Διαδηλώσεις στο Κίεβο στις 18 Ιουλίου 2026. Φωτογραφία: Vitaliy Holovin / Shutterstock

Ουκρανία: Λατρεία της προσωπικότητας ή αγώνας για μια καλύτερη ζωή;

Ο ανασχηματισμός της κυβέρνησης στο Κίεβο αποτελεί αντιπερισπασμό

γράφει ο Βιτάλι Ντούντιν

ΠΗΓΗ: Europe Solidaire Sans Frontières, Παρασκευή 31 Ιουλίου 2026

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: elaliberta.gr

1. Οι διαδηλώσεις γίνονται της μόδας. Όχι, δεν ήθελα να ξεκινήσω έτσι το σημείο 1. Υπάρχουν διαδηλώσεις για θέματα που είναι της μόδας. Αντίστοιχα, υπάρχουν και διαδηλώσεις που δεν είναι της μόδας.

2. Παρατηρώ με βαθιά έκπληξη τον τρόπο με τον οποίο τεράστιος αριθμός νέων ανθρώπων αφιερώνει την ενέργειά του σε ανακατατάξεις προσωπικού εντός του συστήματος^[1]. Αν και, λογικά, είναι οι νέοι που θα έπρεπε να αλλάζουν το σύστημα. Επιτρέψτε μου να σας υπενθυμίσω ότι εδώ έχει εδραιωθεί ένα σύστημα ολιγαρχικού τύπου, στο οποίο το κοινό καλό, για να το θέσω ήπια, δεν ευνοείται.

3. Ίσως απογοητεύσω κάποιους: όποιος κι αν ηγηθεί του Υπουργείου Άμυνας, πρακτικά τίποτα δεν θα αλλάξει. Είτε πρόκειται για μια χαρισματική προσωπικότητα των υπηρεσιών ασφαλείας είτε για έναν ενθουσιώδη οπαδό του Έλον Μασκ, λίγα πράγματα θα αλλάξουν για τον λαό στο σύνολό του, διότι, για ιστορικούς λόγους, έχει διαμορφωθεί μια ορισμένη συναίνεση γύρω από τα ζητήματα της αμυντικής τεχνολογίας, και η Ουκρανία θα προχωρήσει ανεξάρτητα από αυτό. Από την άλλη πλευρά, ούτε υπό την ηγεσία κανενός από αυτούς τους ηγέτες θα υπάρξει κινητοποίηση του λαού.

4. Ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος των ζητημάτων που αφορούν το σύνολο της κοινωνίας παραμένει αναπάντητο. Δεν έχει σημασία μόνο ΠΩΣ πολεμάμε, αλλά και ΓΙΑΤΙ. Σίγουρα, οι πολίτες μας που χύνουν το αίμα τους για το κράτος θέλουν να ζουν σε μια χώρα όπου το κράτος τους φροντίζει. Σε ενστικτώδες επίπεδο, όλοι επιθυμούμε μια Ουκρανία που να εγγυάται ένα ευρωπαϊκό βιοτικό επίπεδο. Όμως, δεν συνειδητοποιούν όλοι ότι το θεμέλιο για αυτό είναι ένα κράτος που διασφαλίζει ενεργά την κοινωνική συνοχή. Ο αγώνας για μια τέτοια τάξη πραγμάτων θα μπορούσε να ενώσει το έθνος για μια επιτυχημένη αντίσταση στην ρωσική επιθετικότητα.

5. Λοιπόν, δεν διαθέτουμε καμία στρατηγική για την οικοδόμηση ενός τέτοιου κράτους. Πολύ απλά, κανείς δεν το χρειάζεται: η κυβερνώσα ελίτ δεν έχει καμία πρόθεση να κάνει οτιδήποτε, και οι ολιγάρχες δεν έχουν καμία πρόθεση να παραχωρήσουν ούτε καν ένα σημαντικό μέρος του πλούτου τους για το κοινό καλό. Είναι ακριβώς ο λαός, και το πιο ενεργό τμήμα του — οι νέοι — που θα έπρεπε να διαμορφώνουν το αίτημα για τέτοιες αλλαγές. Αντίθετα, υπάρχει προθυμία να αγωνιστούμε μόνο για συγκεκριμένα πρόσωπα, αποδίδοντάς τους ιδανικές ιδιότητες και παραβλέποντας τους περιορισμούς του συστήματος που μας περιβάλλει. Έχουμε ήδη βιώσει τη λατρεία της προσωπικότητας.

6. Η Ουκρανία βρίσκεται στο κατώφλι όχι μόνο μιας πολιτικής κρίσης, αλλά και μιας κοινωνικοοικονομικής κρίσης μεγάλης κλίμακας. Ενώ η πρώτη μπορεί, κατά κάποιον τρόπο, να επιλυθεί μέσω εκλογών, η δεύτερη απαιτεί μια πιο ριζική αναδιάρθρωση μέσω δημόσιου ελέγχου και κοινωνικού αγώνα, και αυτό προϋποθέτει τη συμμετοχή ολόκληρης της κοινωνίας. Η πρώτη κρίση καταστρέφει την εμπιστοσύνη· η δεύτερη καταστρέφει τα ίδια τα θεμέλια της επιβίωσης του λαού.

7. Το κύριο πρόβλημα είναι ότι το πιο παθιασμένο τμήμα της κοινωνίας αγνοεί εντελώς τις υλικές συνθήκες στις οποίες βρίσκεται η κοινωνία. Δεν ενδιαφέρεται για την οδυνηρή αύξηση των τιμολογίων μεταφορών και ύδρευσης που λαμβάνει χώρα τόσο στο Κίεβο όσο και σε άλλες πόλεις.^[2] Οι τοπικές αρχές καταπατούν ανοιχτά το κοινωνικό συμβόλαιο και τις δικές τους υποσχέσεις να μην αυξήσουν τα τιμολόγια (ο Κλίτσκο, για παράδειγμα). Οι διαφθαρμένοι αξιωματούχοι έχουν προωθήσει τα σχέδιά τους, παραχωρώντας γη σε επιχειρηματικούς ομίλους, και στη συνέχεια παραπονιούνται ότι δεν υπάρχουν χρήματα στον προϋπολογισμό. Είναι αλήθεια ότι οι τιμές της ενέργειας ή άλλα στοιχεία του κόστους ζωής ενδέχεται να αυξηθούν, αλλά καθήκον των αρχών είναι να πράξουν κάτι για να προστατεύσουν τον λαό από το σοκ των τιμολογίων ή την τυραννία της αγοράς. Τι ιστορική ευκαιρία να αγωνιστούμε για κοινωνική δικαιοσύνη!

8. Ωστόσο, σε γενικές γραμμές, δεν υπάρχει κανείς ν' αγωνιστεί. Οι λαϊκές μάζες είναι κατακερματισμένες: νοσηλευτές, εκπαιδευτικοί, οδηγοί και μηχανικοί ηλεκτροπαραγωγής δεν έχουν συλλογική φωνή. Τα συνδικάτα έχουν από καιρό μετατραπεί σε διακοσμητικά στοιχεία, και κατά τη διάρκεια του πολέμου έχασαν οριστικά το αγωνιστικό τους πνεύμα, κυρίως λόγω της συνεχιζόμενης αποβιομηχάνισης.^[3] Οι καλύτεροι γιοι του εργαζόμενου λαού υπηρετούν στις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας. Η κοινωνική διαμαρτυρία είναι απαραίτητη, αλλά… δεν είναι της μόδας. Το θέμα του αγώνα για το κοινό συμφέρον έχει περιθωριοποιηθεί. Το να παρουσιάζει κανείς τον εαυτό του ως άτομο που χρειάζεται προστασία, στην εποχή της λατρείας της ατομικής επιτυχίας, θεωρείται ντροπή. Αν δεν ανατρέψουμε αυτές τις τάσεις, θα καταλήξουμε σε μια ακόμη πιο πολωμένη και ασταθή κοινωνία.

9. Είναι ωραίο να κοιτάζεις τα αστέρια, αλλά το να μην προσέχεις το έδαφος κάτω από τα πόδια σου είναι, ειλικρινά, παιδαριώδες. Η κοινωνία μας μπορεί να εξαγριωθεί από προκλήσεις και σκάνδαλα, αλλά έχει ξεχάσει πώς να αγωνίζεται για ένα πραγματικό, καθημερινό συμφέρον. Ωστόσο, ακριβώς η αλληλεγγύη στον αγώνα για το κοινό καλό αποτελεί το κριτήριο για την προσέγγιση της Ευρώπης. Οι Ουκρανοί δεν έχουν το δικαίωμα να αγνοούν τον αγώνα για αξιοπρεπείς μισθούς, προσιτές μεταφορές και επαρκή στέγαση. Διότι, πρώτον, από αυτό εξαρτάται η ευημερία του λαού μας και, δεύτερον, χωρίς αυτό διακινδυνεύουμε την ήττα σε έναν πόλεμο εξάντλησης.

10. Προτείνω ένα πείραμα. Υποστηρίξτε κάθε μορφή αυτοοργάνωσης για την υπεράσπιση των κοινωνικών δικαιωμάτων — τόσο στους χώρους εργασίας όσο και έξω από αυτούς. Συμμετάσχετε στον αγώνα ενάντια στην αύξηση των εισιτηρίων, η οποία είναι αποτέλεσμα των λαθών και της διαφθοράς των ιθυνόντων. Θα δείτε πώς η κοινωνία μας γίνεται πιο ενωμένη μέσα από την αλληλεγγύη, πιο ανθεκτική και πιο αισιόδοξη για το μέλλον.

Ο Βιτάλι Ντούντιν είναι δικηγόρος ειδικευμένος σε θέματα εργασίας και ηγετική προσωπικότητα του «Sotsialnyi Rukh» (Κοινωνικό Κίνημα), της κυριότερης δημοκρατικής σοσιαλιστικής οργάνωσης της Ουκρανίας.

Πρώτη δημοσίευση: https://www.facebook.com/100001048849825/posts/28331870416431208/?rdid=xdkz4uXxfyl8wbcw#

Σημειώσεις:

^[1] Σχετικά με την ανασχηματισμό του υπουργικού συμβουλίου τον Ιούλιο του 2026 και την απομάκρυνση του υπουργού Άμυνας Μιχαήλ Φεντόροφ, βλ. «Βιτάλι Ντούντιν (Κοινωνικό Κίνημα): “Η απομάκρυνση του Φεντόροφ δεν είναι το κύριο ζήτημα. Το μέλλον της Ουκρανίας είναι”», Europe Solidaire Sans Frontières, 2026, https://europe-solidaire.org/spip.php?article79453 και elaliberta.gr

^[2] Σχετικά με την αύξηση των εισιτηρίων τον Ιούλιο του 2026 και την αθέτηση της υπόσχεσης του δημάρχου Βιτάλι Κλίτσκο να μην αυξήσει τις τιμές κατά τη διάρκεια του στρατιωτικού νόμου, βλ. Olena Tkalich: «Η μεταφορά δεν είναι προνόμιο!»: Οι κάτοικοι του Κιέβου διαμαρτύρονται για την αύξηση των εισιτηρίων, Europe Solidaire Sans Frontières, 2026, https://europe-solidaire.org/spip.php?article79393.

^[3] Σχετικά με την κρίση που αντιμετωπίζει το συνδικαλιστικό κίνημα της Ουκρανίας εν καιρώ πολέμου, βλ. Oleksandr Skiba, «Τα συνδικάτα της Ουκρανίας αντιμετωπίζουν κρίση εν καιρώ πολέμου και μεταπολεμική μεταμόρφωση», Europe Solidaire Sans Frontières, 5 Μαΐου 2026, https://europe-solidaire.org/spip.php?article75166.