Διαδηλωτές στο Πορτ-ο-Πρενς στις 28 Φεβρουαρίου 2021 καταγγέλλουν την επιστροφή της δικτατορίας και την αύξηση των απαγωγών. Reginald Louissaint Jr./AFP/Getty Images

Robert Roth

Αϊτή: «Η αλήθεια μιλάει από μόνη της»

Αυτό το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά από το Haiti Solidarity.

Ο Robert Roth είναι εκπαιδευτικός και συνιδρυτής της Επιτροπής Δράσης για την Αϊτή [Haiti Action Committee^[1]].

Στις 16 Δεκεμβρίου 2022, το Fanmi Lavalas –το λαϊκό κόμμα της Αϊτής– εξέδωσε ανακοίνωση για τη συμπλήρωση 32 χρόνων από τις πρώτες δημοκρατικές εκλογές στην ιστορία της Αϊτής. Σε αυτές τις εκλογές, ο λαός της Αϊτής επέλεξε τον Ζαν-Μπερτράν Αριστίντ ως πρόεδρό του, για να δει την ιστορική του νίκη να ανατρέπεται επτά μήνες αργότερα ως αποτέλεσμα ενός αιματηρού πραξικοπήματος που οργάνωσαν οι ΗΠΑ. Αντλώντας από τα διδάγματα εκείνης της περιόδου, η ανακοίνωση του Lavalas συνέδεσε τα γεγονότα του 1990-1991 με την κρίση που αντιμετωπίζει η κοινωνία της Αϊτής σήμερα:

«Η αλήθεια μιλάει από μόνη της: Αν δεν είχε γίνει πραξικόπημα, σήμερα πολλά από τα όμορφα όνειρα του λαού της Αϊτής θα είχαν ήδη υλοποιηθεί. Με δικαιοσύνη, διαφάνεια, συμμετοχή, θα υπήρχε τροφή για όλους, στέγαση για όλους, σχολεία για όλους και υγειονομική περίθαλψη για όλους.

32 χρόνια μετά τη νίκη της 16ης Δεκεμβρίου 1990, γινόμαστε μάρτυρες της αποτυχίας των αντιδημοκρατικών δυνάμεων. Απέτυχαν επειδή η χώρα έχει γίνει μια επίγεια κόλαση. Παντού υπάρχουν απαγωγές, ανασφάλεια, δυστυχία, πείνα, υπερβολικό κόστος ζωής, διαφθορά, οικονομικά εγκλήματα, πολιτικά εγκλήματα σε μια κόλαση που ονομάζεται χώρα».

Σήμερα, η κατάσταση στη χώρα δεν θα μπορούσε να είναι χειρότερη. Ο μη εκλεγμένος και παράνομος de facto πρωθυπουργός Αριέλ Ανρί παραμένει στην εξουσία παρά τις συνεχείς μαζικές κινητοποιήσεις που απαιτούν την απομάκρυνσή του. Ο Ανρί επιλέχθηκε από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους στη λεγόμενη Ομάδα Πυρήνα των ξένων κατακτητών που ασκεί αποικιοκρατικό έλεγχο στην Αϊτή. Όπως και η σειρά των κυβερνήσεων που επέβαλαν οι ΗΠΑ και έχουν μολύνει την Αϊτή μετά το πραξικόπημα του 2004 κατά της δεύτερης κυβέρνησης Αριστίντ, η κυβέρνηση Ανρί έχει αποδειχθεί καταστροφική για τον λαό της Αϊτής. Ακολουθώντας τις επιταγές του ΔΝΤ και τις πολιτικές διαρθρωτικής προσαρμογής του, το καθεστώς Ανρί κατάργησε τις κυβερνητικές επιδοτήσεις στις τιμές των καυσίμων, με αποτέλεσμα τη δραματική αύξηση του κόστους της βενζίνης, των τροφίμων και άλλων βασικών ειδών πρώτης ανάγκης^[2]. Σε απάντηση, οι Αϊτινοί βγήκαν στους δρόμους κατά δεκάδες χιλιάδες σε μια σειρά από μαχητικές και δυναμικές διαδηλώσεις.

Με την κατάρρευση των υποδομών και την αποχρηματοδότηση του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης, η Αϊτή αντιμετωπίζει και πάλι μια επιδημία χολέρας. Η επισιτιστική ανασφάλεια απειλεί τώρα σχεδόν 5 εκατομμύρια ανθρώπους, συμπεριλαμβανομένων 2,4 εκατομμυρίων παιδιών, σε μια χώρα 12 εκατομμυρίων κατοίκων. Οι παραστρατιωτικές ομάδες που υποστηρίζονται από την κυβέρνηση συνεχίζουν να τρομοκρατούν τις γειτονιές της αντιπολίτευσης, με τις απαγωγές να έχουν φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών.

Αυτές οι κρίσεις έχουν τις ρίζες τους στο πραξικόπημα του 2004 και την επακόλουθη επιβολή ξένης κατοχής, η οποία συντονίστηκε μέσω των Ηνωμένων Εθνών. Και όμως, χωρίς ίχνος ειρωνείας, οι ίδιες ξένες δυνάμεις και οι διεφθαρμένοι κυβερνήτες που ευθύνονται για αυτή την κατάσταση ζητούν τώρα από τους Αϊτινούς να πιστέψουν ότι περισσότερη παρέμβαση και περισσότερη αντιδημοκρατική διακυβέρνηση των ελίτ θα αλλάξει με κάποιο τρόπο όλα αυτά.

Φοβούμενοι ότι το καθεστώς του Ανρί βρίσκεται στα τελευταία του, οι ΗΠΑ και ο ΟΗΕ πιέζουν άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Καναδά, του Μεξικού και των χωρών της CARICOM, να αναλάβουν ρόλο σε έναν ακόμη γύρο στρατιωτικής επέμβασης για να διασφαλίσουν ότι το λαϊκό κίνημα της Αϊτής θα μείνει μακριά από την εξουσία. Ως σημάδι των όσων πρόκειται να συμβούν, η καναδική κυβέρνηση, η οποία ήταν βασικός οργανωτής του πραξικοπήματος του 2004, μόλις έστειλε πολεμικά πλοία να περιπολούν στα ανοικτά των ακτών της Αϊτής^[3]. Μιλώντας σε δημοσιογράφο του NPR, ένας Αϊτινός ακτιβιστής κατέστησε σαφές το αντιεπεμβατικό συναίσθημα των περισσότερων, καθώς περιέγραφε το ιστορικό της κατοχής του ΟΗΕ που ήρθε στην Αϊτή μετά το πραξικόπημα του 2004: «Το μόνο που έφεραν ήταν απαγωγές, βιασμούς και χολέρα», είπε. «Αν ο ΟΗΕ στείλει στρατεύματα στην Αϊτή, οι μάχες θα γίνουν ακόμη πιο σκληρές»^[4].

Με το γνωστό επιχείρημα ότι ο «πόλεμος των συμμοριών» είναι η ρίζα του προβλήματος της Αϊτής, οι ΗΠΑ και ο Καναδάς αυξάνουν επίσης τη χρηματοδότηση και την εκπαίδευση της διαβόητης και διεφθαρμένης εθνικής αστυνομίας της Αϊτής, συμπεριλαμβανομένης της αποστολής ειδικών και τεθωρακισμένων οχημάτων^[5]. Η ίδια στρατιωτικοποιημένη αστυνόμευση που προκάλεσε ένα κύμα δολοφονιών άοπλων Μαύρων στις Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεχίσει να εξάγεται στην Αϊτή για να ενισχύσει μια ήδη βάναυσα καταπιεστική αστυνομική δύναμη.

Μόλις την περασμένη εβδομάδα, οι κάτοικοι του Μπελέ –ένα προπύργιο του Lavalas που δέχεται συνεχείς επιθέσεις τα τελευταία τρία χρόνια– αναγκάστηκαν να αμυνθούν ενάντια σε μια παραστρατιωτική επίθεση από την ομάδα G-9 με επικεφαλής τον Τζίμι Τσεριζιέ, γνωστό και ως Μπάρμπεκιου. Σύμφωνα με αναφορές αυτοπτών μαρτύρων, πάνω από 60 άνθρωποι σκοτώθηκαν και περισσότεροι από 50 άλλοι εξαφανίστηκαν. Παρόμοια με τη σφαγή στο Λασαλίν το 2018, οι κάτοικοι της κοινότητας ανέφεραν ότι είδαν τρία τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού της αστυνομίας να πυροβολούν κατοίκους, να καίνε σπίτια και να μεταφέρουν μέλη της G-9. Όλα αυτά συνοδεύονταν από μια εκκωφαντική σιωπή από το καθεστώς Ανρί. Τα εγκλήματα αυτά έλαβαν χώρα μία ημέρα μετά την επίσκεψη αντιπροσωπείας της CARICOM στην Αϊτή, η οποία υποσχέθηκε αυξημένη υποστήριξη στην Εθνική Αστυνομία της Αϊτής.

Καθώς η κυβέρνησή του ακροβατεί στο χείλος του γκρεμού, ο Άριελ Ανρί παρουσίασε το μεταβατικό συμβούλιο που επέλεξε ο ίδιος, το οποίο υποτίθεται ότι θα διοργανώσει εκλογές το 2024. Οργανωμένο από το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, το σχέδιο αυτό διατηρεί στην εξουσία την ίδια δικτατορία η οποία δημιούργησε τον τρόμο που τώρα κατακλύζει την Αϊτή. Στο όνομα της «μετάβασης», διατηρεί το ίδιο σύστημα στη θέση του, θέτοντας τα θεμέλια για περισσότερη εκλογική νοθεία και την περαιτέρω καταστροφή της κοινωνίας των πολιτών. Το Fanmi Lavalas και άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν απορρίψει την ψεύτικη μετάβαση που προωθείται από την κυβέρνηση Ανρί και τους αυτοκρατορικούς υποστηρικτές της, με το Lavalas να ζητά μια αυθεντική λαϊκή μετάβαση:

«Η μετάβαση που επιθυμεί ο λαός της Αϊτής δεν μπορεί να μας πάει από το κακό στο χειρότερο. Όχι, η μετάβαση που θέλει ο λαός της Αϊτής είναι η πλήρης ρήξη με αυτό το σύστημα διαφθοράς, ώστε να μπει ένα τέλος σε αυτό το καζάνι που βράζει διαρκώς.»

Ρίχνοντας λάδι στη φωτιά, η κυβέρνηση Μπάιντεν μόλις ανακοίνωσε ένα νέο, δρακόντειο αντιμεταναστευτικό σχέδιο^[6] που θα τεθεί σε εφαρμογή όταν λήξει στις 11 Μαΐου ο Τίτλος 42, το εργαλείο της εποχής Κόβιντ-19 του Τραμπ που χρησιμοποιείται για να εμποδίσει τους πρόσφυγες να ζητήσουν άσυλο. Σύμφωνα με το σχέδιο του Μπάιντεν, θα απελαύνεται με συνοπτικές διαδικασίες κάθε μετανάστης που περνάει τα σύνορα με το Μεξικό, χωρίς να εξεταστεί κανένα αίτημα για άσυλο. Οι Αϊτινοί αποτελούν πρωταρχικό στόχο της νέας οδηγίας, την οποία οι υποστηρικτές των δικαιωμάτων των μεταναστών έχουν καταδικάσει ως «Τραμπισμό χωρίς Τραμπ». Ακόμη και μια πρώην υπάλληλος του Λευκού Οίκου του Μπάιντεν, η Αντρέα Φλόρες, κατήγγειλε την κίνηση αυτή, δηλώνοντας ότι «η κυβέρνηση Μπάιντεν αναβίωσε μια απαγόρευση διέλευσης που κανονικοποιεί την πεποίθηση των λευκών εθνικιστών ότι οι αιτούντες άσυλο από ορισμένες χώρες αξίζουν λιγότερο την ανθρωπιστική προστασία»^[7]. Περισσότεροι από 25.000 Αϊτινοί έχουν απελαθεί από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά του ο Μπάιντεν και οι αριθμοί αυτοί σίγουρα θα διογκωθούν. Καθώς οι ΗΠΑ υποδαυλίζουν τη φωτιά στην Αϊτή, θα έχουν τη Συνοριοφυλακή και την Ακτοφυλακή σε ετοιμότητα για να διασφαλίσουν ότι οι Αϊτινοί δεν θα μπορούν να διαφύγουν από τη φωτιά.

Δεκαεννέα χρόνια μετά το πραξικόπημα της 29ης Φεβρουαρίου 2004 που ανέτρεψε τη δημοκρατική και προοδευτική διακυβέρνηση στην Αϊτή, το λαϊκό κίνημα της Αϊτής παραμένει ισχυρό και δυναμικό. Καθώς ο λαός της Αϊτής εντείνει τον αγώνα του για τον τερματισμό αυτού του καταπιεστικού συστήματος, οι ΗΠΑ ενορχηστρώνουν μια νέα σειρά ελιγμών για να το διατηρήσουν σταθερά στη θέση του. Η κρίση οξύνεται και το διακύβευμα δεν θα μπορούσε να είναι υψηλότερο.

Να υποστηρίξουμε το λαϊκό κίνημα στην Αϊτή.

Να απαιτήσουμε τον τερματισμό της χρηματοδότησης των ΗΠΑ για την Εθνική Αστυνομία και τον στρατό της Αϊτής. Να απαιτήσουμε τον τερματισμό των αδίστακτων επιθέσεων της κυβέρνησης Μπάιντεν στους πρόσφυγες.

Μετάφραση: elaliberta.gr

Robert Roth, “Haiti: ‘The truth speaks for itself’”, Haiti Action Committee, 14 Μαρτίου 2024, https://haitisolidarity.net/haiti-the-truth-speaks-for-itself/. Αναδημοσίευση: rs21, 20 Μαρτίου 2024, https://www.rs21.org.uk/2024/03/20/haiti-the-truth-speaks-for-itself/.

Σημειώσεις

^[1] Robert Roth, “Haiti: ‘The truth speaks for itself’”, Haiti Action Committee, 14 Μαρτίου 2024, https://haitisolidarity.net/haiti-the-truth-speaks-for-itself/.

^[2] “Haiti sees more protests as fuel price hike worsens public anger”, Al Jazeera, 14 Σεπτεμβρίου 2022, https://www.aljazeera.com/news/2022/9/14/haiti-sees-more-protests-as-fuel-price-hike-worsens-public-anger.

^[3] Saheli Chowdhury, “Canada to Send Navy Ships to Haiti, Trudeau Announces at CARICOM Summit”, Black Agenda Report, 22 Φεβρουαρίου 2023, https://www.blackagendareport.com/canada-send-navy-ships-haiti-trudeau-announces-caricom-summit.

^[4] Eyder Peralta, “Reporter’s notebook: Haiti’s at a breaking point but few want foreign intervention”, NPR, 4 Νοεμβρίου 2022, https://www.npr.org/2022/11/04/1131254613/haiti-sanctions-foreign-intervention-protests-gangs-cholera.

^[5] Tanya Wadhwa, “Haitians intensify protests against foreign military intervention, while US seeks authorization for ‘international mission’”, MR Online, 18 Οκτωβρίου 2022, https://mronline.org/2022/10/20/haitians-intensify-protests-against-foreign-military-intervention-while-us-seeks-authorization-for-international-mission/.

^[6] Myah Ward, “Biden to replace Trump migration policy with Trump-esque asylum policy”, Politico, 21 Φεβρουαρίου 2023, https://www.politico.com/news/2023/02/21/biden-trump-migration-policy-asylum-00083873.

^[7] Andrea R. Flores, “Today, rather than make progress…”, X, 21 Φεβρουαρίου 2024, https://twitter.com/Arosaflores/status/1628125864096370726?cxt=HHwWzMC4sZz2oZgtAAAA.