι πρώτοι TOW παραδόθηκαν τον Απρίλιο του 2014 και ο αριθμός των ομάδων που παρέλαβαν TOW σύντομα αυξήθηκε σε εννέα54, αν και παρέλαβαν μόνο «μερικές δωδεκάδες αντιαρματικούς πυραύλους», «με αποτέλεσμα ελάχιστη επίδραση στο πεδίο της μάχης»55. Μέχρι το τέλος του χρόνου είχαν μειωθεί σε μόλις τέσσερις ομάδες56, με λίγα όπλα να έχουν πραγματικά παραδοθεί σε κάποιους57. Τι συνέβη στο μεταξύ;

Ο μεγάλος συνασπισμός του FSA που είχε τη βάση του στο Ιντλίμπ, το Μέτωπο Σύριων Επαναστατών (SRF), αναφέρεται συχνά ως ένας «υποστηριζόμενος από τις ΗΠΑ παραλήπτης των TOW». Ωστόσο, δεν ήταν στον αρχικό κατάλογο των ομάδων που παρέλαβαν TOW, και ο ηγέτης του, Τζαμάλ Μααρούφ, ισχυρίστηκε ότι «Έχουμε λάβει πολλές υποσχέσεις από τις ΗΠΑ, αλλά μέχρι στιγμής τίποτα περισσότερο»58. Το SRF, το οποίο είχε διώξει με επιτυχία την ISIS από το Ιντλίμπ, ήταν επίσης προσηλωμένο στην ανατροπή του Άσαντ.

Αλλά ενώ η «άμεση ομάδα μαχητών» γύρω από τον Μααρούφ δεν παρέλαβε TOW, «κάποιες από τις άλλες παρατάξεις που υποσχέθηκαν υπακοή στο Μέτωπό του παρέλαβαν». Ένα βίντεο από τον Απρίλιο που δείχνει τα στελέχη ενός τμήμα του SRF, της Ταξιαρχίας Λύκοι του αλ-Γαμπ, που εκπαιδεύεται στη χρήση των TOW, βοηθάει να εξηγηθεί το γιατί, όταν ένας μαχητής αποκαλύπτει: «Τα όπλα στέλνονται από τους Αμερικανούς ... και δίνουν όπλα μόνο σε εκείνους που πολεμούν ειδικά την ISIS. Δεν μας δίνουν όπλα για να πολεμήσουμε τον Άσαντ, μας δίνουν όπλα για να πολεμήσουμε την ISIS»59.

Τον Ιούνιο του 2014, η Νούσρα έσπασε ξαφνικά τη μακρά εκεχειρία και ξεκίνησε μια δολοφονική επίθεση στο SRF στο Ιντλίμπ. Ως απάντηση, το SRF, το Χάρακτ Χαζμ και άλλες τοπικές ομάδες του FSA (Μεραρχία 13, Μεραρχία 101, Φουρσάν αλ-Χακ κ.λπ.) αποφάσισαν να «αναστείλουν όλες τις μορφές συνεργασίας και συντονισμού με την Τζάμπχατ αν-Νούσρα»60.

Ωστόσο, υπήρχε μια διαφορά μεταξύ της μη συνεργασίας με τη Νούσρα και της απαίτησης των ΗΠΑ να διεξάγουν πόλεμο εναντίον της. Το SRF τόνισε ότι «παρά τις φρικαλεότητες της Νούσρα, το SRF δεν έχει καμία πρόθεση να σηκώσει τα όπλα εναντίον της Νούσρα, καθώς είναι απασχολημένο με το συριακό καθεστώς»61, αρνούμενο έτσι να γίνει μια ταξιαρχία Σάχουατ.

Οι ΗΠΑ είχαν αρχικά περισσότερη πίστη σε έναν άλλο βόρειο συνασπισμό του FSA, το Χάρακατ Χαζμ (μερικές από τις ομάδες μέλη του οποίου είχαν εγκαταλείψει το SRF), στο οποίο παραδόθηκαν οι πρώτοι TOW τον Απρίλιο του 2014. Αλλά οι TOW ήταν ελάχιστοι και με μικρή αξία, με φορτία που περιείχαν μόνο «τρεις ή τέσσερις πυραύλους», οι οποίοι «δεν ήταν καλύτεροι από τα ρωσικά όπλα» που είχαν αποσπάσει απ τον SAA [τον στρατό του καθεστώτος Syrian Arab Army]. Οι ηγέτες του Χαζμ παραδέχτηκαν ότι εξακολουθούν να αγωνίζονται δίπλα στη Νούσρα, παρά τη δήλωση που τερμάτιζε τη συνεργασία, αφού «η αποτυχία των ΗΠΑ να παραδώσει τα κατάλληλα όπλα δεν τους επιτρέπει να αρνηθούν οποιουσδήποτε συμμάχους βρεθούν στο δρόμο τους, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με αντιτιθέμενη πολιτική»62.

Το Χαζμ πιάστηκε σε μία μέγγενη: η έλλειψη αμερικανικής υποστήριξης το ανάγκασε να διατηρήσει κάποια συνεργασία με τη Νούσρα. Ωστόσο αυτή η συνεργασία χρησιμοποιήθηκε από τις ΗΠΑ για να τερματίσει την υποστήριξη.

Τον πραγματικό στόχο της αμερικανικής «υποστήριξης» εξήγησε ένα πρώην μέλος του Χαζμ: «Μέχρι το Σεπτέμβριο του 2014 οι Ηνωμένες Πολιτείες άρχισαν να μας πιέζουν να αφήσουμε το πεδίο μάχης εναντίον του Άσαντ και να στείλουμε όλες τις δυνάμεις μας για την καταπολέμηση της ISIS. Δεν είχαμε κανένα πρόβλημα να πάμε να πολεμήσουμε την ISIS, αλλά δεν συμφωνούσαμε να σταματήσουμε να πολεμάμε τον Άσαντ. Από τότε, οι σχέσεις μας με τους Αμερικανούς πήγαν από το κακό στο χειρότερο και τελικά σταμάτησαν να μας υποστηρίζουν. Όταν η Τζάμπχατ αν-Νούσρα μας επιτέθηκε, είχαμε ήδη χάσει όλη την εξωτερική υποστήριξη... επειδή τολμήσαμε να μην υπακούσουμε στους Αμερικανούς»63.

Οι ΗΠΑ ξεκινούν πόλεμο στην ISIS και στη Νούσρα και καταστρέφουν τον FSA

Η δοκιμή ήρθε όταν ο συνασπισμός υπό την ηγεσία των ΗΠΑ άρχισε να βομβαρδίζει την ISIS τον Σεπτέμβριο. Οι ΗΠΑ βομβάρδισαν επίσης την Νούσρα από την πρώτη ημέρα, παρόλο που η Νούσρα, με όλα τα ελαττώματά της και τα εγκλήματά της, δεν είχε επιδοθεί σ’ αυτές τις σχεδόν γενοκτονικές δραστηριοτήτες που επιδίδονταν η ISIS και το καθεστώς. Δεδομένου ότι η Νούσρα είχε βάσεις σε πολλές περιοχές που είχαν και οι αντάρτες, οι βομβαρδισμοί των ΗΠΑ χτύπησαν άλλους αντάρτες, ειδικά τον Άχραρ α-Σαμ64, και σκότωσαν πολλούς αμάχους. Το καθεστώς δεν επηρεάστηκε από τις αμερικανικές βόμβες και εξέφρασε την ικανοποίησή του για την παρέμβαση των ΗΠΑ65, οι οποίες συνεργάστηκαν μαζί του ανταλλάσσοντας πληροφορίες66 και συντονίζοντας τους βομβαρδισμούς67.

Τώρα ήταν η ώρα για τις «υποστηριζόμενες από τις ΗΠΑ» ομάδες που είχαν παραλάβει μερικούς TOW να βοηθήσουν τις ΗΠΑ στην καταστροφή των τζιχαντιστών. Ωστόσο, παρά τον δικό τους πόλεμο εναντίον της ISIS, και τη σύγκρουση με τη Νούσρα, αρνήθηκαν να υποστηρίξουν μια εκστρατεία που στόχευε μόνο σε αυτές τις ομάδες αλλά όχι στο καθεστώς.

Το Χάρακατ Χαζμ εξέδωσε έντονη ανακοίνωση που καταδίκαζε τον βομβαρδισμό των ΗΠΑ ως «παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας και επίθεση κατά της επανάστασης»68. Το SRF συνδέθηκε με μια δωδεκάδα μεγάλες, συνδεδεμένες με τον FSA και ισλαμιστικές ταξιαρχίες και καταδίκασε τις αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ ότι βοηθούν τον Άσαντ69. Οι περισσότερες ταξιαρχίες του FSA και των ανταρτών καταδίκασαν την παρέμβαση των ΗΠΑ70.

Καθώς αυτή η αμερικανική δοκιμή των υποψήφιων εντολοδόχων απέτυχε, ο FSA στερήθηκε από την αρχή οποιαδήποτε αντιπροσώπευση στον συνασπισμό υπό την ηγεσία των ΗΠΑ για την καταπολέμηση της ISIS71. Ο Τζον Άλεν, ο γενικός επικεφαλής του συνασπισμού, επιβεβαίωσε ότι «δεν υπάρχει επίσημος συντονισμός με τον FSA»72, ενώ ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου Τζον Κίρμπι δήλωσε ότι οι ΗΠΑ «δεν έχουν πρόθυμο, ικανό, αποτελεσματικό εταίρο» στη Συρία73. Αυτή η έλλειψη συντονισμού οδήγησε ακόμα και σε επιθέσεις ενάντια στον FSA74.

Αυτό ήταν το υπόβαθρο των εκθέσεων μέχρι τα τέλη του 2014, που δείχνουν ότι οι ΗΠΑ είχαν σταματήσει σχεδόν κάθε είδους υποστήριξη προς τον FSA75.

Kafranbel 11 1 13

Η Νούσρα ξεκινά τον πόλεμο στον FSA και οι ΗΠΑ τον θυσιάζουν

Η επίθεση των ΗΠΑ στη Νούσρα πρόσφερε επίσης το υπόβαθρο της καταστροφής του SRF από τη Νούσρα στο Ιντλίμπ το Νοέμβριο και του Χάρακατ Χαζμ στο Χαλέπι τον Ιανουάριο του 2015. Τα περισσότερα στελέχη της Νούσρα στο Ντέιρ εζ-Ζορ είχαν καταφύγει στο Ιντλίμπ μετά την ήττα τους από την ISIS τον Ιούλιο. Σκληραγωγημένοι στον πόλεμο μαχητές, όπλα και εμπειρία πλημμύρισαν ξαφνικά, κάνοντας το Ιντλίμπ ένα νέο οχυρό της Νούσρα. Αλλά το SRF ήταν ανταγωνιστής στο Ιντλίμπ, και στη Νούσρα δεν αρέσει ο ανταγωνισμός.

Ο βομβαρδισμός οδήγησε σε αύξηση της υποστήριξης προς τη Νούσρα, καθώς θεωρήθηκε μάρτυρας μιας άδικης αμερικανικής επίθεσης που ωφέλησε τον Άσαντ. Σε μαζικές διαδηλώσεις σε ολόκληρο το Χαλέπι, το Ιντλίμπ και τη Χομς, οι διαδηλωτές φώναζαν «Είμαστε όλοι Νούσρα» ή «Η Νούσρα ήρθε να μας υποστηρίξει όταν ο κόσμος μας εγκατέλειψε»76.

Η Νούσρα χρησιμοποίησε αυτή την έκρηξη ηθικής υπεροχής για να την στρέψει εναντίον του SRF και του Χάρακατ Χαζμ. Η προπαγάνδα της ισχυρίστηκε ότι οποιεσδήποτε ομάδες είχαν δεχθεί αμερικανικά όπλα ήταν συνεργάτες των Αμερικάνων. Παρά την άρνησή τους να γίνουν Σάχουατ, η υπόθεση της Νούσρα βοηθήθηκε από τον πολύ κραυγαλέο τρόπο με τον οποίο οι ΗΠΑ τάχθηκαν υπέρ του να χρησιμοποιήσει τα όπλα του ο FSA ενάντια στη Νούσρα.

Έγιναν διαδηλώσεις υποστήριξης του SRF στην κεντρική περιοχή του SRF, με τις γυναίκες να παίζουν ισχυρό ρόλο77, αλλά το κύρος της Νούσρα ως μάρτυρα εξουδετέρωσε τις αντιδράσεις στην επίθεση της Νούσρα σε άλλες περιοχές στο Ιντλίμπ. Επίσης, συνέβαλλε ώστε ο SRF να μην προβάλλει σκληρή αντίσταση, διατηρώντας την πάγια πολιτική του για να αποφευχθεί να βουτηχτεί η επαρχία σε αδελφοκτόνα αιματοχυσία.

Εν τω μεταξύ, ο σταδιακός τερματισμός της αμερικανικής υποστήριξης σήμαινε ότι το SRF, το Χάρακατ Χαζμ και ο FSA βρίσκονταν σε ασθενέστερη θέση στρατιωτικά εάν ήθελαν να αντιμετωπίσουν τη Νούσρα, ενώ βρίσκονταν και σε μια ασθενέστερη θέση πολιτικά επειδή η Νούσρα θα βομβαρδίζονταν από αυτούς που θεωρούνταν υποστηρικτές των ΗΠΑ. Όπως είπε ένας αξιωματούχος του FSA, «Έχουμε μια τεράστια αμερικανική σημαία στην πλάτη μας, αλλά όχι ένα όπλο στο χέρι μας»78.

Ο Faysal Itani συνοψίζει αυτή την αμερικανική πολιτική:

«Οι αεροπορικές επιδρομές των ΗΠΑ στην Τζάμπχατ αν-Νούσρα δημιούργησαν αμέσως έναν νέο και ισχυρό αντίπαλο απέναντι στις ήδη ευάλωτες, μετριοπαθείς δυνάμεις. Με τις επιθέσεις στην Τζάμπχατ αν-Νούσρα χωρίς να ενισχύσουν πρώτα επαρκώς τους μετριοπαθείς αντίστοιχούς της, και υποσχόμενες (δημοσίως, τουλάχιστον) να τους χρησιμοποιήσουν για να πολεμήσουν την Τζάμπχατ αν-Νούσρα και όχι το καθεστώς, οι Ηνωμένες Πολιτείες έκαναν την αντιπολίτευση να εμφανίζεται αρκετά απειλητική ώστε να προκαλέσει την Τζάμπχατ αν-Νούσρα, αλλά όχι τόσο απειλητική ώστε να αναχαιτίσει την τζιχαντιστική ομάδα.»79

Κατάσταση του Ελεύθερου Συριακού Στρατού στις αρχές του 2015

Η συντριβή του SRF και του Χάρακατ Χαζμ από την Νούσρα δεν ήταν το τέλος του FSA στο βορρά. Υπήρχαν και άλλες μεγάλες μονάδες FSA στις περιοχές του Ιντλίμπ και του Χαλεπιού (π.χ. η Μεραρχία 13, ο Φουρσάν αλ-Χακ και άλλες που συγκρότησαν τον συνασπισμό της 5ης Ταξιαρχίας) και αμέτρητες μικρότερες μονάδες. Επιπλέον, υπήρχαν διάφορες ανταρτικές ομάδες με κάποιο είδος «ισλαμιστικής» αναφοράς, αλλά δεν ήταν σαλαφιστές, όπως ο Jaysh al-Mujahideen, η Τζάμπχατ α-Σαλαμίγια και η Φάϊλακ α-Σαμ που συνδέεται με την Μουσουλμανική Αδελφότητα.

Οι 10-20.000 στρατιώτες του SRF και του Χάρακατ Χαζμ δεν εξαφανίστηκαν. Πολλοί πήγαν σε αυτές τις άλλες ομάδες του FSA. Πολλά στελέχη του Χάρακατ Ηαζμ στο Χαλέπι εντάχθηκαν στην Τζάμπχατ α-Σαλαμίγια. Κάποια μέλη του SRF στο Ιντλίμπ εντάχθηκαν σε έναν διευρυμένο Άχραρ α-Σαμ (η επιθετικότητα της Νούσρα κατά του SRF καταδικάστηκε από τους ηγέτες του Άχραρ α-Σαμ)80. Κάποια στελέχη του SRF προσχώρησαν στην Νούσρα από την αρχή, αλλά ακόμη και κάποια στελέχη που είχαν αντιταχθεί στην ανάληψη του ελέγχου από την Νούσρα ακολούθησαν στη συνέχεια τη Νούσρα ως ένα ισχυρό όχημα για να συνεχίσουν να αγωνίζονται ενάντια στο καθεστώς, μια άλλη ένδειξη της ρευστότητας της συμμετοχής στην ομάδα81.

Συγγενικές δυνάμεις κατέληξαν σε εμφανώς διαφορετικούς στρατιωτικούς συνασπισμούς. Στο Χαλέπι, ο συνασπισμός Φάταχ Ηάλαμπ (Κατάκτηση του Χαλεπιού) με περισσότερες από 30 μεγάλες ταξιαρχίες -FSA, μετριοπαθείς ισλαμιστές και Άχραρ α-Σαμ- απέκλεισε την ένταξη της Νούσρα. Οι διαφωνίες της Νούσρα με άλλους αντάρτες την οδήγησαν να αποσυρθεί σε μεγάλο βαθμό από τη βόρεια επαρχία του Χαλεπιού και από την πόλη του Χαλεπιού82. Η Νούσρα παρέμεινε σε ισχυρή θέση στο νοτιοδυτικό Χαλέπι που συνορεύει με το Ιντλίμπ, αλλά υπήρχε διαρκής αμφισβήτηση από λαϊκές διαδηλώσεις, ειδικά σε πόλεις όπως το αλ-Ατάριμπ83.

Αντίθετα, το Ιντλίμπ έγινε τώρα η κύρια βάση της Νούσρα. Αν και δεν «κυβερνούσε» το Ιντλίμπ, ο αποκλεισμός που αντιμετώπιζε στο Χαλέπι ήταν αδύνατος [στο Ιντλίμπ]. Ο νέος στρατιωτικός συνασπισμός, Τζάις αλ-Φάταχ (Στρατός της Κατάκτησης), περιλάμβανε οκτώ ομάδες, εκ των οποίων η Νούσρα και ο Άχραρ α-Σαμ ήταν οι δύο μεγαλύτερες. Άλλοι (Φάιλακ α-Σαμ, Άτζαντ α-Σαμ) ήταν μέρος του «μετριοπαθούς ισλαμικού» κέντρου. Ενώ ο Τζάις α-Σούννα ήταν μια «μη ιδεολογική» ταξιαρχία εξόριστων από τη Χομς84. Σε μια σειρά από μεγάλες νίκες στις αρχές του 2015 (στις πόλεις Ιντλίμπ, Τζους α-Σουγκρ κλπ.), η πλειοψηφία των ταξιαρχιών του FSA του Ιντλίμπ (Μεραρχία 13, Φουρσάν αλ-Χακ) πολέμησαν δίπλα στον Τζάις αλ-Φάταχ, αλλά δεν ήταν μέλη του.

Νότια του Ιντλίμπ, οι ταξιαρχίες του FSA ήταν πιο σημαντικές: στη βόρεια επαρχία της Λατάκια, η Πρώτη Παράκτια Ταξιαρχία του FSA. Στη βόρεια Χάμα, οι Ταξιαρχίες Νασρ του FSA. Στη Χομς, το νέο Μέτωπο Απελευθέρωσης της Χομς.

Σύμμαχοι και εντολοδόχοι των Αμερικανών εναντίον της ISIS: αυτοί που δεν πολεμάνε τον Άσαντ

Όταν οι ΗΠΑ εγκατέλειψαν την υποστήριξή τους προς τις βόρειες ομάδες του FSA στα τέλη του 2014, έστρεψαν την υποστήριξή τους προς διαφορετικές κατευθύνσεις. Αυτό που είχαν αυτές οι διαφορετικές δυνάμεις ήταν ότι δεν πολεμούσαν τον Άσαντ.

Στο βορρά, το Πεντάγωνο ανακοίνωσε το σχέδιο του ύψους 500 εκατομμυρίων δολαρίων για να εκπαιδεύσει και να εξοπλίσει μεμονωμένους αντάρτες (και όχι μονάδες του FSA) για να σχηματίσουν μια νέα δύναμη που από την αρχή θα πολεμούσε την ISIS85. Κατέρρευσε σε ερείπια. Η διαδικασία επιλογής μείωσε τους αρχικούς 1.200 μαχητές που ενδιαφέρονταν σε 125, οι υπόλοιποι είτε απορρίφθηκαν από τις ΗΠΑ είτε παραιτήθηκαν. Ενώ ήταν περισσότερο πρόθυμοι να πολεμήσουν την ISIS, απέρριψαν το αίτημα των ΗΠΑ να υπογράψουν μια δήλωση με την οποία δεσμεύονταν ότι τα όπλα τους θα χρησιμοποιηθούν μόνο εναντίον της ISIS και όχι εναντίον του καθεστώτος86.

Ακόμη χειρότερα, το Πεντάγωνο ξεκίνησε την πρώτη εβδομάδα βομβιστικών επιθέσεων εναντίον της Νούσρα στη βόρεια Συρία προτού αποστείλει τους πρώτους 54 μαχητές της «Μεραρχίας 30» σε αυτή την περιοχή87. Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι αιχμαλωτίστηκαν από τη Νούσρα. Σε μια ανακοίνωσή της σχετικά με την επίθεση στη Μεραρχία 30, η Νούσρα ισχυρίστηκε ότι οι συλληφθέντες μαχητές παραδέχτηκαν ότι η δουλειά τους ήταν να πολεμήσουν τη Νούσρα «και άλλες τρομοκρατικές ομάδες», και τους κατηγόρησαν ότι δίνουν πληροφορίες για τις αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ88.

Φυσικά, οι «εξομολογήσεις» των αιχμάλωτων της Νούσρα είναι πολύ λίγο αξιόπιστες, αλλά το πλαίσιο καθιστά αυτούς τους ισχυρισμούς αληθοφανείς. Συνδυάζονται επίσης με υποψίες μεταξύ των Σύριων ανταρτών. Αρκετές εβδομάδες νωρίτερα, η ομάδα Λίουα αλ-Χακ που συνδέεται με την Μουσουλμανική Αδελφότητα προειδοποίησε ότι «όλα τα σημεία ελέγχου πρέπει να επιθεωρούν όσους έρχονται από την Τουρκία. Υπάρχουν αδέσποτα σκυλιά που οι Αμερικάνοι έχουν τελειώσει την εκπαίδευση και θα μπουν σύντομα στη Συρία. Η αποστολή τους είναι η κατασκοπία και οι δολοφονίες»89.

Το μόνο ερώτημα είναι, αν η καταστροφή αυτή οφείλονταν στην ανεπάρκεια των ΗΠΑ ή στις κακές τους προθέσεις. Ένας ντόπιος ακτιβιστής επισήμανε ότι «στέλνοντας τους 54 και στη συνέχεια βομβαρδίζοντας την Τζάμπχατ αν-Νούσρα λίγα μίλια μακριά από τις θέσεις τους -υπονοώντας ότι οι 54 ενήργησαν ως πληροφοριοδότες για την Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ- μοιάζει με την κατασκευή μιας κατάστασης ότι “Δείτε, όλη η καλοπροαίρετη υποστήριξη μας είναι χωρίς ελπίδα”», που δικαιολογεί την εγκατάλειψη του FSA από τις ΗΠΑ ακόμη και για σκοπούς Σάχουατ90.

Εν τω μεταξύ, στο νότο, οι ΗΠΑ μοντάρισαν τον Νέο Συριακό Στρατό (NSA). Τον Νοέμβριο του 2015, ο NSA, υποστηριζόμενος από αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ, έδιωξε την ISIS από το Αλ-Τανφ, τη συνοριακή διάβαση με το Ιράκ και κυκλοφόρησε ένα βίντεο που έδειχνε άφθονα αμερικανικά όπλα. Αργότερα ξεκίνησε μια αποτυχημένη επιδρομή στον Αμπού Καμάλ, όπου η πορεία ήταν δύσκολη, επειδή πολλοί αντάρτες του Ντέιρ εζ-Ζορ «δεν είχαν εμπιστοσύνη στους Αμερικανούς υποστηρικτές τους», ειδικά επειδή το διαφημιστικό βίντεο του NSA δεν έκανε καμία αναφορά στην καταπολέμηση του καθεστώτος91.

Εν τω μεταξύ, ενώ υποστήριζε τις ξεδοντιασμένες δραστηριότητες, το Πεντάγωνο αρνήθηκε να δώσει αεροπορική κάλυψη στις δυνάμεις του FSA και των συμμαχικών δυνάμεων των ανταρτών στη συνεχιζόμενη σύγκρουσή τους με την ISIS ανατολικά των στρατηγικών πόλεων Μάρε και Ταλ Ριφάατ στις βόρειες επαρχίες του Χαλεπιού. Τον Ιούνιο του 2015, η συριακή αεροπορία βομβάρδισε τους αντάρτες «βοηθώντας μια επίθεση του Ισλαμικού Κράτους σε περιοχές που είχαν καταλάβει οι αντάρτες»92.

Εξηγώντας γιατί οι ΗΠΑ δεν βοήθησαν τους αντάρτες εναντίον της ISIS, ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου, συνταγματάρχης Στέβεν Γουόρεν, δήλωσε ότι οι αντάρτες δεν ήταν «πρόθυμοι συνεργάτες στην περιοχή»93. Ωστόσο, σύμφωνα με το Συριακό Αμερικανικό Συμβούλιο, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι έδωσαν «την εκπληκτική εξήγηση ότι η βοήθεια των ανταρτών στο Χαλέπι θα έβλαπτε τον Άσαντ κι αυτό θα εξόργιζε τους Ιρανούς, οι οποίοι θα μπορούσαν τότε να κάνουν αφόρητη την κατάσταση για τα αμερικανικά στρατεύματα στο Ιράκ»94.

Ωστόσο, ένα χρόνο αργότερα, οι ΗΠΑ έκαναν αρκετές αεροπορικές επιθέσεις για να υποστηρίξουν μια νέα αντάρτικη ταξιαρχία του βόρειου Χαλεπιού που επιτέθηκε στην ISIS. Η Ταξιαρχία Μου’τάσιμ έγινε επίσης η πρώτη ταξιαρχία ανταρτών στη Συρία στην παραλαβή όπλων από τις ΗΠΑ με ρήψεις από αέρος, σε ασήμαντες ποσότητες. Αυτή η αμερικανική υποστήριξη εξηγείται από τις απόψεις του ηγέτη της ταξιαρχίας Μουτάσιμ Αμπάς: «Όταν εξτρεμιστικές ομάδες άρχισαν να θεριεύουν στην κοινωνία μας... Ανακατευθύναμε στις μάχες μας μόνο για την καταπολέμηση της ISIS και των άλλων εξτρεμιστών... Μόλις ξεφορτωθούμε την ISIS, τότε το καθεστώς θα καταρρεύσει»95.

Εντούτοις, μέχρι το τέλος του 2014, η κύρια συμμαχία των ΗΠΑ στην περιοχή μετατοπίστηκε στις βασιζόμενες στους Κούρδους Λαϊκές Μονάδες Προστασίας (YPG), υπό την ηγεσία του Κόμματος Δημοκρατικής Ένωσης (PYD), που ήδη είχε εμπλακεί στον δικό του πόλεμο εναντίον της ISIS στη βορειοανατολική Συρία. Το 2015 οι ΗΠΑ βοήθησαν να συγκροτήσουν μαζί τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF), αποτελούμενες στη συντριπτική τους πλειοψηφία από το YPG, μαζί με μικρό αριθμό Αράβων μαχητών από αντάρτικες ή μη αντάρτικες ομάδες στη βορειοανατολική Συρία.

Από τα τέλη του 2014, κάθε επίθεση των YPG (και των SDF) κατά της ISIS υποστηρίχθηκε σε μεγάλο βαθμό από πλήρως συντονισμένες αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ. Οι YPG/SDF είναι η μόνη ομάδα στη Συρία που έχει το δικαίωμα να ζητήσει αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ. Τα αμερικανικά όπλα έχουν δοθεί απευθείας σε αυτούς στο πεδίο της μάχης. Εκατοντάδες ειδικές αμερικανικές δυνάμεις έχουν σταλεί για να συνεργαστούν μαζί τους96. Και αρκετές αεροπορικές βάσεις των ΗΠΑ έχουν κατασκευαστεί στην επικράτειά τους97.

Οι YPG/SDF δεν είναι εντολοδόχοι των Αμερικανών. Έχουν τους δικούς τους στόχους, επικεντρωμένους σε μια κουρδική αυτονομία που επεκτάθηκε σε αυτό που αποκαλούν μια «δημοκρατική ομοσπονδιακή» οντότητα που ενσωματώνει μη Κούρδους και υπόσχεται ένα επαναστατικό μοντέλο για τη μετά τον Άσαντ Συρία. Δεν είναι σκοπός αυτού του άρθρου να αξιολογήσει τον ρεαλισμό αυτού του σχεδίου. Το θέμα είναι απλώς ότι οι ΗΠΑ και οι YPG/SDF είναι επί του παρόντος σύμμαχοι, καθώς τα συμφέροντά τους έχουν συγκλίνει.

Οι εκπρόσωποι των δύο πλευρών υποστηρίζουν ότι οι ΗΠΑ παρέχουν αεροπορική κάλυψη στις YPG/SDF επειδή είναι οι «πιο αποτελεσματικοί» μαχητές εναντίον της ISIS. Ήταν πράγματι αποτελεσματικοί, ειδικά όταν αγωνίστηκαν για την απελευθέρωση από την τυραννία της ISIS της περιοχής στην οποία κατοικούν οι Κούρδοι. Ωστόσο, όπως είδαμε παραπάνω, ο FSA και οι αντάρτες έδιωξαν την ISIS από ολόκληρη τη δυτική Συρία χωρίς να τους βοηθήσει καμία αεροπορική επίθεση από τις ΗΠΑ.

Έτσι τόσο ο FSA και οι αντάρτες όσο και το YPG/SDF υπήρξαν αποτελεσματικοί μαχητές εναντίον της ISIS, λόγω των πραγματικών ριζών τους στους πληθυσμούς που εκπροσωπούν. Και οι δύο έχουν κάνει πολύ καλύτερη δουλειά από το καθεστώς του Άσαντ, του οποίου η μόνη νίκη εναντίον της ISIS ήταν η ανακατάληψη της Παλμύρας (μετά την θεαματική απώλεια της), με τη βοήθεια ρωσικών αεροπορικών επιθέσεων. Ο Άσαντ στη συνέχεια την έχασε πάλι και η δεύτερη ανακατάληψη πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια τόσο των ρωσικών όσο και των αμερικανικών αεροπορικών επιθέσεων98.

Αντίθετα, το ζήτημα είναι τι κοινό έχουν οι YPG/SDF και οι δυνάμεις εντολοδόχων των Αμερικανών: πολεμούν μόνο την ISIS και όχι το καθεστώς του Άσαντ. Στην περίπτωσή τους, αυτό είναι δική τους απόφαση. Το καθεστώς Άσαντ έκανε μια πραγματιστική συμφωνία με το PYD το 2012 να αποσύρει τις δυνάμεις του από τις τρεις κύριες περιοχές της επικράτειας με κουρδική πλειοψηφία, αφήνοντάς τις στο PYD. Αυτό δεν οφείλεται στην αγάπη του Άσαντ για την κουρδική αυτονομία. Απλώς επέτρεψε στον Άσαντ να συγκεντρώσει τα πυρά του στις επαναστατικές δυνάμεις αλλού. Ούτε σε κάποια αγάπη του PYD για τον Άσαντ – το ότι δεν βομβαρδίστηκαν με βαρέλια-βόμβες, όπως όλοι οι άλλοι έχει τα πλεονεκτήματά του.

Ωστόσο, αυτή η πολιτική να μην πολεμήσουν με το καθεστώς του Άσαντ σήμαινε ότι η αμερικανική προϋπόθεση που επιβλήθηκε στους πρώην αντάρτες εντολοδόχους είχε ήδη εκπληρωθεί από μόνη της από αυτή την πολύ πιο σημαντική δύναμη μάχης. Έτσι, η συμμαχία των ΗΠΑ- PYD πολεμάει εναντίον της ISIS στην ανατολική Συρία, ενώ και οι δύο μπορούν να αγνοήσουν τον Άσαντ και τη Ρωσία που βομβαρδίζουν τους επαναστατημένους πληθυσμούς στη δυτική Συρία.

Kafranbel 12 9 15

Η αμερικανική υπονόμευση του Νότιου Μετώπου

Αν και η κύρια αμερικανική μετατόπιση, όταν παράτησαν τον FSA στον βορά, έγινε προς τους εντολοδόχους ή τις YPG, μια άλλη λεπτή μετατόπιση έγινε προς τον πραγματικό FSA στο νότο, το Νότιο Μέτωπο, που είχε την έδρα του στην επαρχία της Νταρά’α. Με 35.000 στρατιώτες σε πάνω από 50 ταξιαρχίες, το SF πραγματοποίησε μια σειρά από νίκες στα τέλη του 2014 και στις αρχές του 2015.

Η δημοκρατική, κοσμική, ενάντια στους θρησκευτικούς διαχωρισμούς πολιτική του SF99, παράλληλα με την κυριαρχία πάνω στις τζιχαντιστικές ομάδες στο νότο, αναφέρεται συχνά ως ο λόγος αυτής της νέας αμερικανικής υποστήριξης, καθώς αυξήθηκε ο αριθμός των TOW προς στις ομάδες του SF, όταν στέρευε στο Βορά.

Ωστόσο, όπως και με τους εγκαταλελειμμένους του SRF και του Χάρακατ Χαζμ, και σε αντίθεση με το YPG και τους εντολοδόχους του Πενταγώνου, ο βασικός εχθρός του SF ήταν το καθεστώς. Μήπως αυτό υποδεικνύει πραγματική υποστήριξη των ΗΠΑ στην αντίσταση εναντίον του Άσαντ στο νότο;

Στα μέσα του 2015, το SF εξέδωσε μια ανακοίνωση με την οποία απέρριπτε «οποιαδήποτε στρατιωτική ή [ιδεολογική] συνεργασία ή προσέγγιση με το μέτωπο Νούσρα ή κάθε τακφίρι [ιδεολογία] που υιοθετήθηκε από οποιαδήποτε ομάδα μέσα στις γραμμές των ανταρτών της Συρίας»100, που προκλήθηκε από τη Νούσρα, η οποία διεκδίκησε «νίκες» που είχαν κερδηθεί από το SF. Όπως και όλοι οι Σύριοι αντάρτες, το SF καταδίκασε σθεναρά τη σφαγή περίπου 20 Δρούζων στο Ιντλίμπ από μια μονάδα της Νούσρα και δήλωσε «την ετοιμότητά του να προστατεύσει τα χωριά Δρούζων».

Ωστόσο, αυτό ήταν περισσότερο μέσα στην επανάσταση του FSA, παρά στις παραμέτρους του «Sahwat». Το SF κατέστησε σαφές ότι ο τερματισμός της συνεργασίας με τη Νούσρα «δεν είναι κήρυξη του πολέμου» και δεν θα «αντιπαρατεθεί» με τη Νούσρα101. Έτσι, όπως και η δήλωση μη συνεργασίας των SRF - Χάρακατ Χαζμ - FSA στο Ιντλίμπ και ο αποκλεισμός της Νούσρα από το Φάταχ Χάλαμπ στο Χαλέπι, αυτό υπογραμμίζει τη λεπτή γραμμή στην οποία προσπαθεί να κινηθεί ο FSA ανάμεσα στις απαιτήσεις του τζιχάντ και τις απαιτήσεις του Σάχουατ.

Η αμερικανική υποστήριξη στον νότιο FSA, η οποία συντονίστηκε μέσω του Στρατιωτικού Επιχειρησιακού Κέντρου (Military Operations Centre - MOC) στο Αμάν, αποτελούμενο κυρίως από αξιωματούχους των ΗΠΑ, της Ιορδανίας και της Σαουδικής Αραβίας, δεν ήταν πάντοτε διαθέσιμη. Τον Μάιο του 2013, για παράδειγμα, το MOC εσκεμμένα παρακράτησε όπλα προς τους αντάρτες που αντιμετώπιζαν μια στρατηγική μάχη στη νότια πόλη Χίρμπετ Γαζάλεχ, οδήγώντας στην αιχμαλωσία τους από τον Άσαντ102. Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού του 2013, οι ΗΠΑ απέτυχαν να προμηθεύσουν «ένα και μόνο τουφέκι ή σφαίρα στον FSA στη Νταρά’α» και «απέτρεψαν ενεργά τις παραδόσεις» σαουδαραβικών όπλων και πυρομαχικών103. Πρόβλεψαν επίσης την εκπαίδευση μιας ομάδας ανθρώπων για να διατηρήσουν την τάξη σε περίπτωση καταστροφικής κατάρρευσης του καθεστώτος Άσαντ και όχι για την καταπολέμηση του Άσαντ104.

Το νέο ενδιαφέρον των ΗΠΑ να εξοπλίσουν τον SF συνδέθηκε με τον πόλεμο εναντίον της ISIS. Σε αντίθεση με το χάος του Πενταγώνου, η CIA ήθελε να συνεργαστεί με βιώσιμες στρατιωτικές οργανώσεις, οι οποίες πολεμούσαν το καθεστώς. Η στρατηγική των ΗΠΑ φαίνεται ότι ήταν να επιτραπεί στον SF να γευτεί κάποιες νίκες και στη συνέχεια μόλις δημιουργηθεί ένα επίπεδο εξάρτησης, να του σφίξουν τα λουριά.

Ύστερα από μια σειρά νικών του SF στις αρχές του 2015 (κατάληψη της διάβασης Νασίμπ στα σύνορα με την Ιορδανία, του Σεΐχ Μισκίν, της Νάουα, της ιστορικής πόλης Μπούσρα α-Σαμ, και της βάσης 52 του καθεστώτος), οι ΗΠΑ και το MOC επέβαλαν μια σειρά από «κόκκινες γραμμές», όπου το SF δεν έπρεπε να πάει105. Μεταξύ αυτών ήταν η κεντρική περιοχή της πόλης Νταρά’α, η γειτονική επαρχία Σουουέιντα, βόρεια προς την πόλη της Σάσα, και οποιαδήποτε προσπάθεια να συνδεθούν με τους αντάρτες στα προάστια της Δαμασκού.

Οι επιθέσεις του SF για να πάρει την πόλη Νταρά’α, και την αεροπορική βάση Θάλα, είτε δεν υποστηρίχτηκαν106, είτε μπλοκαρίστηκαν107. Σύμφωνα με ορισμένες αναφορές, αν το SF παραβίαζε την «κόκκινη γραμμή» και προωθήτω προς τη Δαμασκό, θα δεχόταν την επίθεση των ΗΠΑ108.

Μέχρι τα μέσα του 2015 το MOC είχε περιορίσει την υποστήριξη προς το SF109, και η χρήση των TOW μειώθηκε από το τέλος του 2015 «και εξαφανίστηκε τελείως κατά τις δύο πρώτες εβδομάδες του 2016», αν και ο εκπρόσωπος του SF Ισμαήλ Ερ-Ράιγιες αρνήθηκε ότι αυτό ήταν κάτι καινούριο: μάλλον «τα εγκρινόμενα από το MOC εφόδια έχουν παραμείνει τόσο λίγα όσο ήταν πάντα»110. Οι αναφορές στις αρχές του 2016 δείχνουν ότι η Ιορδανία είχε «αναγκάσει το Νότιο Μέτωπο να σταματήσει όλες τις στρατιωτικές επιχειρήσεις». Το πλαίσιο περιλαμβάνει συναίνεση της Ιορδανίας με τη ρωσική εισβολή, και ενδείξεις ότι η Ιορδανία θα είναι ευχαριστημένη εάν το καθεστώς Άσαντ ανακαταλάμβανε ολόκληρη την περιοχή από το SF111.

Όταν οι ΗΠΑ και η Ρωσία ανέθεσαν από κοινού στην Ιορδανία να φτιάξει λίστα με «τρομοκρατικές» οργανώσεις που θα εξαιρούνταν από τις συνομιλίες, η λίστα της Ιορδανίας περιελάμβανε περίπου 160 ομάδες ανταρτών112.

Ωστόσο, μια πλήρης ανακατάληψη της Νταρά’α απ’ το καθεστώς θα ήταν μια μεγάλη επιχείρηση· για όσο χρόνο το SF καθυστερούσε λόγω των κόκκινων γραμμών και του παγώματος της παράδοσης όπλων, δεν δημιουργούσε κανένα πρόβλημα στον στόχο του καθεστώτος να καταστρέψει τα σημαντικότερα επαναστατικά κέντρα εκεί (Ανατολική Γούτα, Μοανταμίγια, Ντάραγια, κλπ).

Η στρατηγική των ΗΠΑ και της Ιορδανίας περιλάμβανε το γνωστό Σάχουατ: τον Ιανουάριο του 2016 αξιωματούχοι του MOC είπαν στο SF να σταματήσει τις επιθέσεις στις δυνάμεις του καθεστώτος και αντί γι’ αυτό να επικεντρώσει τις προσπάθειές του στους τζιχαντιστές, και την καταπολέμηση της Nusra που ήταν κάτι ακόμη πιο σημαντικό από την καταπολέμηση της ISIS. Αν το έκαναν, όπως απαιτούνταν, τους είχαν υποσχεθεί νέα όπλα113.

Τον Μάιο, το MOC διέταξε περίπου 4.500 στρατιώτες του SF να διώξουν από ορισμένους θύλακες γύρω από την Νταρά’α την πολιτοφυλακή που συνδέονταν με την ISIS, λέγοντας στο SF ότι «κουραστήκαμε από τις δικαιολογίες σας» για «καθυστέρηση» αυτών των επιχειρήσεων, και προειδοποιώντας ότι θα κόψουν τη χρηματοδότηση μέχρι να σημειώσουν νίκες επί της ISIS114.

Τον Μάρτιο του 2016, το SF συμμετείχε στη διευκόλυνση της κατάπαυσης του πυρός ΗΠΑ-Ρωσίας σε πανεθνικό επίπεδο. Στην πραγματικότητα, όμως, ήταν μόνο μια ανάπαυλα στις βομβιστικές επιθέσεις: έτσι, ενώ το καθεστώς συνέχισε τους βομβαρδισμούς με χαμηλότερη ένταση - κυρίως στο Χαλέπι και τη Ντάραγια στα προάστια της Δαμασκού - η «διατήρηση της κατάπαυσης του πυρός» έγινε η νέα λογική για την αναχαίτιση του SF.

Τον Μάιο του 2016 σε μια συνάντηση με ομάδες ανταρτών από όλη τη χώρα τέθηκαν νέες αμερικανικές / MOC «κόκκινες γραμμές», αναδεικνίοντας σαν «κόκκινη γραμμή» την «καταστροφή των στρατιωτικών δομών και των δομών ασφάλειας» στη Συρία , και καλώντας τους αντάρτες, ως μέρος της ειρηνευτικής διαδικασίας, να «ενταχθούν στις τάξεις του συριακού στρατού στον πόλεμό του εναντίον της Τζάμπχατ αν-Νούσρα και εναντίον όλων των ένοπλων ομάδων που αρνούνται να ενταχθούν στο Στρατό»115.

Η προδοσία της Ντάραγια

Στα μέσα του 2016 τα στρατεύματα του Άσαντ βάδισαν προς την εμβληματική επαναστατική πόλη της Ντάραγια, ένα από τα βασικά κέντρα που παρέμεναν προσηλωμένα στα ιδανικά της εξέγερσης του 2011. Χιλιάδες κάτοικοι που παρέμεναν μετά από χρόνια βομβαρδισμούς, πείνας και διώξεων, αλλά και ηρωικής αντίστασης, απελάθηκαν σε άλλα μέρη της Συρίας.

Ενώ 748 βόμβες-βαρέλια έπεσαν στην Ντάραγια μόνο τον Ιούνιο 2016116, και τα άλλα προάστια της Δαμασκού είχαν επίσης βομβαρδιστεί με μανία, πολιορκηθεί και πεινάσει, λίγο νοτιότερα το κάποτε πανίσχυρο Νότιο Μέτωπο αναγκάστηκε να συμμορφωθεί με την «κατάπαυση του πυρός».

Πολλές λαϊκές δυνάμεις απαίτησαν από το SF να επανενεργοποιήσει τα μέτωπα εναντίον του Άσαντ. Σύμφωνα με μια ανακοίνωση φιλο-ισλαμιστών ανταρτών, «οι συνωμοσίες εναντίον της επανάστασης δεν μπορούν να ματαιωθούν, παρά μόνο ανοίγοντας το μέτωπο της Δαμασκού... Και η Νταρά’α [δηλαδή το SF] δεν θα κινητοποιηθεί παρά μόνο με ένα “νομότυπο / ήπιο πραξικόπημα” εναντίον του MOC»117.

Πώς αυτή η παρέμβαση των ΗΠΑ/MOC εναντίον του SF πρόδωσε τη Ντάραγια εξηγείται από αυτό το απόσπασμα που εμφανίστηκε μόλις λίγες εβδομάδες πριν από την παράδοση:

«Το MOC συγκάλεσε τους ηγέτες στο Νότιο Μέτωπο σε επείγουσα συνάντηση στην οποία τους προειδοποίησε να μην ξεκινήσουν μια επίθεση για να καταλάβουν τον Σέιχ Μισκίν, μια πόλη που βρίσκεται κατά μήκος ενός αυτοκινητόδρομου ο οποίος εκτείνεται προς βορρά από την επαρχιακή πρωτεύουσα της Νταρά’α προς τη Δαμασκό... Τον ίδιο μήνα που η πόλη έπεσε στα χέρια της κυβέρνησης, το MOC διέταξε το Νότιο Μέτωπο να σταματήσει τις επιχειρήσεις του εναντίον του συριακού καθεστώτος στην επαρχία Νταρά’α, προκειμένου να επικεντρώσει την πάλη του σε ομάδες που συνδέονται με το ISIS στην περιοχή.
Ο αξιωματούχος του Άχραρ α-Σαμ εξέδωσε μια πύρινη προειδοποίηση προς τους αντάρτες του Ελεύθερου Συριακού Στρατού στη νότια Συρία, λέγοντας ότι ήταν ένοχοι για την πρόσφατη προώθηση του καθεστώτος στο πολιορκημένο δυτικό προάστιο της Δαμασκού, τη Ντάραγια118.

Συμπέρασμα: Τα προγράμματα της CIA και του Πενταγώνου είχαν τον ίδιο στόχο

Για να συνοψίσουμε λοιπόν, όπως και με το πρόγραμμα της CIA και την παράδοση των TOW στο βορρά, η μεγάλη υποστήριξη της CIA στο άλλοτε θαυμάσιο Νότιο Μέτωπο αποδείχτηκε μακρύς δρόμος προς τον ίδιο στόχο όπως και το πρόγραμμα του Πενταγώνου: Να τερματίσουν τον πόλεμο των επαναστατών εναντίον του Άσαντ και να τους μετατρέψουν σε αμερικανικό εντολοδόχο μόνο ενάντια στους τζιχαντιστές. Με αποτελέσματα τέτοια, όπως η συντριβή δύο μεγάλων συνασπισμών του FSA στο Βορρά, η αποστράτευση του Νότιου Μετώπου και η συντριβή της Ντάραγια, το πρόγραμμα της CIA ήταν πιο αποτελεσματικά αντεπαναστατικό από το πρόγραμμα του Πενταγώνου, ακριβώς επειδή το τελευταίο δεν μπορούσε να κινητοποιήσει σημαντικές δυνάμεις (εκτός από το YPG) από την αρχή.

Ας αφήσουμε λοιπόν τον μύθο ότι το πρόγραμμα CIA «εναντίον του Άσαντ» έρχεται σε αντίθεση με το πρόγραμμα του Πενταγώνου εναντίον της ISIS.

Kafranbel 13 12 14

Επιστροφή στα βόρεια: Πώς συνδέεται η Ασπίδα του Ευφράτη μ’ αυτή την εικόνα;

Μεταξύ της συντριβής της Ντάραγια και της συντριβής του ανατολικού Χαλεπιού αργότερα τον ίδιο χρόνο, η προσοχή πρέπει να στραφεί προς τα βόρεια. Η επιχείρηση της Τουρκίας, Ασπίδα του Ευφράτη, εμπίπτει στη στρατηγική του «Σάχουατ»;

Το καθεστώς της Τουρκίας του Ερντογάν υπήρξε ένας από τους ισχυρότερους υποστηρικτές της εξέγερσης κατά του Άσαντ. Αν και η αντικουρδική πολιτική της Τουρκίας προβάλλεται συνήθως ως κύριος στόχος της παρέμβασής της στη Συρία, αυτό εξηγεί ελάχιστα. Ο Ερντογάν είχε μια πολύ ισχυρή σχέση με το Άσαντ μέχρι το 2011 και ο Άσαντ θα μπορούσε να βασιστεί πάνω του για να συντρίψει την Κουρδική Ροτζάβα μόλις συνέτριβε την υπόλοιπη εξέγερση. Και μέχρι τα μέσα του 2015, ο Ερντογάν είχε εμπλακεί με επιφυλάξεις σε «ειρηνευτική διαδικασία» με το ΡΚΚ ούτως ή άλλως.

Αλλά η Τουρκία δεν μπορούσε να αδρανεί, καθώς εκατομμύρια πρόσφυγες από την σφαγή του Άσαντ ξεχύνονταν στα σύνορα. Με συντριπτική πλειοψηφία, η κυβέρνηση της Τουρκίας τελικά αποφάσισε ότι η αιτία αυτής της τεράστιας αστάθειας έπρεπε να απομακρυνθεί. Και ένα καθεστώς που προωθεί έναν μετριοπαθή ισλαμικό λόγο στο εσωτερικό του και περιφερειακά συμμαχεί με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα θα έχανε την αξιοπιστία του εάν αγνοούσε την εκτεταμένη σφαγή του Άσαντ, κυρίως εναντίον των Σύριων Σουνιτών.

Η Τουρκία αρχικά πρότεινε στα μέσα του 2015 το σχέδιό της να εκδιώξει την ISIS από το Αζάζ στην Τζαράμπλους στη βόρεια συνοριακή περιοχή του Χαλεπιού και να δημιουργήσει μια «ασφαλή ζώνη». Το σχέδιο του Ερντογάν ήταν εν μέρει για να χαλαρώσει το προσφυγικό φορτίο, επιτρέποντας στους πρόσφυγες να εγκατασταθούν, ασφαλείς από αεροπορικές επιθέσεις, στη βόρεια Συρία. Ωστόσο, η συμμαχία του με τους αντάρτες, οι οποίοι θα περιφρουρούσαν τη ζώνη, σήμαινε ότι η παρέμβαση της Τουρκίας απειλούσε να υπερβεί τα συνοριακά ζητήματά της και να παράσχει υποστήριξη στον πόλεμο των ανταρτών εναντίον του καθεστώτος. Ως εκ τούτου, αυτό απορρίφθηκε από τις ΗΠΑ, οι οποίες επέμειναν ότι «δεν υπάρχουν αμερικανικά σχέδια για μια ασφαλή ζώνη, μια ζώνη χωρίς πτήσεις, μια αποκλειστική ζώνη, μια ανθρωπιστική ζώνη ασφαλείας ή οποιαδήποτε άλλη προστατευόμενη ζώνη οποιουδήποτε είδους»119.

Εντούτοις, στα μέσα του 2016, όταν η Τουρκία ξεκίνησε την επιχείρηση της Ασπίδας του Ευφράτη σε συμμαχία με τον FSA και την ισλαμική πολιτοφυλακή για να εκδιώξει την ISIS από τη λωρίδα Αζάζ προς Τζαράμπλους, υποστηρίχθηκε από αμερικανικές αλλά και ρωσικές αεροπορικές επιδρομές, παρόλο που η θεωρητικά αποφασιστική πολιτική κατά του Άσαντ συγκρούονταν τόσο με τους αμερικανικούς όσο και με τους ρωσικούς στόχους120.

Κατά ειρωνικό τρόπο, οι δράσεις του YPG αποτέλεσαν τη βάση αυτής της αμερικανικής / ρωσικής υποστήριξης. Τον Φεβρουάριο του 2016, το YPG απέσπασε από τον FSA και τις ανταρτικές ομάδες ένα τμήμα του βόρειου αγροτικού Χαλεπιού με αραβική πλειοψηφία στο οποίο συμπεριλαμβάνεται και η εμβληματική επαναστατική πόλη Ταλ Ριφάατ, με την άμεση βοήθεια της ρωσικής αεροπορικής κάλυψης. Αυτό απέκοψε την ανατολική πόλη του Χαλεπιού που έλεγχαν οι αντάρτες, από τις βόρειες περιοχές του Χαλεπιού γύρω από το Μάρε και το Αζάζ και από τα τουρκικά σύνορα.

Έτσι, οι αντάρτες του Αζάζ-Μάρε, συμπιεσμένοι ανάμεσα στα τουρκικά σύνορα, το YPG στα δυτικά και στα νότια και το ελεγχόμενο από την ISIS βορειοανατολικό αγροτικό Χαλέπι, επιτέθηκαν προς τα ανατολικά και κατέλαβαν τη συνοριακή πόλη αρ-Ράι από την ISIS121. Εν τω μεταξύ, η Τουρκία συγκέντρωνε αντάρτες πέρα από τα σύνορα για να διώξει την ISIS από την Τζαράμπλους122. Η απόφαση της Τουρκίας να εκδιώξει το ISIS από τη ζώνη αυτή συνέπεσε επομένως με την ανάγκη των ανταρτών του Αζάζ-Μάρε να σπάσουν την απομόνωσή τους.

Ωστόσο, επειδή το YPG είχε καταλάβει το Ταλ Ριφάατ και η ISIS κρατούσε το αλ-Μπαμπ, δεν υπήρχε καμία διαδρομή για να συνδεθεί η επίθεση της Τουρκίας-FSA και να βοηθήσει τους συναγωνιστές αντάρτες στην πόλη του Χαλεπιού από τον Άσαντ.

Ως εκ τούτου, καθώς δεν είχε τρόπο να πολεμήσει τον Άσαντ, αυτή η επιχείρηση του FSA κατά της ISIS θα μπορούσε να κερδίσει αμερικανική και ρωσική υποστήριξη, ανεξάρτητα από τις επιθυμίες των ανταρτών. Θα μπορούσαν να υποστηρίξουν ένα «ακούσιο Σάχουατ».

Ωστόσο, για τον Ερντογάν ίσως ήταν λιγότερο ακούσιο. Μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος στα μέσα του 2016, το AKP άρχισε να κινείται σε μια πιο παραδοσιακή τουρκική εθνικιστική κατεύθυνση, που συμβολίζεται από τη νέα συμμαχία με το ακροδεξιό τουρκο-σοβινιστικό MHP. Αυτή η προώθηση στη βόρεια Συρία πρόσφερε σ’ αυτή την εθνικιστική συναίνεση, ασκώντας επιρροή σε αυτή την περιοχή που κατοικείται σε μεγάλο βαθμό από Τουρκμένους, μια ευκαιρία να εμποδίσει την απειλή του YPG να «συνδέσει» τα κουρδικά καντόνια του Κομπάνι και του Αφρίν, κατακτώντας αυτή τη μη κουρδική ζώνη ανάμεσά τους, για να τοποθετήσει τους Σύριους πρόσφυγες μέσα σ’ αυτήν123 - χωρίς να υπάρχει κίνδυνος σύγκρουσης με τον Άσαντ.

Αυτή η νέα τουρκική πολιτική διευκόλυνε τον Ερντογάν να συμφιλιωθεί με τον Πούτιν και η Τουρκία έγινε βασικός εταίρος με τη Ρωσία και το Ιράν σε μια νέα «ειρηνευτική διαδικασία» που ξεκίνησε στην Αστάνα, την πρωτεύουσα του Καζακστάν. Η Ρωσία, εξασφαλίζοντας ότι θα λειτουργήσει η διαδικασία προς όφελος του καθεστώτος συνέβαλε στη διευκόλυνση της νίκης του Άσαντ στο Χαλέπι, που σημαίνει ότι οι αντάρτες που πήραν μέρος στη διαδικασία, εξασθένησαν δραστικά.

Το ερώτημα λοιπόν ήταν αν η Ασπίδα του Ευφράτη αποδυνάμωσε τους αντάρτες ενόψει της αποφασιστικής αναμέτρησης του Χαλεπιού. Κάποιος μπορεί να υποστηρίξει ότι, δεδομένου ότι οι αντάρτες του Αζάζ-Μάρε είχαν ήδη αποκοπεί από το Χαλέπι, η αντιμετώπιση της ISIS ήταν το καλύτερο που μπορούσαν να κάνουν και δεν έβλαψε το μέτωπο του Χαλεπιού.

Εντούτοις, η Ασπίδα του Ευφράτη δεν αφορούσε μόνο τους αντάρτες του Αζάζ-Μάρε, αλλά και αρκετές χιλιάδες αντάρτες που στρατολόγησε η Τουρκία από τα βορειοδυτικά σύνορά της, από το Ιντλίμπ και το νοτιοδυτικό αγροτικό Χαλέπι, ενώ «τράβηξε έξω από την πόλη του Χαλεπιού το 60% των Τουρκμένων μαχητών τον Αύγουστο για να συμμετάσχουν στην Ασπίδα του Ευφράτη.»124 Αυτό το εγκαταλειμμένο ανατολικό Χαλέπι εξασθένησε δραστικά όταν ο Άσαντ ξεκίνησε πάλι την ολοκληρωτική πολιορκία.

Οι κατηγορίες για τουρκική προδοσία ήρθαν από διάφορα μέρη. Ο Αμπού Αμπντ, ο τελευταίος ηγέτης των δυνάμεων των ανταρτών στην πόλη του Χαλεπιού, ισχυρίστηκε ότι λόγω των «εντολών των υποστηρικτών πολλοί αγωνιστές από το Χαλέπι το εγκατέλειψαν για να πολεμήσουν στη βόρεια επαρχία»125. Ο Άχμεντ Χουσεΐν, από τον Άχραρ α-Σαμ, επισήμανε πως παρ’, ότι ήταν η «χειρότερη επίθεση μέχρι στιγμής» του καθεστώτος «...δεν έχουμε λάβει σημαντική υποστήριξη για την αντιμετώπισή της»126, ενώ ο Αμπντούλ Ιλάχ αλ-Φάχεντ, από τον Εθνικό Συνασπισμό της αντιπολίτευσης, ισχυρίστηκε ότι «η πτώση του Χαλεπιού διευκολύνθηκε με μια διεθνή συμφωνία».127

Ενδεχομένως μερικοί από τους αντάρτες που μετακινήθηκαν στο βορρά φαντάστηκαν ότι η εκδίωξη της ISIS από το βορειοανατολικό Χαλέπι θα μπορούσε να ανοίξει το μέτωπο εναντίον του Άσαντ από το βορρά. Κάτι τέτοιο θα προύπέθετε, να αποσπάσει η Ασπίδα του Ευφράτη την αλ-Μπαμπ από την ISIS, όμως αυτή η επιχείρηση άρχισε μόνο μόλις συντρίφτηκε το Χαλέπι. Ανεξάρτητα από τις υποκειμενικές προθέσεις των ανταρτών ή της Τουρκίας, το αποτέλεσμα ήταν το ίδιο: το Χαλέπι εγκαταλείφθηκε.

Η Τουρκία επίσης εγκατέλειψε τις παραδοσιακές της θέσεις. Οι Τούρκοι ηγέτες δήλωσαν τώρα ότι συμφωνούν με τη θέση των ΗΠΑ ότι ο Άσαντ θα μπορούσε να διαδραματίσει κάποιο ρόλο στη «μεταβατική κυβέρνηση»128, ένα σημείο στο οποίο είχαν διαφωνήσει προηγουμένως. Κατά τη διάρκεια της πολιορκίας, οι Τούρκοι ηγέτες επανέλαβαν την απαίτηση των ΗΠΑ129 και της Ρωσίας, να «διαχωριστούν» οι αντάρτες από τον JFS και να τον διώξουν από το Χαλέπι.130 Ωστόσο, υπήρχαν μόνο 8-900 μαχητές του JFS στις δυνάμεις των ανταρτών που ήταν δέκα φορές περισσότεροι στο Χαλέπι και ήταν μόνο μέσα στην πόλη κυρίως λόγω του ρόλου τους στο σπάσιμο απ’ έξω της πρώτης πολιορκίας του Χαλεπιού από τον Άσαντ. Μέσα σε συνθήκες Αποκάλυψης από τους βομβαρδισμούς του καθεστώτος και των Ρωσών, η απαίτηση να εκδιωχθεί ο JFS ήταν μια απαίτηση προς τους αντάρτες να αποδυναμώσουν τη δικιά τους άμυνα.

Συγκρούσεις μεταξύ των ανταρτών της Συρίας και των τζιχαντιστών του HTS στις αρχές του 2017

Σε αυτό το πλαίσιο της Ασπίδας του Ευφράτη, της συντριβή του Χαλεπιού, της Αστάνα, του εντεινόμενου πολέμου των ΗΠΑ εναντίον της Νούσρα και της νέας διοίκησης του Ντόναλντ Τρούμπα στις ΗΠΑ, ξέσπασαν νέες συγκρούσεις μεταξύ διαφορετικών ομάδων ανταρτών στο Ιντλίμπ και στο δυτικό Χαλέπι στις αρχές του 2017131. Από τη μία πλευρά ήταν η νέα συμμαχία Χάι’ατ Ταχρίρ α-Σαμ (HTS), η οποία συγκροτήθηκε από τον JFS (ο οποίος διασπάστηκε από την Αλ Κάιντα στα μέσα του 2016) και τέσσερις μικρές ανταρτικές ομάδες. Από την άλλη ήταν η πλειοψηφία των ανταρτικών ομάδων, συμπεριλαμβανομένου του Άχραρ α-Σαμ, ο οποίος διευρύνθηκε καθώς συμμετείχαν έξι μετριοπαθείς ισλαμικές ταξιαρχίες132 και ο FSA.

Αυτές οι συγκρούσεις δεν διήρκεσαν πολύ. Η ανάγκη να αποφευχθεί η πλήρης σύγκρουση, προκειμένου να επικεντρωθούν στον Άσαντ, στους Ρώσους και τους Ιρανούς εισβολείς και την ISIS, επιβεβαιώθηκε. Εκείνη την εποχή, όμως, οι αναλύσεις γι’ αυτή τη σύγκρουση κυμαίνονταν από την ιδέα ότι αντιπροσώπευε μια «νέα επανάσταση εναντίον της Αλ Κάιντα»133, μέχρι τον ισχυρισμό ότι ο HTS καθοδηγούσε έναν αγώνα ενάντια στις ηγεσίες των ανταρτών προσπαθώντας να τερματίσει την επανάσταση στην υπηρεσία της Τουρκίας, της Ρωσίας και των ΗΠΑ134.

Όπως είδαμε, η πάλη ενάντια στην Νούσρα/JFS στο Ιντλίμπ τόσο από τον FSA και τους αντάρτες όσο και με την λαϊκή πάλη βρισκόταν σε εξέλιξη, οξύνοντας τις επιθέσεις της Νούσρα εναντίον των διαδηλώσεων που σήκωναν τη σημαία της επανάστασης και εναντίον της Μεραρχίας 13 του FSA στις αρχές του 2016135. Αυτή η κληρονομιά προσδίδει νομιμότητα στη συζήτηση για «νέα επανάσταση».

Συμπληρωματικά όμως σε αυτή την εικόνα ήταν ότι η Τουρκική επιχείρησης Ασπίδα του Ευφράτη συμμάχησε με μια σειρά ομάδων ανταρτών, με τα περισσότερα από τα τμήματα του Ιντλίμπ τα οποία ήταν σε σύγκρουση με το JFS, ενώ η Τουρκία συμμετείχε στη διαδικασία της Αστάνα με τη Ρωσία και το Ιράν. Η Αστάνα σκόπευε να παγιδεύσει την αντιπολίτευση στην αποδοχή ενός «μεταβατικού ρόλου για το καθεστώς Άσαντ, πιέζοντάς τους να στρέψουν όλα τα όπλα τους εναντίον της ISIS και του JFS: το κλασικό Σάχουατ.

Μετά τη συνάντηση της Αστάνα στις 23-24 Ιανουαρίου, η Ρωσία, η Τουρκία και το Ιράν εξέδωσαν μια ανακοίνωση ότι «δήλωναν ξανά την αποφασιστικότητά τους να πολεμήσουν από κοινού εναντίον του ISIL/Ντά’ες και της Νούσρα [JFS] και να διαχωριστούν απ’ αυτές τις ένοπλες ομάδες της αντιπολίτευσης»136. Σύμφωνα με μια πηγή, αυτή η ρήτρα «μετασχημάτισε τις θέσεις που κατέχει η Νούσρα σε ένα κέικ που προσπαθούν να προσαρτήσουν τόσο οι δυνάμεις του καθεστώτος όσο και οι αντιπολιτευτικές ομάδες»137.

Ωστόσο, ενώ συμμετείχε στις συζητήσεις, η ηγεσία των ανταρτών αντιστάθηκε στην συνθηκολόγηση στην Αστάνα. Τονίζοντας ότι «δεν συμμετείχαν σε αυτή τη συμφωνία», ο Οσάμα Αμπού Ζάιντ του FSA επισήμανε ότι οι «τρεις χώρες μπορούν να υπογράψουν όποιες συμφωνίες επιθυμούν»138.

Η αντιπροσωπία της αντιπολίτευσης «αρνήθηκε να μιλήσει για αντιπαράθεση με τον Τζάμπχατ Φάταχ α-Σαμ στη Συρία, πριν από την απομάκρυνση των ξένων, “ιρακινών, αφγανικών και ιρανικών” πολιτοφυλακών από τη Συρία»139. Ο Συριακός Συνασπισμός τόνισε επίσης ότι μόνο οι περιοχές που ελέγχονται από την εξτρεμιστική ομάδα ISIS πρέπει να αποκλειστούν από την κατάπαυση του πυρός, δηλαδή όχι οι περιοχές με παρουσία του JFS140.

Οι αντάρτες συνέχισαν επίσης να απορρίπτουν οποιοδήποτε ρόλο για τον Άσαντ σε ένα «μεταβατικό» καθεστώς141 και δήλωσαν ότι στόχοι τους στην Αστάνα ήταν να επιτύχουν βασικές προϋποθέσεις για πραγματικές διαπραγματεύσεις, μεταξύ των οποίων η απελευθέρωση αιχμαλώτων και ο τερματισμός των πολιορκιών από το καθεστώς142.

Εντούτοις, παγιδευμένοι σε αδιέξοδο, οι αντάρτες συμμορφώθηκαν με την κατάπαυση του πυρός για χάρη του άμαχου πληθυσμού, παρά τους όρους που νομιμοποιούσαν τις επιθέσεις του καθεστώτος, της Ρωσίας και των ΗΠΑ στην ελεγχόμενη από τον JFS περιοχή. Ωστόσο το καθεστώς Άσαντ αρνήθηκε να συμμορφωθεί με οποιαδήποτε κατάπαυση του πυρός και συνέχισε να βομαρδίζει με αγριότητα την Ανατολή Γούτα και το Ουάντι Μπάραντα143.

Επιπλέον, κάποιες δηλώσεις του Συριακού Συνασπισμού που έχει την έδρα του στο εξωτερικό ήταν λιγότερο αυθεντικές από τις θέσεις των ανταρτών. Για παράδειγμα, σε μια δήλωση ο Συνασπισμός ζήτησε «τη δημιουργία ενός διεθνούς συνασπισμού για την εξαφάνιση όλων των τρομοκρατικών οργανώσεων από τη Συρία»144.

Το JFS ξεκίνησε τις επιθέσεις του στις ομάδες των ανταρτών την ίδια εβδομάδα. Είτε ο JFS πίστευε ότι έπρεπε να επιτεθεί προληπτικά στους αντάρτες προτού φτάσουν στο έδαφός του, είτε μπόρεσε να χρησιμοποιήσει αυτή τη ρήτρα ως πρόσχημα για να επιτεθεί στους αντιπάλους του.

Η Αστάνα συμφωνούσε πλήρως με τη θέση των ΗΠΑ. Τον Δεκέμβριο του 2016 και τον Ιανουάριο του 2017, οι ΗΠΑ ενίσχυσαν τον πόλεμο εναντίον του JFS, σκοτώνοντας εκατοντάδες στελέχη του145, καθώς και συμμάχους μαχητές από τη ταξιαρχία Νουρ ε-Ντιν αλ-Ζίνκι146 και πολλούς αμάχους, αν και βομβάρδισε επίσης και τον Άχραρ α-Σαμ, τον κύριο αντίπαλο του JFS147.

Εκτώς από το να είναι ο κύριος στόχος των βομβαρδισμών των ΗΠΑ, ο JFS ήταν επίσης η μόνη σημαντική ένοπλη ομάδα που αντιτίθονταν στην τουρκική επέμβαση και στη διαδικασία της Αστάνα148. Μαζί με ένα μικρό βαθμό μετριοπάθειας που έχει εισχωρήσει στη διακυβέρνησή του149 και στον λόγο του150 από τότε που διασπάστηκε από την Αλ Κάιντα, αυτό επέτρεψε στον JFS να προβάλλει τον εαυτό του ως τη μόνη αληθινή «αντίσταση» απέναντι στην Αστάνα και τη συνθηκολόγηση.

Ο Τραμπ συνεχίζει και επεκτείνει την κληρονομιά των Ομπάμα-Κέρι

Ενώ η πολιτική του Τραμπ για τη Συρία δείχνει μεγάλη συνέχεια με την κληρονομιά του Ομπάμα, ο ανοιχτός έπαινος του για τον υποτιθέμενο «αγώνα εναντίον της ISIS» του Πούτιν και του Άσαντ υποδηλώνει έναν ακόμα μεγαλύτερο αντεπαναστατικό ρόλο για τις ΗΠΑ151.

Υπό τον Τραμπ, ο βομβαρδισμός του JFS στο Ιντλίμπ και στο δυτικό Χαλέπι έφτασε στο πιο τρομακτικό σημείο του με τη σφαγή 57 προσκυνητών σε ένα τζαμί στο δυτικό Χαλέπι152 - που οι Ρώσοι φίλοι του Τραμπ υπερασπίστηκαν ως προοριζόμενη για «τρομοκράτες»153 ενώ η φύση του «πολέμου στην ISIS» υπογραμμήστικε με τη σφαγή δεκάδων εκτοπισθέντων σε ένα σχολείο στη Ράκκα154 και τη μαζική δολοφονία εκατοντάδων αμάχων στη Μοσούλη155. Εν τω μεταξύ, ο ρόλος των ΗΠΑ μαζί με τον Άσαντ, τη Ρωσία και το Ιράν κατά την τελευταία ανακατάληψη της Παλμύρας αναφέρθηκε ευρέως156. Και ο υπολογισμός από την CentCom των βομβιστικών επιθέσεων των ΗΠΑ τον Φεβρουάριο (δηλαδή του συνασπισμού υπό την ηγεσία των ΗΠΑ που βομβαρδίζει τη Συρία) δείχνει ότι ενώ το 60% διεξήχθη σε συντονισμό με τις SDF, περισσότεροι από τους υπόλοιπους 40% ήταν σε συμμαχία με τον Άσαντ στο Ντέιρ εζ-Ζορ, την Παλμύρα και το Ιντλίμπ, περίπου 195 από τις 548 επιθέσεις157.

Τότε, ακριβώς πριν από την επίθεση του Άσαντ με χημικά στο Χαν Σεϊχούν, τρεις διακεκριμένοι ηγέτες των Η.Π.Α. ανακοίνωσαν ότι οι ΗΠΑ «δεν είναι πλέον» (sic) επικεντρωμένες στην απομάκρυνση του Ασαντ, του οποίου η «μακροπρόθεσμη κατάσταση θα αποφασιστεί από τον συριακό λαό», αλλά για τώρα είναι «μια πολιτική πραγματικότητα που πρέπει να δεχτούμε»158.

Ο Ασαντ παρεξήγησε, πως αυτή η ενθάρρυνση σήμαινε ότι και η χρήση του σαρίν θα γινόταν δεκτή, με αποτέλεσμα την πρώτη επίθεση των ΗΠΑ στο καθεστώς, στο αεροδρόμιο από όπου εκτοξεύτηκε το σαρίν. Μετά από αυτό το μοναδικό αμερικανικό χτύπημα «αξιοπιστίας» εναντίον του Άσαντ (μετά από 7.899 επιθέσεις με στόχους αντίπαλους του Άσαντ) όλες οι πτέρυγες της αμερικανικής ηγεσίας έσπευσαν να τονίσουν ότι έγινε για μια φορά, ότι «δεν μπαίνουμε στη Συρία», ότι ήταν απλώς απάντηση στο σαρίν, ότι οι ΗΠΑ δεν ενδιαφέρονται αν συνεχίσει ο Άσαντ να χρησιμοποιεί άλλα όπλα μαζικής καταστροφής, ότι η ήττα της ISIS παραμένει η προτεραιότητα, ότι οι εντάσεις με τη Ρωσία «δεν βγήκαν εκτός ελέγχου»159 και ότι δεν υπήρξε «αλλαγή στην πολιτική των ΗΠΑ»160.

Ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας, Χ.Ρ Μακ Μάστερ, διευκρίνισε ότι εάν υπάρξει οποιαδήποτε «αλλαγή καθεστώτος» θα πραγματοποιηθεί από τη Ρωσία και ότι ο στόχος των ΗΠΑ περιορίστηκε σε «μια σημαντική αλλαγή στον χαρακτήρα του καθεστώτος Άσαντ και ιδιαίτερα στη συμπεριφορά του»161.

Συμπέρασμα

Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι βασικά επαναστατικά κέντρα που αντιστέκονται συνεχώς στους τζιχάντες - Μά’αρατ αλ Νουμάν162, Ατάρεμπ163, Κάφραμπελ, Ντάραγια και ούτω καθεξής - κέντρα όπου τα επαναστατικά συμβούλια ήταν τα πιο επιτυχημένα, βρίσκονται διαρκώς στο στόχαστρο των αεροπορικών επιθέσεων από το καθεστώς.

Δεν προκαλεί επίσης έκπληξη το γεγονός ότι οι ΗΠΑ διέκοψαν και πάλι την πενιχρή «υποστήριξή» τους στους αντάρτες όταν ξέσπασε η τελευταία σύγκρουση με τον JFS, δήθεν «για να εξασφαλιστεί ότι τα αποθέματα δεν θα πέσουν σε χέρια εξτρεμιστών»164. Αυτό μπορεί να φαίνεται αντιφατικό, δεδομένης της πίεσης των ΗΠΑ προς στους αντάρτες για την καταπολέμηση της Nusra, αλλά είναι λογικό όταν θυμόμαστε ότι οι αντάρτες αρνήθηκαν να εγκαταλείψουν τον αγώνα εναντίον του Άσαντ.

Αυτά τα γεγονότα δείχνουν ότι τόσο οι ΗΠΑ όσο και ο Ασαντ θεωρούν την πραγματική επανάσταση ως την κύρια απειλή και τον «αντιτζιχαντισμό» έναν χρήσιμο μηχανισμό προπαγάνδας. Ωστόσο, αυτές οι βομβιστικές επιθέσεις από το καθεστώς, την Ρωσία και τις ΗΠΑ ενισχύουν τη θέση του JFS εν μέσω ψευδών διαδικασιών κατάπαυσης του πυρός. Όπως επισημαίνει ο Felix Legrand, «η εντελώς αντίστροφη δυναμική» από αυτή που επιδιώκεται προέκυψε από τις ενέργειες αυτές, καθώς η Νούσρα/JFS «βγήκε αναμφισβήτητα ενισχυμένη από την αποτυχία της συμφωνίας μεταξύ του καθεστώτος και της μη-τζιχαντιστικής αντιπολίτευσης»165. Επειδή ο Άσαντ συνεχίζει να σφαγιάζει κατά τη διάρκεια των «εκεχειριών», όταν οι αντάρτες προσπαθούν, δικαιολογημένα, να τις σεβαστούν, το JFS κερδίζει πόντους ως η «πραγματική αντίσταση».

Μια γνήσια κατάπαυση του πυρός, ειδικά μια κατάπαυση του πυρός που θα βασιζόταν σε πιο θετικό συσχετισμό δύναμης από ό,τι σήμερα, θα βοηθούσε τις δημοκρατικές επαναστατικές δυνάμεις, επειδή οι τζιχαντιστές αναπτύσσονται μέσα στον στρατιωτικό αγώνα. Κάθε φορά που υπάρχει κάποια ανάπαυλα στις μάχες, οι μάζες επιστρέφουν στους δρόμους με τη σημαία και τα συνθήματα της επανάστασης. Μια αναβίωση του πολιτικού κινήματος θα δώσει την ευκαιρία να ξεπεραστεί η ατμόσφαιρα των θρησκευτικών διαχωρισμών. Η μαζική σφαγή δεν ευνοεί την ανοικοδόμηση της αρμονίας.

Σε αυτό το σημείο, η στρατιωτική πλευρά του αγώνα φαίνεται ότι έχει χαθεί σε μεγάλο βαθμό. Η μακρόχρονη προσπάθεια των ΗΠΑ να εκτρέψουν την επανάσταση σε «πόλεμο κατά της τρομοκρατίας» και άλλες μορφές δολιοφθοράς και η υπονόμευση του αγώνα από άλλους ξένους υποτιθέμενους «φίλους», παράλληλα με την μαζική ρωσική και ιρανική επέμβαση και την άνοδο της ISIS, έχουν όλα οδηγήσει σε αυτό το σημείο.

Φυσικά, δεν υπάρχει στρατιωτική «λύση» (και τα επιχειρήματα ότι ορισμένοι Σύριοι φοβούνται πως κάποιοι συγκεκριμένοι σχηματισμοί ανταρτών «θα πάρουν την εξουσία» στη Δαμασκό είναι εξίσου εξωπραγματικά με τους φόβους ότι η Χαμάς θα βγει από τη Γάζα για να κυβερνήσει στο Τελ Αβίβ). Ωστόσο, η στρατιωτική ισορροπία στην περιοχή είναι αποφασιστικός παράγοντας: είναι η διαφορά μεταξύ της κατάπαυσης του πυρός που οδηγεί σε πολιτική διευθέτηση στην οποία η αντιπολίτευση μπορεί να ζητήσει την απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων, το τέλος των πολιορκιών, την κατοχή των όπλων, που θα παρέχει ασφάλεια και δημοκρατική διακυβέρνηση στις περιοχές που ελέγχει και ούτω καθεξής, σε σύγκριση με εκείνη στην οποία το καθεστώς είναι σε θέση να αρνηθεί αυτά τα βασικά: με άλλα λόγια, είναι η διαφορά μεταξύ μιας κατάπαυσης του πυρός που αφήνει την πόρτα ανοικτή σε μη στρατιωτικές επαναστατικές δυνατότητες και αυτή που την κλείνει εντελώς με πάταγο.

Ταυτόχρονα, οι σοβαροί πολιτικοί περιορισμοί των ηγετών της αντιπολίτευσης είναι επίσης κρίσιμοι παράγοντες. Το ζήτημα δεν είναι μόνο στρατιωτικό. Αλλά δεν αποτελεί αντικείμενο αυτού του άρθρου η ανάλυση αυτού του προβλήματος. Το σημείο εδώ, ωστόσο, είναι ότι η υπονόμευση της στρατιωτικής θέσης του FSA έχει επίσης βαθιά αρνητικές επιπτώσεις στη σχέση των πολιτικών δυνάμεων εντός της συριακής αντιπολίτευσης. Επιβάλλει μια ψευδή επιλογή μεταξύ της συνολικής συνθηκολόγησης, εμφανιζόμενη ως η μόνη αποδεκτή μορφή «μετριοπαθούς» πολιτικής (που θυμίζει τόσο την Παλαιστίνη), και της μηδενιστικής απόρριψης και του τζιχαντισμού ως το πρόσωπο της «συνέχισης του αγώνα».

Μια τέτοια εξέλιξη της πολιτικής κατάστασης στο στρατόπεδο κατά του Άσαντ δεν αποτελεί καλό σημείο για τις επαναστατικές δυνατότητες μιας πραγματικής κατάπαυσης του πυρός, έστω και αυτής που θα βασιζόταν σε μια πιο ευνοϊκή στρατιωτική ισορροπία από ό, τι σήμερα. Ωστόσο, από μακρυά μπορούμε να κάνουμε λίγα, αλλά μπορούμε να παρέχουμε αλληλεγγύη τόσο στους στρατιωτικούς όσο και στους πολιτικούς αγώνες που συνεχίζουν επί του παρόντος και να μην εγκαταλείψουμε την επανάσταση ενώ οι σπίθες της συνεχίζουν να εξαπλώνονται σε όλη τη Συρία και σε ορισμένες περιπτώσεις να εκπλήσσουν.

Μετάφραση: e la libertà

Michael Karadjis, «US vs Free Syrian Army vs Jabhat al-Nusra (and ISIS): History of a hidden three-way conflict» Marxist Left Review, νο. 14, Χειμώνας 2017. http://marxistleftreview.org/index.php/59-journal/number-14-winter-2017/147-us-vs-free-syrian-army-vs-jabhat-al-nusra-and-isis-history-of-a-hidden-three-way-conflict Αναδημοσίευση: Syrian Revolution Commentary and Analysis, 1 Αυγούστου 2017. https://mkaradjis.wordpress.com/2017/08/01/us-vs-free-syrian-army-vs-jabhat-al-nusra-and-isis-history-of-a-hidden-three-way-conflict/

Σημειώσεις

1 Yassin al-Haj Saleh, “The Syrian Cause and Anti Imperialism”, Al-Jumhuriya, 5 Μαΐου 2017, http://aljumhuriya.net/en/critical-thought/the-syrian-cause-and-anti-imperialism.

2 Michael Karadjis, “Who Has the US Bombed, Bombed For and Bombed Within Syria?”, Syrian Revolution Commentary and Analysis, 3 Σεπτεμβρίου 2015, https://mkaradjis.wordpress.com/2015/09/03/who-has-the-us-bombed-for-in-syria/.

3 Yassin al-Haj Saleh, “The Syrian Cause and Anti Imperialism”, Al-Jumhuriya, 5 Μαΐου 2017, http://aljumhuriya.net/en/critical-thought/the-syrian-cause-and-anti-imperialism.

4 Patrick Goodenough, “Syrian President Assad Regarded As a ‘Reformer,’ Clinton Says”, CNSNews, 28 Μαρτίου 2011, http://www.cnsnews.com/news/article/syrian-president-assad-regarded-reformer-clinton-says.

5 “U.S. defense chief: Syria military must remain intact when Assad goes”, Reuters, 30 Ιουλίου 2012, https://www.reuters.com/article/uk-syria-crisis-usa-idUKBRE86T1KF20120730.

6 “US sees Assad staying in Syria until Μαρτίου 2017”, The Daily Star, 6 Ιανουαρίου 2016, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2016/Jan-06/330448-us-sees-assad-staying-in-syria-until-Μαρτίου-2017.ashx.

7 Serene Assir, “Western-backed Syria rebels in disarray as aid halted”, The Daily Star, 12 Δεκεμβρίου 2013, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2013/Dec-12/240840-syrian-rebel-spokesman-decries-us-uk-aid-decision.ashx#ixzz2oVu4wg8J.

8 Lauren Williams, “U.S. to tighten mechanisms for FSA aid delivery”, The Daily Star, 25 Νοεμβρίου, 2013, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2013/Nov-25/238779-us-to-tighten-mechanisms-for-fsa-aid-delivery.ashx#axzz2lSxxMMwy.

9 Nour Malas, “Syrian Rebels Get Missiles; Fears Rise That Portable Antiaircraft Weapons Could Wind Up With Terrorists”, The Wall Street Journal, 17 Οκτωβρίου 2012, https://www.wsj.com/articles/SB10000872396390443684104578062842929673074.

10 John Follain and Tony Allen-Mills, “CIA polices weapons entry to Syria as spooks invade Turkey”, The Australian, 13 Αυγούστου 2012, http://www.theaustralian.com.au/news/world/cia-polices-weapons-entry-to-syria-as-spooks-invade-turkey/story-fnb64oi6-1226448705909.

11 Joanna Paraszczuk, “The US-Saudi Conflict over Arms to Insurgents”, EA Worldview, 23 Ιουνίου 2013, http://eaworldview.com/2013/06/syria-special-the-us-saudi-conflict-over-arms-to-insurgents/.

12 Charles Lister, “Russia’s Intervention in Syria: Protracting an Already Endless Conflict”, The Huffington Post, 2015, http://www.huffingtonpost.com/charles-lister/russias-intervention-in-s_b_8350266.html.

13 Caitlin Hu, “Syrian rebels’ homemade weapons are getting bigger”, Quartz Media, 19 Μαρτίου 2015; Marlin Dick, “Syria’s ‘Western-Backed’ Rebels? Not in Weapons”, The Daily Star, 31 May 2014, https://qz.com/365934/syrian-rebels-homemade-weapons-are-getting-bigger/.

14 Adam Entous, “Covert CIA Mission to Arm Syrian Rebels Goes Awry”, The Wall Street Journal, 26 Ιανουαρίου 2015, https://www.wsj.com/articles/covert-cia-mission-to-arm-syrian-rebels-goes-awry-1422329582.

15 Raja Abdulrahim, “Syria rebels, once hopeful of U.S. weapons, lament lack of firepower”, Los Angeles Times, 7 Σεπτεμβρίου 2014, http://www.latimes.com/world/middleeast/la-fg-syria-harakat-hazm-20140907-story.html#page=1.

16 David Enders, “Islamists, secular rebels battle in Syria over Nusra Front’s call for Islamic state”, The Miami Herald, 26 Μαρτίου 2013, http://www.miamiherald.com/latest-news/article1948577.html.

17 Hanna Mourtada and Anne Barnard, “Jihadists and Secular Activists Clash in Syria”, The New York Times, 26 Ιανουαρίου 2013, http://www.nytimes.com/2013/01/27/world/middleeast/syria-war-developments.html.

18 “Raqqa: Women against Al-Nusra front”, Syria Untold, http://www.syriauntold.com/en/2013/07/raqqa-women-against-al-nusra-front/.

19 Rania Abouzeid, “A Black Flag in Raqqa”, The New Yorker, 2 Απριλίου 2013, http://www.newyorker.com/news/news-desk/a-black-flag-in-raqqa.

20 Joseph Daher, “Syria or elsewhere, there are no pure revolutions, just revolutions”, Syria Freedom Forever, 7 Ιουνίου 2013, https://syriafreedomforever.wordpress.com/2013/06/07/syriaor-elsewhere-there-are-no-pure-revolutions-just-revolutions/.

21 Bassma Kodmani and Felix Legrand, Empowering the Democratic Resistance in Syria, (pdf), Arab Reform Initiative, Beirut-Paris, Σεπτεμβρίου 2013, pp26-27, http://www.arab-reform.net/en/node/593.

22 Michael Weiss, “The Southern Front, Part I”, Now, 15 Αυγούστου 2013, https://now.mmedia.me/lb/en/commentaryanalysis/the-southern-front.

23 Hassan Hassan, “Rebel Vs. Rebel”, Foreign Policy, 18 Σεπτεμβρίου 2013, http://foreignpolicy.com/2013/09/18/rebel-vs-rebel/.

24 Tareq Al-Abed, “The Impending Battle Between FSA, Islamic State of Iraq and Syria”, Al-Monitor, 31 Ιουλίου 2013, http://www.al-monitor.com/pulse/security/2013/07/syria-possible-battle-fsa-islamic-state-iraq-syria.html.

25 Vera Mironova, Loubna Mrie and Sam Whitt, “Islamists at a Glance: Why Do Syria’s Rebel Fighters Join Islamist Groups? (The Reasons May Have Less to Do With Religiosity Than You Might Think)”, Political Violence At a Glance, 13 Αυγούστου 2014, http://politicalviolenceataglance.org/2014/08/13/islamists-at-a-glance-why-do-syrias-rebel-fighters-join-islamist-groups-the-reasons-may-have-less-to-do-with-religiosity-than-you-might-think/.

26 Mona Mahmood and Ian Black, “Free Syrian Army rebels defect to Islamist group Jabhat al-Nusra”, The Guardian, 9 May 2013, https://www.theguardian.com/world/2013/may/08/free-syrian-army-rebels-defect-islamist-group.

27 Alison Tahmizian Meuse, “Raqqa’s FSA Brigades Join Jabhat al-Nusra”, Syria Deeply, 20 Σεπτεμβρίου 2013, https://www.newsdeeply.com/syria/articles/2013/09/20/raqqas-fsa-brigades-join-jabhat-al-nusra.

28 Robin Yassin-Kassab, “The rise and fall of ISIL in Syria”, Al Jazeera, 19 Ιανουαρίου 2014, http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2014/01/rise-fall-isil-syria-201411572925799732.html.

29 Phil Sands, “America’s hidden agenda in Syria’s war”, The National, 9 May 2013, http://www.thenational.ae/news/world/middle-east/americas-hidden-agenda-in-syrias-war.

30 “Hollande urges Syria rebels to retake extremist zones”, The Daily Star, 23 Ιουνίου 2013, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2013/Jun-23/221321-hollande-urges-syria-rebels-to-retake-extremist-held-zones.ashx#axzz2X5dwF4Mo.

31 Roula Khalaf, “The west is losing friends who will matter after Assad”, Financial Times, 27 Απριλίου 2013, https://www.ft.com/content/71e492d0-acdd-11e2-9454-00144feabdc0.

32 “Syrian protesters slam U.S. blacklisting of jihadist group”, The Daily Star, 14 Δεκεμβρίου 2012, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2012/Dec-14/198527-syrian-protesters-slam-us-blacklisting-of-jihadist-group.ashx#axzz2F62w5Yns.

33 Ammar Cheikh Omar, and Cassandra Vinograd, “Syria, ISIS Have Been ‘Ignoring’ Each Other on Battlefield, Data Suggests”, NBC News, 11 Δεκεμβρίου 2014, http://www.nbcnews.com/storyline/isis-terror/syria-isis-have-been-ignoring-each-other-battlefield-data-suggests-n264551.

34 Bassma Kodmani and Felix Legrand, Empowering the Democratic Resistance in Syria, (pdf), Arab Reform Initiative, Beirut-Paris, Σεπτεμβρίου 2013, p27, http://www.arab-reform.net/en/node/593.

35 “FSA ‘at war’ with Al-Qaeda militants following assassination”, Now, 12 Ιουλίου 2013, https://now.mmedia.me/lb/en/nowsyrialatestnews/new-front-opens-in-syria-as-rebels-say-al-qaeda-attack-means-war.

36 “The Impending Battle Between FSA, Islamic State of Iraq and Syria”, Al Monitor, 13 Ιουλίου 2013, http://www.al-monitor.com/pulse/security/2013/07/syria-possible-battle-fsa-islamic-state-iraq-syria.html.

37 Bassma Kodmani and Felix Legrand, Empowering the Democratic Resistance in Syria, (pdf), Arab Reform Initiative, Beirut-Paris, Σεπτεμβρίου 2013, p28, http://www.arab-reform.net/empowering-democratic-resistance-syria.

38 Michael Weiss, “Islamists Assemble”, Now, 25 Σεπτεμβρίου 2013, https://now.mmedia.me/lb/en/commentaryanalysis/islamists-assemble.

39 Leila Al-Shami, “Syria: Revolution within the revolution: The battle against ISIS”, Tahrir-ICN, 7 Ιανουαρίου 2014, https://tahriricn.wordpress.com/2014/01/07/syria-the-battle-against-isis/.

40 Joseph Daher, “Protests against ISIS Ιανουαρίου 3 2014”, Syrian Freedom Forever, 3 Ιανουαρίου 2014, http://syriafreedomforever.wordpress.com/2014/01/03/protests-against-isis-Ιανουαρίου-3-2014/.

41 Joanna Paraszczuk, “ISIS Are Alien Invaders Say Kafranbel Activists”, EA WorldView, 4 Ιανουαρίου 2014, http://eaworldview.com/2014/01/syria-isis-alien-invaders-say-kafranbel-activists/.

42 Leila Al-Shami, “Syria: Revolution within the revolution: The battle against ISIS”, Tahrir-ICN, 7 Ιανουαρίου, https://tahriricn.wordpress.com/2014/01/07/syria-the-battle-against-isis/.

43 Kyle Orton, “The Assad Regime’s Collusion With ISIS and al-Qaeda: Assessing The Evidence”, 24 Μαρτίου 2014, https://kyleorton1991.wordpress.com/2014/03/24/assessing-the-evidence-of-collusion-between-the-assad-regime-and-the-wahhabi-jihadists-part-1/.

44 Sam Dagher and Maria Abi-Habibin, “Fighting Among Rebels Boosts Syrian Regime”, The Wall Street Journal, 13 Ιανουαρίου 2014, https://www.wsj.com/articles/fighting-among-rebels-boosts-syrian-regime-1389651944?mg=reno64-wsj&url=http%3A%2F%2Fonline.wsj.com%2Farticle%2FSB10001424052702303819704579318732940300704.html&tesla=y.

45 Ben Hubbard, “Syrian Rebels Deal Qaeda-Linked Group a Reversal”, The New York Times, 8 Ιανουαρίου 2014, https://www.nytimes.com/2014/01/09/world/middleeast/syrian-rebels-said-to-oust-qaeda-linked-group-from-its-aleppo-headquarters.html?_r=0.

46 Spencer Ackerman, “Al-Qaida faction in Syria contemplating US attack, intelligence officials warn”, The Guardian, 30 Ιανουαρίου 2014, https://www.theguardian.com/world/2014/jan/29/al-qaida-syria-nusra-front-intelligence-threat.

47 “ISIS, regime close in on Deir e-Zor rebels”, Syria Direct, 18 Ιανουαρίου 2014, http://syriadirect.org/news/isis-regime-close-in-on-deir-e-zor-rebels/.

48 US Embassy of Syria, 5 Δεκεμβρίου 2014, https://twitter.com/usembassysyria/status/540972704741220352; Leith Fadel, “Nowhere to Retreat for ISIS Militants in Deir Ezzor; Syrian Army Intensifies Their Attacks in the West”, Al-Masdar News, 26 Σεπτεμβρίου 2014, https://www.almasdarnews.com/article/nowhere-retreat-isis-militants-deir-ezzor-syrian-army-intensifies-attacks-west/.

49 Arabi Souri, “Anti tanks technology fsa hands”, Syria News, 18 Απριλίου 2014, http://www.syrianews.cc/anti-tanks-technolgy-fsa-hands/.

50 John Follain and Tony Allen-Mills, “CIA polices weapons entry to Syria as spooks invade Turkey”, 13 Αυγούστου 2012, The Australian, http://www.theaustralian.com.au/news/world/cia-polices-weapons-entry-to-syria-as-spooks-invade-turkey/story-fnb64oi6-1226448705909

51 Charles Lister, “Russia’s Intervention in Syria: Protracting an Already Endless Conflict”, The Huffington Post, 2015, http://www.huffingtonpost.com/charles-lister/russias-intervention-in-s_b_8350266.html?ir=Australia.

52 David Axe, “How to Take Out 1,800 Tanks in Two Years”, War is Boring, 18 Νοεμβρίου 2013, https://medium.com/war-is-boring/how-to-take-out-1-800-tanks-in-two-years-74ecd413cb93.

53 Michael Weiss and Pierre Vaux, “Are U.S. Missiles Taking Out High-Ranking Russian Military Officials?”, Daily Beast, 2 May 2016, http://www.thedailybeast.com/are-us-missiles-taking-out-high-ranking-russian-military-officials.

54 Scott Lucas, “Syria: The 9 Insurgent Groups with US-Made TOW Anti-Tank Missiles”, EA Worldview, 9 May 2014, http://eaworldview.com/2014/05/syria-9-insurgent-groups-us-made-tow-anti-tank-missiles/.

55 Raja Abdulrahim, “Syria rebels, once hopeful of U.S. weapons, lament lack of firepower”, Los Angeles Times, 7 Σεπτεμβρίου 2014, http://www.latimes.com/world/middleeast/la-fg-syria-harakat-hazm-20140907-story.html#page=1.

56 “FSA North’s New Vids Show US TOWs Still Arriving”, 17 Δεκεμβρίου 2014, https://notgeorgesabra.tumblr.com/post/105371128803/fsa-norths-new-vids-show-us-tows-still-arriving.

57 Josh Rogin, “Syrian Rebels See U.S. Abandoning Them”, 13 Δεκεμβρίου 2014, https://www.bloomberg.com/view/articles/2014-12-12/syrian-rebels-see-us-abandoning-them.

58 Ari Soffer, “‘Moderate’ Rebel Leader Says ‘Al Qaeda is Not Our Problem’”, Arutz Sheva, 2 Απριλίου 2014, http://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/179200.

59 “Syria’s Unending Rebel Conflict: Wolves of the Valley”, Vice News, 25 Απριλίου 2014, https://www.youtube.com/watch?feature=player_detailpage&v=9Cb3OURdl3g.

60 “Hazm Movement and Syrian Revolutionary Front: Suspending All Forms of Cooperation with Nusra”, Democratic Revolution Syrian Style, 21 Ιουλίου 2014, https://notgeorgesabra.wordpress.com/2014/07/22/hazm-movement-and-syrian-revolutionary-front-suspending-all-forms-of-cooperation-with-nusra/.

61 “After ISIL, Jabhat al-Nusra announces Islamic Emirate in Syria”, Ara News, 22 Ιουλίου 2014, http://aranews.net/2014/07/isil-jabhat-al-nusra-announces-second-islamic-emirate-syria/.

62 Raja Abdulrahim, “Syria rebels, once hopeful of U.S. weapons, lament lack of firepower”, Los Angeles Times, 7 Σεπτεμβρίου 2014, http://www.latimes.com/world/middleeast/la-fg-syria-harakat-hazm-20140907-story.html#page=1.

63 Felix Legrand, Foreign Backers and the Marginalization of the Free Syrian Army, Arab Reform Initiative, 13 Νοεμβρίου 2016, http://www.arab-reform.net/en/node/1007.

64 Michael Karadjis, “Who Has the US Bombed, Bombed For and Bombed Within Syria?”, Syrian Revolution Commentary and Analysis, 3 Σεπτεμβρίου 2015, https://mkaradjis.wordpress.com/2015/09/03/who-has-the-us-bombed-for-in-syria/.

65 “Syria Direct: News Update”, Syria Direct, 24 Σεπτεμβρίου 2014, http://syriadirect.org/news/syria-direct-news-update-9-24-14/.

66 Jack Khoury, “Report: U.S. Providing Assad Regime With anti-Islamic State Intelligence”, Haaretz, 15 Σεπτεμβρίου 2014, http://www.haaretz.com/middle-east-news/.premium-1.615892.

67 Kellie Strom, “Raqqa: to appease Iran, Obama gives Assad’s air force a free pass for slaughter”, Left Foot Forward, 1 Δεκεμβρίου 2014, http://leftfootforward.org/2014/12/raqqa-to-appease-iran-obama-gives-assads-air-force-a-free-pass-for-slaughter/.

70 Michael Karadjis, “Syrian rebels overwhelmingly condemn US bombing as an attack on revolution”, Syrian Revolution Commentary and Analysis, 25 Σεπτεμβρίου 2014, https://mkaradjis.wordpress.com/2014/09/25/syrian-rebels-overwhelmingly-condemn-us-bombing-as-an-attack-on-revolution/.

71 Josh Rogin, “No Syrian Rebels Allowed at ISIS War Conference”, Daily Beast, 14 Οκτωβρίου 2014, http://www.thedailybeast.com/no-syrian-rebels-allowed-at-isis-war-conference.

72 Hannah Allam, “U.S. won’t work with current Syrian rebel groups to battle Islamic State”, The News & Observer, 15 Οκτωβρίου 2014, http://www.newsobserver.com/news/nation-world/world/article10097267.html.

73 Josh Rogin, “No Syrian Rebels Allowed at ISIS War Conference”, Daily Beast, 14 Οκτωβρίου 2014, http://www.thedailybeast.com/no-syrian-rebels-allowed-at-isis-war-conference.

74 Josh Rogin, “Exclusive: America’s Allies Almost Bombed in Syrian Airstrikes”, Daily Beast, 30 Σεπτεμβρίου 2014, http://www.thedailybeast.com/exclusive-americas-allies-almost-bombed-in-syrian-airstrikes.

75 Josh Rogin, “Syrian Rebels See U.S. Abandoning Them”, 13 Δεκεμβρίου 2014, https://www.bloomberg.com/view/articles/2014-12-12/syrian-rebels-see-us-abandoning-them.

78 Josh Rogin, “Syrian Rebels See U.S. Abandoning Them”, 13 Δεκεμβρίου 2014, https://www.bloomberg.com/view/articles/2014-12-12/syrian-rebels-see-us-abandoning-them.

80 Aron Lund, “‘Our Enemy Is Bashar al-Assad’: An Interview With Ahrar al-Sham’s Mohammed Talal Bazerbashi”, Carnegie Middle East Center, 12 Νοεμβρίου 2014, http://carnegie-mec.org/diwan/57201?lang=en.

81 https://twitter.com/archicivilians/status/546782618503499776; Anne Barnard, “As Syria’s Revolution Sputters, a Chaotic Stalemate”, New York Times, 27 Δεκεμβρίου 2014, https://www.nytimes.com/2014/12/28/world/as-syrias-revolution-sputters-a-chaotic-stalemate.html?smid=tw-share&_r=3.

82 “Nusra withdraws from Turkey border”, Now, 10 Αυγούστου 2015, https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/565709-nusra-withdraws-from-turkey-border.

83 Joseph Daher, “Demonstrations in al-Atareb, Aleppo countryside, against attempts by jihadist group of Jabhat Fateh al-Sham to take over the oven of the town”, Syria Freedom Forever, 3 Φεβρουαρίου 2017, https://syriafreedomforever.wordpress.com/2017/02/03/demonstrations-in-al-atareb-aleppo-countryside-against-attempts-by-jihadist-group-of-jabhat-fateh-al-sham-to-take-over-the-oven-of-the-town-مظاهرة-في/.

84 Scott Lucas, “Why Southern Rebels Distanced Themselves from Jabhat al-Nusra”, EA Worldview, 16 Απριλίου 2015, http://eaworldview.com/2015/04/syria-interview-why-southern-rebels-distanced-themselves-from-jabhat-al-nusra/.

85 Josh Rogin, “No Syrian Rebels Allowed at ISIS War Conference”, Daily Beast, 14 Οκτωβρίου 2014, http://www.thedailybeast.com/no-syrian-rebels-allowed-at-isis-war-conference.

86 Scott Lucas, “Did the US Abandon Its 54 Trained Rebels?”, EA Worldview, 31 Ιουλίου 2015, http://eaworldview.com/2015/07/syria-daily-did-the-us-abandon-its-54-trained-rebels/.

87 “U.S.-led air strikes kill 8 people, including 4 Nusra Front fighters, in Idlib”, Zaman Al Wasl, 29 Ιουλίου 2015, https://en.zamanalwsl.net/news/10948.html?utm_campaign=shareaholic&utm_medium=twitter&utm_source=socialnetwork.

90 Scott Lucas, “Did the US Abandon Its 54 Trained Rebels?”, EA Worldview, 31 Ιουλίου 2015, http://eaworldview.com/2015/07/syria-daily-did-the-us-abandon-its-54-trained-rebels/.

91 Sam Heller, “Syria’s Newest Rebel Army Has Its Sights on the Islamic State”, Vice News, 1 Δεκεμβρίου 2015, https://news.vice.com/article/syrias-newest-rebel-army-has-its-sights-on-the-islamic-state.

92 Scott Lucas, “Assad’s Bombs Aid Islamic State Offensive in Aleppo Province”, EA Worldview, 2 Ιουνίου 2015, http://eaworldview.com/2015/06/syria-daily-assads-bombs-aid-islamic-state-offensive-in-aleppo-province/.

93 Roy Gutman and Mousab Alhamadee, “Rebels call for U.S. airstrikes as Islamic State advances near Aleppo”, Miami Herald, 1 Ιουνίου 2015, http://www.miamiherald.com/news/nation-world/world/article22838910.html#storylink=cpy.

94 Michael Weiss, “Exclusive: Syrian Rebels Backing Out of U.S. Fight Vs. ISIS”, Daily Beast, 31 May 2015, http://www.thedailybeast.com/exclusive-syrian-rebels-backing-out-of-us-fight-vs-isis.

95 Michael Weiss, “They’ve Got U.S. Guns. Can They Stop ISIS?” Daily Beast, 22 Ιουνίου 2016, http://www.thedailybeast.com/theyve-got-us-guns-can-they-stop-isis.

96 Scott Lucas, “US Puts More Troops Into North”, EA Worldview, 10 Μαρτίου 2017, http://eaworldview.com/2017/03/syria-daily-us-puts-more-troops-into-north/.

97 “US Sets up New Military Base in Syrian Kurdistan”, Basnews, 22 Ιανουαρίου 2017, http://www.basnews.com/index.php/en/news/middle-east/325757.

98 Scott Lucas, “With Russian & US Help, Regime Takes Palmyra from ISIS”, EA Worldview, 3 Μαρτίου 2017, http://eaworldview.com/2017/03/syria-daily-regime-with-russian-us-help-retakes-palmyra-from-isis/.

99 The Free Syrian Army Southern Front, “Statement No. 4: The Transition Phase”, RFS Media Office, 10 Δεκεμβρίου 2014, https://rfsmediaoffice.com/en/2014/12/15/the-free-syrian-army-southern-front-transitional-phase/.

100 “FSA moves against Nusra in south Syria”, Now, 15 Απριλίου 2015, https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/565114-fsa-moves-against-nusra-in-south-syria.

101 Scott Lucas, “Why Southern Rebels Distanced Themselves from Jabhat al-Nusra”, EA Worldview, 16 Απριλίου 2015, http://eaworldview.com/2015/04/syria-interview-why-southern-rebels-distanced-themselves-from-jabhat-al-nusra/.

102 Suleiman Al-Khalidi, “Assad’s forces capture strategic town in southern Syria”, Reuters, 7 May 2013, http://www.reuters.com/article/us-syria-crisis-town-idUSBRE94703H20130508.

103 Joanna Paraszczuk, “The US-Saudi Conflict over Arms to Insurgents”, EA Worldview, 23 Ιουνίου 2013, http://eaworldview.com/2013/06/syria-special-the-us-saudi-conflict-over-arms-to-insurgents/.

104 Julian Borger and Nick Hopkins, “West training Syrian rebels in Jordan”, The Guardian, 9 Μαρτίου 2013, https://www.theguardian.com/world/2013/mar/08/west-training-syrian-rebels-jordan.

105 Scott Lucas, “Report: US Restricting Rebel Offensive in Daraa City”, EA Worldview, 23 Αυγούστου 2015, http://eaworldview.com/2015/08/syria-daily-regime-carries-out-another-mass-killing-in-douma/#daraa.

106 Mohanad Mezghiche, “Why is Operation Southern Storm failing?” 11 Ιουλίου 2015, http://syria4rev.blogspot.com.au/2015/07/why-is-operation-southern-storm-failing.html.

107 Scott Lucas, “Joint Operations Room in Jordan Halted Rebel Assault on Key Regime Airbase”, EA Worldview, 17 Ιουνίου 2015, http://eaworldview.com/2015/06/syria-feature-joint-operations-room-in-jordan-halted-rebel-assault-on-key-regime-airbase/.

108 @FreeDaraa11 – “Unconfirmed – We have Been Warned in the south by USA not to advance to Damascus otherwise they will attack FSA”, Ιουλίου 2015, http://imgur.com/a/oTwnu.

109 “Daraa rebels ordered to stop fighting Syria regime: report”, Now, 22 Ιανουαρίου 2016, https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/566514-daraa-rebels-ordered-to-stop-fighting-syria-regime-report.

110 Michael Weiss and Pierre Vaux, “Are U.S. Missiles Taking Out High-Ranking Russian Military Officials?”, Daily Beast, 2 May 2016, http://www.thedailybeast.com/are-us-missiles-taking-out-high-ranking-russian-military-officials.

111 Osama Al Sharif, “Has Jordan Acquiesced to Assad Regime Offensive in Southern Syria?” Middle East Institute, 12 Ιανουαρίου 2016, http://www.mei.edu/content/article/has-jordan-acquiesced-assad-regime-offensive-southern-syria.

112 Linah Alsaafin, “Syria talks face mounting pressure as rebels refuse to negotiate with Assad”, Middle East Eye, 18 Δεκεμβρίου 2015, http://www.middleeasteye.net/news/jordan-presents-list-160-terrorist-groups-syria-international-council-2106399989.

113 “Daraa rebels ordered to stop fighting Syria regime: report”, Now, 22 Ιανουαρίου 2016, https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/566514-daraa-rebels-ordered-to-stop-fighting-syria-regime-report.

114 Phil Sands and Suha Maayeh, “Far from Raqqa and Fallujah, Syria rebels open new front against ISIL in the south”, The National, 28 May 2016, http://www.thenational.ae/world/middle-east/far-from-raqqa-and-fallujah-syria-rebels-open-new-front-against-isil-in-the-south#full.

115 Scott Lucas, “Claim – US-Led Operations Center Sets Conditions on Support for Rebels”, EA Worldview, 2 May 2016, http://eaworldview.com/2016/05/syria-feature-us-operations-center-conditions-support-rebels/.

116 “748 TNT barrels on Daraya on Ιουνίου 2016”, Yallasouriya, 2 Ιουλίου, 2016, https://yallasouriya.wordpress.com/2016/07/01/syria-748-tnt-barrels-on-daraya-on-Ιουνίου-2016/.

118 Albin Szakola, “South Syria rebels ordered to not attack regime-held town: report”, Now, 17 Αυγούστου 2016, https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/567284-south-syria-rebels-ordered-to-not-attack-regime-held-town-report.

119 Josh Rogin, “U.S. Shoots Down Idea of Syria Safe Zone”, 29 ‎Ιουλίου 2015,‎ https://www.bloomberg.com/view/articles/2015-07-28/u-s-shoots-down-idea-of-syria-safe-zone.

120 Michael R. Gordon and Eric Schmitt, “Airstrikes by Russia Buttress Turkey in Battle vs. ISIS”, New York Times, 8 Ιανουαρίου 2017 https://www.nytimes.com/2017/01/08/us/politics/russia-turkey-syria-airstrikes-isis.html?smid=tw-share&_r=0.

122 “Syria: Rebels, Kurds ‘racing’ to retake IS-held border town”, The New Arab, 22 Αυγούστου 2016, https://www.alaraby.co.uk/english/indepth/2016/8/22/syria-rebels-kurds-racing-to-retake-is-held-border-town.

123 “Turkey to build refugee cities on security zone vacated by Daesh”, Yeni Şafak, 26 Αυγούστου 2016, http://www.yenisafak.com/en/news/turkey-to-build-refugee-cities-on-security-zone-vacated-by-daesh-2517694.

124 Humevra Pamuk and Nick Tattersall, “As Syrian rebels squeezed in Aleppo, Turkish backers’ eyes are elsewhere”, Reuters, 29 Νοεμβρίου 2016, http://uk.reuters.com/article/uk-mideast-crisis-syria-turkey-idUKKBN13O294.

126 Haid Haid, “Did Turkey abandon Aleppo to fight Syrian Kurds?” Now, 4 Οκτωβρίου 2016, https://now.mmedia.me/lb/en/commentaryanalysis/567401-did-turkey-abandon-aleppo-to-fight-the-syrian-kurds.

127 “Opposition secretary says Aleppo collapse was ‘regional deal’: Interview” Zaman Al Wasl, 4 Ιανουαρίου 2017, https://en.zamanalwsl.net/news/21880.html.

128 “‘No longer realistic’: Turkey admits U-turn on policy to rid Syria of Assad”, Middle East Eye, 20 Ιανουαρίου 2017, http://www.middleeasteye.net/news/turkey-confirms-u-turn-policy-rid-syria-assad-165657783.

129 Patrick Wintour, “Aleppo could be ‘bombed into smithereens’, warns John Kerry”, The Guardian, 1 Νοεμβρίου 2016, https://www.theguardian.com/world/2016/oct/31/aleppo-syria-john-kerry-russia-diplomacy.

130 “Erdoğan, Putin agree to clear Aleppo of Nusra” Hurriyet Daily News, 13 Ιουνίου 2017, http://www.hurriyetdailynews.com/erdogan-putin-agree-to-clear-aleppo-of-nusra.aspx?pageID=238&nid=105125.

131 Scott Lucas, “Rebel Battle v. Jihadists of Jabhat Fatah al-Sham in Northwest”, EA Worldview, 24 Ιανουαρίου 2017, http://eaworldview.com/2017/01/syria-developing-rebels-fighting-v-jihadists-of-jabhat-fatah-al-sham-in-northwest/.

132 Alex MacDonald, “Analysis: Why Fateh al-Sham is lashing out at Syrian rebels”, Middle East Eye, 26 Ιανουαρίου 2017, http://www.middleeasteye.net/news/why-jabhat-fateh-al-sham-fighting-other-rebels-syria-1902636393.

133 Leila Alwan, “Anti-Nusra Front demo in Idlib ‘start of new revolution’”, Al Arabiya, 4 Φεβρουαρίου 2017 https://english.alarabiya.net/en/News/middle-east/2017/02/04/Activist-says-anti-Nusra-Front-demo-in-Idlib-beginning-of-new-revolution-.html.

135 Sadik Abdul-Rahman, “Rebel Idlib’s 100 Days of Protest Against Al Qaeda”, Al-Jumhuriyah, 16 Αυγούστου 2016, accessed at isqatannizam blog, https://isqatannizam.wordpress.com/2016/08/16/rebel-idlibs-100-days-of-protest-against-al-qaeda/.

136 “Joint Statement by Iran, Russia, Turkey on the International Meeting on Syria in Astana, Ιανουαρίου 23-24, 2017”, Al Jazeera, 25 Ιανουαρίου 2017, http://www.aljazeera.com/news/2017/01/astana-joint-statement-iran-russia-turkey-full-170124133951063.html.

137 Paula Astih and Nazeer Rida, “Nusra Confronts Syrian Factions in Response to ‘Secret’ Astana Clause”, Asharq Al Awsat, 25 Ιανουαρίου 2017, https://english.aawsat.com/paula-astih-and-nazeer-rida/news-middle-east/nusra-confronts-syrian-factions-response-secret-astana-clause.

138 Scott Lucas, “Russia-Turkey-Iran Pledge Ceasefire, But Assad Regime Says No”, EA Worldview, 25 Ιανουαρίου 2017, http://eaworldview.com/2017/01/syria-daily-russia-turkey-iran-pledge-ceasefire-assad-regime-no/.

139 “The Opposition Delegation in Astana refuses to talk about “JFS” till Iran-backed militias Get out of #Syria”, Eldorar Alshamia, 23 Ιανουαρίου 2017, http://en.eldorar.com/node/4536.

140 National Coalition of Syrian Revolution and Opposition Forces, “Nirabiya: We Reject Iran as Guarantor of Ceasefire Agreement”, 23 Ιανουαρίου 2017, http://en.etilaf.org/all-news/news/nirabiya-we-reject-iran-as-guarantor-of-ceasefire-agreement.html.

141 “Jaysh Al-Mujahideen: We will not accept of al-Assad in a transitional phase”, Eldorar Alshamia, 10 Ιανουαρίου, 2017, http://en.eldorar.com/node/4375.

142 Adham Kako, “Syrian opposition negotiator speaks to Anadolu Agency”, Anadolu Agency, 20 Ιανουαρίου 2017, http://aa.com.tr/en/middle-east/syrian-opposition-negotiator-speaks-to-anadolu-agency/731380.

143 Scott Lucas, “Russia-Turkey-Iran Pledge Ceasefire, But Assad Regime Says No”, EA Worldview, 25 Ιανουαρίου 2017, http://eaworldview.com/2017/01/syria-daily-russia-turkey-iran-pledge-ceasefire-assad-regime-no/.

144 National Coalition of Syrian Revolution and Opposition Forces, “We Call on our People to Denounce Terror and Support Establishment of One Legitimate Military Front”, 27 Ιανουαρίου 2017, http://en.etilaf.org/press/we-call-on-our-people-to-denounce-terror-and-support-establishment-of-one-legitimate-military-front.html.

145 “Pentagon: We killed 250 members of al-Qaeda in Idlib since the beginning of this year”, Eldorar Alshamia, 21 Ιανουαρίου 2017, http://en.eldorar.com/node/4506.

146 Scott Lucas, “US Claims Airstrike Killed 100+ Jihadists and Rebels”, EA Worldview, 21 Ιανουαρίου 2017, http://eaworldview.com/2017/01/syria-daily-us-claims-airstrike-killed-100-jihadists-and-rebels/.

147 Scott Lucas, “Report: US-Led Airstrike Kills Ahrar al-Sham Commander”, EA Worldview 5 Φεβρουαρίου 2017, http://eaworldview.com/2017/02/syria-daily-the-race-to-capture-al-bab-from-islamic-state/#almasri.

148 Alex MacDonald, “Former al-Qaeda affiliate urges Syrian rebels to oppose Turkish invasion”, Middle East Eye, 23 Σεπτεμβρίου 2016, http://www.middleeasteye.net/news/former-al-qaeda-affiliate-calls-opposition-oppose-turkish-invasion-324667843.

149 Ammar Shawki and Roy Gutman, “A Letter From Rebel Controlled Idlib, Syria”, The Nation, 1 Δεκεμβρίου 2016, https://www.thenation.com/article/letter-from-rebel-controlled-idlib-syria/.

150 Murtaza Hussain, “Militant Leader Talks About Break With Al Qaeda and Possible Syrian Rebel Merger”, The Intercept, 24 Αυγούστου 2016, https://theintercept.com/2016/08/23/militant-leader-talks-about-break-with-al-qaeda-and-possible-syrian-rebel-merger/.

151 Bethan McKernan, “Donald Trump signifies he will end US support for Syrian rebels despite their pleas to him for help”, The Independent, 12 Νοεμβρίου 2016, http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/us-president-elect-donald-trump-support-assad-putin-syria-remove-rebel-backing-a7413346.html.

152 Christiaan Triebert, “Confirmed: US Responsible for Aleppo Mosque Bombing”, Bellingcat, 16 Μαρτίου 2017, https://www.bellingcat.com/news/mena/2017/03/16/us-missile-remains-reportedly-recovered-from-site-of-aleppo-mosque-bombing/.

153 “Russian Foreign Ministry No doubt US airstrikes in Syrian village targeted terrorists”, Tass, 17 Μαρτίου 2017, http://tass.com/politics/936193.

154 “Dozens dead in US-led north Syria airstrike as coalition meets”, Daily Star, 22 Μαρτίου 2017, http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2017/Mar-22/398618-33-dead-in-us-led-airstrike-on-north-syria-activists.ashx.

155 Alessandro Accorsi, “US coalition ‘kills hundreds’ of Mosul civilians in one week: Report”, Middle East Eye, 8 Μαρτίου 2017, http://www.middleeasteye.net/news/us-led-coalition-already-killed-hundreds-civilians-west-mosul-one-week-Μαρτίου-1271386570.

156 Scott Lucas, “With Russia & US Help, Regime Takes Palmyra from ISIS”, EA Worldview, 3 Μαρτίου 2017, http://eaworldview.com/2017/03/syria-daily-regime-with-russian-us-help-retakes-palmyra-from-isis/.

158 Michael Gordon, “White House Accepts ‘Political Reality’ of Assad’s Grip on Power in Syria”, The New York Times, 31 Μαρτίου 2017, https://www.nytimes.com/2017/03/31/us/politics/trump-bashar-assad-syria.html; Michelle Nichols, “U.S. priority on Syria no longer focused on ‘getting Assad out’: Haley”, 30 Μαρτίου 2017, http://mobile.reuters.com/article/idUSKBN1712QL; “Tillerson says Assad’s fate up to Syrian people”, Daily Mail, 31 Μαρτίου 2017, http://www.dailymail.co.uk/wires/afp/article-4364592/Tillerson-says-Assads-long-term-status-Syrian-people.html.

159 Varghese K. George, “Mattis No danger of conflict with Russia; Defeating ISIS still main priority”, The Hindu, Απριλίου 12 2017, http://www.thehindu.com/news/international/no-danger-of-conflict-with-russia-mattis/article17957314.ece.

160 Brooke Seipel, “Tillerson: Strikes don’t signal change in military action policy in Syria”, The Hill blog, 6 Απριλίου 2017, http://thehill.com/blogs/blog-briefing-room/news/327741-tillerson-strikes-dont-mean-weve-changed-our-policy-posture-on.

161 Colin Wilhelm, “McMaster: U.S. eager for regime change in Syria”, 9 Απριλίου 2017, http://www.politico.com/story/2017/04/hr-mcmaster-syria-regime-change-237038.

162 Sadik Abdul-Rahman, “Rebel Idlib’s 100 Days of Protest Against Al Qaeda”, Al-Jumhuriyah, 16 Αυγούστου 2016, accessed at isqatannizam blog, https://isqatannizam.wordpress.com/2016/08/16/rebel-idlibs-100-days-of-protest-against-al-qaeda/

163 Joseph Daher, “Demonstrations in al-Atareb, Aleppo countryside, against attempts by jihadist group of Jabhat Fateh al-Sham to take over the oven of the town”, Syria Freedom Forever, 3 Φεβρουαρίου 2017, https://syriafreedomforever.wordpress.com/2017/02/03/demonstrations-in-al-atareb-aleppo-countryside-against-attempts-by-jihadist-group-of-jabhat-fateh-al-sham-to-take-over-the-oven-of-the-town-مظاهرة-في/

165 Felix Legrand, “The strategy of Jabhat Al-Nusra / Jabhat Fath Al-Sham in regarding the truces in Syria”, 2 Οκτωβρίου 2016, Noria, http://www.noria-research.com/strategy-regarding-truces-in-syria/.

Τελευταία τροποποίηση στις Παρασκευή, 25 Αύγουστος 2017 22:52
Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.