Σάββατο, 25 Μαϊος 2019 13:19

ΟΙ ΟΥΚΡΑΝΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ: Η κρίση της εκπροσώπησης και της ανασυγκρότησης της ολιγαρχικής ισχύος

Κατηγορία Ουκρανία

 

ΟΙ ΟΥΚΡΑΝΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ: Η κρίση της εκπροσώπησης και της ανασυγκρότησης της ολιγαρχικής ισχύος

22 Απριλίου 2019

Συνέντευξη με την Γιούλια Γιουρτσένκο

 

Οι εκλογές στην Ουκρανία έχουν προκαλέσει σοκ και θα έχουν αντίκτυπο όχι μόνο στην Ουκρανία και την Ανατολική Ευρώπη, αλλά σε παγκόσμιο επίπεδο. Τι σημαίνει και πώς συνέβη αυτό; Προκειμένου να βοηθήσει στην κατανόηση αυτών των δραματικών γεγονότων, ο Κρίστοφερ Φόρντ, οργανωτής της Καμπάνιας Αλληλεγγύης στην Ουκρανία, πήρε συνέντευξη από την κορυφαία ειδική στα ζητήματα της Ουκρανίας Γιούλια Γιουρτσένκο που είναι συγγραφέας του βιβλίου: Ουκρανία και αυτοκρατορία του κεφαλαίου (Pluto, 2017).

 

Ο Βλαντιμίρ Ζελένσκι κατέγραψε ποσοστό πάνω από 73%, ενώ ο Πέτρο Ποροσένκο έμεινε πολύ πίσω με 24%. Γιατί μια τηλεοπτική προσωπικότητα θα γίνει Πρόεδρος της Ουκρανίας;

Υπάρχει σοβαρή κρίση εκπροσώπησης στη χώρα. Δεν υπήρχαν στην ψηφοφορία ουσιαστικά προοδευτικοί, συστημικά διαφορετικοί υποψήφιοι όσον αφορά το πρόγραμμά τους.

Η ψηφοφορία αυτή έγινε μια λαμπρή δοκιμασία για τις δημόσιες απόψεις σχετικά με τις επιπτώσεις των 28 χρόνων «μετάβασης στον καπιταλισμό» και του ολιγαρχικού καθεστώτος που παρήγαγε. Η χώρα είναι για μία φορά ενωμένη σε κάτι και αυτό είναι η απόρριψη της πορείας στην οποία συνεχίζουν να σπρώχνουν οι ηγέτες της παρά τη συνεχιζόμενη λαϊκή δυσαρέσκεια και τα κοινωνικοοικονομικά προβλήματα, δηλαδή την οικονομική ανισότητα, την ανεργία, την υποβάθμιση της ποιότητας και της πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες. Το 2014 οι ολιγάρχες κεφαλαιοποίησαν την προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία και τις επιδρομές της στο Ντόνμπας για να εξασφαλίσουν την εκλογική νίκη - προεδρική και κοινοβουλευτική. Τότε το γνώριζαν και το ξέρουν ακόμα καλύτερα τώρα, συνειδητοποιώντας ότι, με το να μην ανακατασκευάσουν την πολιτική τους στάση και την αφήγησή τους, σπατάλησαν την τυχαία ευκαιρία να παραμείνουν στην εξουσία. Το σύνθημα «στρατός, γλώσσα και πίστη» του Ποροσένκο θα μπορούσε να κερδίσει ψήφους το 2014-5, ίσως ακόμα το 2016. Τώρα οι άνθρωποι έχουν κουραστεί από τον πόλεμο - ακόμα και αν εξακολουθούν να διαφωνούν με τη ρωσική επιθετικότητα και πολλοί έχουν χάσει συγγενείς και φίλους ή γνωρίζουν κάποιον που έχει χάσει. Αυτά τα κοινωνικά τραύματα είναι πάρα πολλά για να τα αντέξει κάποιος, ειδικά κάτω από την εξουσία εκείνου που υποσχέθηκε να τερματίσει τη σύγκρουση σε διάστημα μηνών.

 

Ο Ζελένσκι έγινε δημοφιλής ακριβώς επειδή είναι τελείως εκτός του κατεστημένου κύκλου, είναι ψήφος διαμαρτυρίας (το 41% των ψηφοφόρων του δήλωσε ότι είναι μια ψήφος κατά του Ποροσένκο). Είναι μια ανησυχητική τάση που η πλειοψηφία στο υπάρχον κατεστημένο εξακολουθεί να μην αντιμετωπίζει με εποικοδομητικό τρόπο, και στην Ουκρανία και αλλού. Η δημοτικότητα του Ζελένσκι είναι ένας τύπος φαινομένου Τραμπισμού, όπου λαϊκίστικες φιγούρες που τολμούν να αντιμετωπίσουν την υπάρχουσα δομή και να εκφράσουν τις απογοητεύσεις των μαζών (ό, τι αυτές μπορεί να είναι) μπορούν να κερδίσουν εκπληκτική υποστήριξη παρά το γεγονός ότι είναι προφανώς επαγγελματικά ακατάλληλοι και απροετοίμαστοι για ένα υψηλό αξίωμα. Ο Ζελένσκι και ο Trump διαφέρουν σημαντικά από την άποψη της σύνθεσης των εκλογέων τους και των συμφερόντων που αντιπροσωπεύουν, αλλά στην πραγματικότητα αντιπροσωπεύουν ένα συγκεκριμένο τμήμα του υφιστάμενου κυβερνώντος κατεστημένου και της καπιταλιστικής τάξης. Ο εθνικιστικός λαϊκισμός είναι πολύ πιθανό να συνεχιστεί σε μια νέα μορφή, καθώς αποτελεί χαρακτηριστικό γνώρισμα της τρέχουσας φάσης του νεοφιλελεύθερου λόγου, για να εξασφαλίσει τα συμφέροντα συγκεκριμένων ομάδων με την προώθηση υποτιθέμενων εθνικών συμφερόντων στην οικονομική και εξωτερική πολιτική. Πολλοί από τους ολιγάρχες στην Ουκρανία είναι αρκετά ενθουσιασμένοι για τη νίκη του Ζελένσκι, και μάλιστα πολλοί από εκείνους που σχετίζονται με το «Κόμμα Των Περιφερειών» του Γιανουκόβιτς (τώρα το «Μπλοκ Αντιπολίτευσης»), μερικοί από τους οποίους βρίσκονται αυτοεξόριστοι. Μπορούμε να περιμένουμε μια αναμόρφωση των δυνάμεων μεταξύ των ολιγαρχικών συνασπισμών. Θα είναι πιθανό να αντισταθούν σε ορισμένες από τις πιο νεοφιλελεύθερες οικονομικές προτάσεις της ομάδας συμβούλων του Ζελένσκι, καθώς αυτές θα υπονόμευαν το κύριο τοπικό «ανταγωνιστικό πλεονέκτημα» των ολιγαρχών - τα δίκτυά τους, την πρόσβαση σε και την υπεξαίρεση κρατικών επιδοτήσεων κλπ. Αν αυτές οι προτάσεις προχωρήσουν πέρα από τις υποσχέσεις θα το δούμε τους προσεχείς μήνες.

 

Πριν από πέντε χρόνια όταν η λαϊκή εξέγερση του Euromaidan απομάκρυνε τον Πρόεδρο Γιανουκόβιτς, υπήρξε μια φιλοδοξία για τερματισμό της διαφθοράς, μεγαλύτερη ισότητα, ανθρώπινα δικαιώματα και δημοκρατία. Έχουν πραγματοποιηθεί αυτές οι προσδοκίες;

Η σύντομη απάντηση είναι "όχι", όπως αποδεικνύεται από την πρόσφατη ψηφοφορία και την δημόσια απογοήτευση που διαχέεται στην εκλογική υποστήριξη άπειρων και εκτός κατεστημένου κύκλου πολιτικών. Η πλήρης απάντηση είναι ότι υπάρχουν πρωτοβουλίες και προσπάθειες, από πάνω προς τα κάτω αλλά και στη βάση, που δείχνουν προς τη σωστή κατεύθυνση και άλλες που επιβεβαιώνουν τις οπισθοδρομικές δυναμικές. Η διαφθορά δεν έχει αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά και σύμφωνα με ορισμένους σχολιαστές έχει χειροτερέψει. Ας θυμηθούμε την περίφημη περίπτωση του υπουργού Οικονομίας της Ουκρανίας Αϊβάρας Αμπρομαβίτσιους (2014-2016), ο οποίος παραιτήθηκε για τα υποτιθέμενα «διεφθαρμένα κεκτημένα συμφέροντα» στο υπουργείο ή την Βαλέρια Γκοντάρεβα, πρόεδρο της Εθνικής Τράπεζας της Ουκρανίας (2014-2017) η οποία παραιτήθηκε επίσης λόγω πιέσεων και απειλών από ολιγάρχες και τώρα δικάζεται για τις δραστηριότητές της όταν ήταν στην εξουσία.

 

Το 2018 το ΔΝΤ κήρυξε την Ουκρανία την πιο φτωχή χώρα της Ευρώπης. Κατατάσσεται επίσης στην τρίτη χαμηλότερη θέση στην Ευρώπη και την Κεντρική Ασία όσον αφορά την ανισότητα μεταξύ χωρών, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα.

Κατά τη διάρκεια της Προεδρίας του Ποροσένκο, είδαμε πολλές αυταρχικές τάσεις, άνοδο της ακροδεξιάς επιθετικότητας και περιστατικά ατιμωρησίας των δεξιών «πατριωτικών» παραστρατιωτικών οργανώσεων για τις επιθέσεις τους εναντίον των αριστερών ακτιβιστών και των Ρομά, για παράδειγμα. Υπήρξαν περιπτώσεις βίας κατά των διαδηλωτών στην Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας τα τελευταία χρόνια, για παράδειγμα, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει μια ευρύτερη συζήτηση για τα δικαιώματα των LGBTΙ. Πρόκειται για μια μάλλον ανομοιογενή εικόνα, όπως όμως θα περίμενε κανείς σε μια κοινωνία που μεταμορφώνεται ενώ βρίσκεται σε κατάσταση πολέμου και η εθνική ταυτότητα και κυριαρχία της τίθενται υπό αμφισβήτηση από τον πρώην αποικιακό ηγεμόνα της.

Ο λόγος περί εθνικής ταυτότητας ενώ είναι πολύ σημαντικός σε τέτοιες συνθήκες, δυστυχώς, κυρίως χάρη στον Ποροσένκο, άρχισε να παίρνει μια πικρή γεύση, η οποία είναι επίσης καταστροφική. Η κοινωνία της Ουκρανίας είναι πολυεθνική και απο-αποικιοποιείται (πολιτισμικά περισσότερο από οικονομικά), σε μεγάλο βαθμό εθνικά ουκρανική ενώ γλωσσικά δίγλωσση / ρωσική. Η αποκατάσταση του καθεστώτος της ουκρανικής κουλτούρας και της γλώσσας είναι αναπόφευκτο μέρος του εθνικού σχεδίου κυριαρχίας και ταυτότητας λόγω των ιστορικών αλλά και των πρόσφατων γεωπολιτικών λόγων. Κατά κάποιον τρόπο, η επιθετικότητα της Ρωσίας και οι συχνές δηλώσεις του Κρεμλίνου για την Ουκρανία ως μη-χώρα που δεν έχει δικό της πολιτισμό έχουν σίγουρα συμβάλει σημαντικά στην, συχνή, σχεδόν αμυντική εθνικιστική επιχειρηματολογία, που βασίζεται στο ότι οτιδήποτε Ουκρανικό δεν είναι Ρωσικό. Αυτή η δυαδική διχοτόμηση είναι περιοριστική και καταστρεπτική για τη διεργασία μετασχηματισμού της εθνικής ταυτότητας καθώς(1) ο πλήρης διαχωρισμός τους είναι αδύνατος λόγω της στενής ιστορικής αλληλεπίδρασης και (2) το μέλλον της Ουκρανίας πρέπει να οικοδομηθεί με τους δικούς της όρους, αγκαλιάζοντας την πολυεθνικότητα και την πολυπολιτισμικότητα του έθνους, ενώ από-αποικιοποιείται πολιτισμικά. Και αυτό περιλαμβάνει την εγκατάλειψη της συνεχιζόμενης αμυντικής στάσης, που μόνο επικυρώνει τις παλιές αποικιακές αφηγήσεις.

Αυτή η διαδικασία δεν μπορεί να επιτευχθεί με την κοινωνικά αλλοτριωτική ρητορική που αγκάλιασε η διακυβέρνηση του Ποροσένκο αλλά μάλλον μέσω μιας πολύπλοκης και ανοιχτής δουλειάς που αφορά τις συνθήκες του παρελθόντος μας και του παρόντος μας. Οι ρωσόφωνοι Ουκρανοί και η Ρωσία ως κράτος επιδρομέας δεν πρέπει να τσουβαλιαστούν ως εχθροί με απλοϊκό τρόπο. Ενώ η σταθερή διαδικασία της πολιτιστικής και γλωσσικής αναβίωσης της Ουκρανίας πρέπει να υποστηριχθεί, τα δικαιώματα των μειονοτικών γλωσσών πρέπει φυσικά να μείνουν άθικτα. Η πολιτική της ουκρανικής γλώσσας πρέπει να γίνει κατανοητή στο πλαίσιο της από-αποικιοποίησης της και επομένως μιλάμε για αποκατάσταση ενός πολιτισμού και μιας γλώσσας που έχουν ιστορικά κατασταλεί και ως εκ τούτου είναι μια προσέγγιση εξισορρόπησης και όχι μια προσέγγιση εθνικο-πολιτισμικής κυριαρχίας ή ρατσιστική. Αυτή είναι μια σημαντική πτυχή που συχνά χάνεται στην απεικόνιση της πολιτιστικής και γλωσσικής πολιτικής της Ουκρανίας. Η διοίκηση του Ποροσένκο εισήγαγε τη δυαδικότητα με έλλειψη οποιασδήποτε απόχρωσης με την πολιτική και τα εκλογικά της συνθήματα.

Τα καλά νέα είναι ότι η κοινωνία γενικά δεν αγοράζει την «μάρκα» του εθνικισμού, την απορρίπτει μαζί με τον Ποροσένκο. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι ορισμένες από τις δηλητηριώδεις ρητορικές δεν έχουν μολύνει τη λαϊκή συνείδηση. Ο βαθμός στον οποίο ενσωματώθηκαν θα γίνει πιο ορατός με την πάροδο του χρόνου.

Ενώ μπορούμε να μιλήσουμε για ουσιαστική διάβρωση της δημοκρατίας που αποδεικνύεται από την κρίση της εκπροσώπησης, τα θεσμικά της όργανα είναι ανέπαφα και λειτουργούν. Στις τελευταίες εκλογές σημειώθηκαν ελάχιστες παραβιάσεις, οι υποψήφιοι εγκατέλειψαν πολλά από τα παλιά τους κόλπα και αυτό είναι ένα μεγάλο επίτευγμα, όχι λιγότερο σημαντικό για την κοινωνία των πολιτών της Ουκρανίας. Είναι σημαντικό να γίνει κατανοητό, χωρίς μεγάλη φαντασία, ότι αυτό δεν σημαίνει ότι η διαφθορά είναι μια λέξη του παρελθόντος, αλλά ότι σηματοδοτεί έναν υψηλότερο βαθμό ανταπόκρισης του κατεστημένου στην πίεση του λαού - έγινε κατανοητό ότι δε θα γίνει ανεκτό να ξεφύγουν κάνοντας μεγάλης κλίμακας χειρισμούς.

Η εικονική πραγματικότητα στην πολιτική συνεχίζεται - όπως είδαμε με τις θεατρινίστικες αντιπαραθέσεις μεταξύ του Ζελένσκι και του Ποροσένκο, αλλά είναι μάλλον κάτι διαφορετικό από τις νόθες εκλογές.

 

Υποστηρίζεται ότι ο Ποροσένκο εμπόδισε τη ρωσική κατοχή της Ουκρανίας, έχει ανοικοδομήσει τον στρατό και υπήρξε ο πιο φιλο-Ουκρανός Πρόεδρος από την ανεξαρτησία, είναι αυτή η αληθινή εκτίμηση;

Είναι αλήθεια ότι κατά την διάρκεια της διακυβέρνησης Ποροσένκο, οι υποστηριζόμενοι από τη Ρωσία αυτονομιστές έχουν απωθηθεί σημαντικά. Υπήρξαν επίσης σημαντικές απώλειες, ανθρώπινες και άλλες.

Ο στρατός είναι πιο ισχυρός συμβατικός στρατός, εισήγαγε νέα πυρομαχικά και κατάρτιση. Ο στρατός εκπαιδεύεται να συμμετέχει στον πόλεμο αντί να είναι μια λανθάνουσα δύναμη. Ταυτόχρονα, υπάρχει μεγάλη διαφθορά και υπεξαίρεση στο στρατό, όπως αποκαλύφθηκε σε μια έρευνα δημοσιογράφων στις 25 Φεβρουαρίου.

 

Πόσο έχουν καθορίσει οι κοινωνικές συνθήκες του ουκρανικού λαού τις εκλογές αυτές;

Όχι ιδιαίτερα, κατά τη γνώμη μου. Υπήρξαν πολλές αόριστες λαϊκιστικές δηλώσεις σχετικά με την κακή κατάσταση της οικονομίας και τα επίπεδα της φτώχειας, αλλά όχι κατάλληλα σχέδια για το πώς μπορούν να επιλυθούν αυτά τα προβλήματα.

 

Ο Ζελένσκι ανακοίνωσε τη νέα του ομάδα, υποδηλώνοντας ένα ρήγμα με το «παλαιό σύστημα» και προοπτική μεταρρύθμιση σε βασικούς τομείς όπως η διαφθορά. Είναι αυτό καθαρά ψηφοθηρικό;

Πρώτα απ 'όλα, είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι τα «νέα πρόσωπα» στην ομάδα του δεν είναι εντελώς νέα. Πολλοί στην πραγματικότητα αποτελούν μέρος διαφόρων θεσμών και γραφείων που εφαρμόζουν τις μεταρρυθμίσεις του Ποροσένκο, έτσι ώστε η φρεσκάδα τους να είναι αμφισβητήσιμη. Ωστόσο, κανείς δεν χρειάζεται, θεωρητικά, να έχει απαραίτητα νέους ανθρώπους για να σπάσει με το παλιό σύστημα.

Η στάση και η ιδεολογική σύνδεση των στελεχών πρέπει να αλλάξει. Δεν μπορώ να το εντοπίσω αυτό στη λίστα του Ζελένσκι. Όλοι έχουν κάποια σχέση με ιδιωτικούς οικονομικούς φορείς και / ή είναι δικηγόροι, κοινωνιολόγοι, πολιτικοί εμπειρογνώμονες που ευνοούν το καπιταλιστικό μοντέλο οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής της αγοράς. Με λίγα λόγια, τα οικονομικά μοντέλα που υποστηρίζουν είναι ακριβώς αυτά που έχουν φτωχοποιήσει τις μάζες του πληθυσμού στην Ουκρανία και σε παγκόσμια κλίμακα σε διαφορετικούς βαθμούς, ανάλογα με τη χώρα. Επομένως, είναι δύσκολο για μένα να δούμε πώς θα «σπάσει» το «παλιό σύστημα». Εάν πρόκειται για καθαρή τιμωρία των μεγάλων των δικτύων διαφθοράς, θα μπορούσαν να ξεκινήσουν με το Κολομόισκι, τον κύριο ολιγάρχη υποστηρικτή τους, πράγμα το οποίο είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι θα συμβεί.

Υπάρχει έλλειψη νηφαλιότητας και προφανής αφέλεια σχετικά με την πολυαναμενόμενη προοπτική για οικονομικό μετασχηματισμό σε συνθήκες αχαλίνωτου καπιταλισμού που υποστηρίζει η ομάδα σιωπηρά και ρητά. Χωρίς κρατικοδίαιτους ολιγάρχες και με ταυτόχρονη μείωση των κρατικών ελέγχων στην οικονομική δραστηριότητα, η οικονομική κατάσταση της χώρας θα επιδεινωθεί.

Οι ξένες πολυεθνικές εταιρίες είναι πιο ανθεκτικές και έμπειρες σε τέτοιες συνθήκες, θα ασκήσουν πίεση και θα διώξουν τις εγχώριες επιχειρήσεις από επικερδείς τομείς. Αυτή είναι η λογική του καπιταλιστικού ανταγωνισμού με πολλά παραδείγματα στην οικονομική ιστορία. Οι ολιγάρχες, με όλες τις αδυναμίες τους, αποτελούν μέρος της πολιτικής τάξης που τους καθιστά πιο ευάλωτους στον δημόσιο έλεγχο, είναι πολιτικά υπεύθυνοι σε ένα βαθμό, πολύ περισσότερο από τους CEOs των ξένων πολυεθνικών Δεν υποστηρίζω το ολιγαρχικό σύστημα ως έχει, αλλά απλώς τονίζω τους διαφορετικούς βαθμούς κοινωνικών επενδύσεων που έχουν το εγχώριο και το ξένο κεφάλαιο και που οδηγούν σε διαφορετικούς βαθμούς λογοδοσίας.

Αυτό που θα πετύχουμε με τον Ζελένσκι είναι ο αχαλίνωτος νεοφιλελευθερισμός – με νέα και παλιά πρόσωπα, ίδιες και επιταχυνόμενες πολιτικές, με μικρή οικονομική βάση για να υπάρξει εμπιστοσύνη για οποιαδήποτε θετική οικονομική αλλαγή.

 

Ο πόλεμος στην ανατολική πλευρά και η ρωσική κατοχή ουκρανικής επικράτειας προβλήθηκαν αρκετά, ο Ποροσένκο μίλησε για τον τερματισμό του πολέμου την πρώτη φορά που ήταν υποψήφιος. Ο Ζελένσκι δίνει παρόμοιες υποσχέσεις. Είναι η ειρήνη και η επανένωση της Ουκρανίας μια ρεαλιστική προοπτική;

Η επανένωση είναι ακόμα και βραχυπρόθεσμα, και η συμφιλίωση, μακροπρόθεσμα. Θα χρειαστεί πολλή δουλειά. Αρχίζει με την αλλαγή της στάσης, της ρητορικής και της απάνθρωπης και προσβλητικής γλώσσας που απευθύνεται στις LNR / DNR.

Οι Ουκρανοί αιχμάλωτοι πολέμου αναγκάστηκαν να βαδίσουν μέσω του Ντόνετσκ από τις δυνάμεις που υποστηρίζονται από τους Ρώσους.

Έχουν δημιουργηθεί βαθιές διαχωριστικές γραμμές που έγιναν αυτεκπληρούμενη προφητεία. Η απάνθρωπη γλώσσα που χρησιμοποιείται και από τις δύο πλευρές της σύγκρουσης έχει προκαλέσει ζημιά που θα πρέπει να αποκατασταθεί. Υπάρχει ένας ενοποιητικός παράγοντας ανατολικά και δυτικά - οι άνθρωποι έχουν βαρεθεί με το κατεστημένο. Αυτή είναι η καλύτερη βάση για να ξεκινήσει να χτίζεται η προοπτική της επανένωσης. Για να είναι επιτυχής η διαδικασία, η ηγεσία των LNR και DNR θα πρέπει να συμμετέχει ουσιαστικά στη διαδικασία καθώς και η Ρωσία. Διαφορετικά, οι αποφάσεις όχι μόνο θα αγνοηθούν αλλά και θα δημιουργήσουν αποξένωση. Όλα τα μέρη θα πρέπει να συμβιβαστούν και αυτό θα είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Τα δύο κράτη είναι οι ενεργούμενα της Ρωσίας, αλλά με σημαντική αυτονομία και έντονη απροθυμία να κατηγορηθούν για εγκλήματα πολέμου, εάν πρόκειται να πραγματοποιηθεί επανένωση / συμφιλίωση. Η Ρωσία θα μπορούσε δυνητικά να χάσει τα δύο κράτη, δεδομένου ότι είναι μεγάλο βαρίδι οικονομικά (κυρώσεις και άλλα) και το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ήδη ότι είναι διατεθειμένο να ανοίξει εκ νέου τις διαπραγματεύσεις με αντάλλαγμα μια συμφωνία οικονομικής συνεργασίας με την Ουκρανία. Στο πλαίσιο της Deep Comprehensive Trade Agreement με την ΕΕ, είναι πολύ απίθανο να επιτευχθεί αυτή η συμφωνία ακόμη και αν υπάρχει πολιτική βούληση. Υπάρχουν πολλοί τομείς που δεν είναι συμβατοί νομικά εάν η Ουκρανία πρόκειται να αποτελέσει, για παράδειγμα, μέρος του οικονομικού χώρου της ΕΕ και της Ευρασιατικής Ένωσης. Ωστόσο, χωρίς να γνωρίζουμε τι θα θέλει συγκεκριμένα η Ρωσία, είναι δύσκολο να πούμε πόσο εφικτό θα είναι το σενάριο. Θα μπορούσε να είναι κάποια μορφή συνδεδεμένου μέλους, για παράδειγμα. Το εάν η Ουκρανία και η ΕΕ θα θεωρήσουν αποδεκτούς τους όρους είναι μια άλλη ιστορία. Ωστόσο, η συμφιλίωση θα είναι πιο δύσκολη από οποιαδήποτε οικονομικά εμπόδια για την επανένταξη των εδαφών.

 

Πώς θα επηρεάσουν αυτές οι εκλογές την εικόνα της πολιτικής στην Ουκρανία στην εξέλιξη προς τις κοινοβουλευτικές εκλογές;

Σίγουρα θα δούμε την αναζωογόνηση του ανταγωνισμού και τη δημιουργία νέων κόμματα και συνασπισμών ως αντίδραση σε οποιοδήποτε αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών. Ο συνδυασμός δυνάμεων και συμφερόντων θα επηρεαστεί σοβαρά από τη σημερινή ψηφοφορία. Οι υποστηρικτές του χαμένου υποψήφιου θα προσπαθήσουν να ανακτήσουν τα ηνία της εξουσίας μέσω του ελέγχου του κοινοβουλίου. Έχουν ήδη υπάρξει αναφορές για συνταγματικές μεταρρυθμίσεις και πορεία προς μια κοινοβουλευτική δημοκρατία, τώρα η Ουκρανία είναι προεδρική δημοκρατία.

 

Ο Γιανουκόβιτς απομακρύνθηκε. Ο Ποροσένκο αντιμετωπίζει εκλογική ήττα, μπορεί ο Ζελένσκι να παραμείνει αν δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των ανθρώπων;

Βλέπουμε μια καταστροφική κρίση εκπροσώπησης στη χώρα. Ταυτόχρονα, έχουμε ένα ιστορικό μπλοκ αυτοδημιούργητο, σχηματιζόταν πριν από 5 χρόνια και τώρα ωριμάζει. Υπάρχει έντονη απόρριψη της νεοφιλελεύθερης κλεπτοκρατίας

Ο Ζελένσκι μπορεί να μην διαρκέσει πολύ. Πρώτον, μπορεί να δυσφημίσει τον εαυτό του αρκετά γρήγορα και ο ίδιος δήλωσε ότι θα φύγει εάν δεν τα καταφέρει ή δυσκολεύεται να εφαρμόσει το πρόγραμμά του, όσο ασαφές είναι αυτό το πρόγραμμα. Την ίδια στιγμή το κατεστημένο δεν θα δεχτεί αυτόν και την «ομάδα μεταρρυθμιστών» του και θα του αντιπαρατεθούν στο κοινοβούλιο. Είναι πολύ πιθανό ότι θα βρεθούμε μπροστά σε άλλη μια συνταγματική μεταρρύθμιση με την οποία η Ουκρανία θα μετατραπεί σε κοινοβουλευτική και όχι σε προεδρική δημοκρατία (αυτό συνέβη πριν) και η εξουσία θα μεταφερθεί στο κοινοβούλιο. Με αυτόν τον τρόπο τα χέρια του Ζελένσκι θα είναι δεμένα.

 

Ποιες είναι οι προοπτικές για μια επιτυχημένη εναλλακτική λύση στην ολιγαρχική πολιτική που κυριάρχησε στην Ουκρανία

Δεν υπάρχουν πάρα πολλές. Πολλή ζημιά προκλήθηκε από τους νόμους απο-κομμουνιστικοποίησης που κακοποίησαν πολιτικές εναλλακτικές λύσεις έναντι της νεοφιλελεύθερης προσέγγισης. Με τέτοιο τρόπο δημιουργείται μια λαϊκή ψευδής συνείδηση όπου οι δικαιολογημένες διαμαρτυρίες του πληθυσμού που προκαλούνται από ένα συνδυασμό νεοφιλελεύθερων μεταρρυθμίσεων και κλεπτοκρατίας σε αυτό που προηγουμένως ονόμασα ως καθεστώς νεοφιλελεύθερης κλεπτοκρατίας θεωρείται ότι είναι δυνατόν να επιλυθούν μέσω περισσότερων νεοφιλελεύθερων μεταρρυθμίσεων με λίγο περισσότερη διαφάνεια. Αυτή η προσέγγιση είναι επικίνδυνα αφελής. Η παραπάνω ψεύτικη συνείδηση και τα εκτεταμένα ταμπού για την αριστερή πολιτική δεν είναι εύκολο να σπάσουν αλλά ακόμα η κατάσταση δεν είναι απελπιστική. Και αυτό εξαιτίας του αναδυόμενου ιστορικού μπλοκ που ανέφερα προηγουμένως και της προλεταριοποίησης των μαζών. Πρέπει επίσης να θυμόμαστε τον συστηματικό περιορισμό της εγχώριας πολιτικής που εξαρτάται από την εξάρτηση του χρέους της Ουκρανίας από το ΔΝΤ και άλλους δανειστές. Μια ρήξη από την ολιγαρχία θα σήμαινε ένα διάλειμμα στις μεταρρυθμίσεις της νεοφιλελεύθερης αγοράς ή την επανιδιοποίηση περιουσιακών στοιχείων με διαδοχικές επανιδιωτικοποιήσεις, είτε θα έθετε ένα αρνητικό προηγούμενο που τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα θα ήταν πολύ απρόθυμα να δεχτούν. Είμαστε ήδη μάρτυρες μιας ενδεχόμενης ανατροπής της κρατικοποίησης της Privat Bank που μιλά δυνατά και καθαρά για το σφιχτό έλεγχο που εξακολουθούν να έχουν οι ολιγάρχες στα διάφορα επίπεδα του κράτους της Ουκρανίας.

 

ukrainesolidaritycampaign.org

 

Μετάφραση: e la libertà

Τελευταία τροποποίηση στις Δευτέρα, 27 Μαϊος 2019 09:40
Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.