Πέμπτη, 08 Σεπτεμβρίου 2022 10:41

Κρίση και ταξική πάλη στο Ιράν

Κινητοποίηση εκπαιδευτικών, Ιανουάριος 2022

 

 

Bella Beiraghi

 

Κρίση και ταξική πάλη στο Ιράν

 

 

Ένα νέο κύμα απεργιών και διαδηλώσεων σαρώνει το Ιράν από τις αρχές του 2022. Διαμαρτυρίες για την έλλειψη νερού και τις τιμές του ψωμιού, καθώς και πανεθνικές απεργίες των εκπαιδευτικών, έχουν συγκλονίσει τη χώρα. Από τη μικρότερη επαρχία Χορασάν, μέχρι την πρωτεύουσα Τεχεράνη, ο κόσμος έχει βγει στους δρόμους με δύο συνθήματα: «Θάνατος στον δικτάτορα» και «Νίκη στους εργάτες».

Η ιρανική οικονομία βρίσκεται σε σοβαρή κρίση. Το νόμισμα έφτασε τον Ιούνιο στη χαμηλότερη τιμή που είχε ποτέ και ο ετήσιος πληθωρισμός βρίσκεται στο 41,5% και ανεβαίνει, σύμφωνα με στοιχεία του Στατιστικού Κέντρου του Ιράν. Η τιμή των βασικών τροφίμων έχει αυξηθεί κατά 90,2% και οι δαπάνες των νοικοκυριών έχουν τριπλασιαστεί, ενώ οι πραγματικοί μισθοί συνεχίζουν να μειώνονται. Η κυβέρνηση έχει αντιδράσει με την εντατικοποίηση των μέτρων λιτότητας. Πιο πρόσφατα, το κράτος περιέκοψε τις επιδοτήσεις για το σιτάρι –δημιουργώντας δεκατρείς φορές αύξηση της τιμής του ψωμιού– και κατάργησε τις φαρμακευτικές επιδοτήσεις.

Από το 2018, η ιρανική εργατική τάξη έχει επωμιστεί το βάρος των συντριπτικών αμερικανικών κυρώσεων. Στη συνέχεια, το 2020, ο COVID-19 κατέστρεψε τη χώρα, με (καταγεγραμμένα) 7,5 εκατομμύρια κρούσματα και περισσότερους από 143.000 θανάτους - αν και ο πραγματικός αριθμός είναι πιθανό να είναι πολύ υψηλότερος. Στο διαδίκτυο είχαν αναρτηθεί βίντεο με νοσοκομεία πλημμυρισμένα από άρρωστους, που έδειχναν ανθρώπους να εκλιπαρούν για φάρμακα και πτώματα στοιβαγμένα έξω από τα τμήματα επειγόντων περιστατικών.

Το σημερινό καθεστώς είναι απίστευτα αντιδημοφιλές. Πέρυσι ο σκληροπυρηνικός συντηρητικός Εμπραχίμ Ραΐσι κέρδισε την προεδρία μετά τη χαμηλότερη προσέλευση ψηφοφόρων εδώ και 40 χρόνια. Ο Ραΐσι είναι διαβόητος για την καθοδήγηση μιας σειράς κυνηγιών μαγισσών εναντίον πολιτικών αντιφρονούντων. Το 1988, ηγήθηκε της «επιτροπής θανάτου», η οποία προήδρευσε της εκτέλεσης χιλιάδων πολιτικών κρατουμένων. Η παραμονή του Ραΐσι στην εξουσία σηματοδοτεί την όλο και πιο κατασταλτική προσέγγιση του κράτους στην εσωτερική κρίση και τη διαφωνία, καθώς και τις αυξανόμενες ιμπεριαλιστικές φιλοδοξίες της άρχουσας τάξης στην περιοχή.

Οι εξεγέρσεις για το ψωμί εμφανίστηκαν για πρώτη φορά στη νότια επαρχία Χουζεστάν στις αρχές Μαΐου μετά την περικοπή των επιδοτήσεων για το σιτάρι από την κυβέρνηση. Η επαρχία, όπου ζει μια μεγάλη αραβική μειονότητα και οι μαχητικοί εργάτες ζαχαροκάλαμου του συνδικάτου Χαφτ Ταππέχ, αποτελεί εστία αγώνα. Οι ταραχές και οι διαμαρτυρίες εξαπλώθηκαν σε 40 πόλεις και κωμοπόλεις, με τους ανθρώπους να καταλαμβάνουν κυβερνητικά κτίρια, να εισβάλλουν σε τράπεζες και να καταλαμβάνουν αποθήκες αλεύρων. Οι άνθρωποι στο Τζουνκάν επιχείρησαν ακόμη και να κάψουν τη βάση μιας πολιτοφυλακής που υποστηρίζεται από το κράτος.

Αυτές οι αρχικές ταραχές καταπνίγηκαν από τον στρατό, αλλά σύντομα η οργή αναζωπυρώθηκε στην πόλη του Αμπαντάν. Η κατάρρευση δύο πολυώροφων κτιρίων που ανήκαν στον Χοσεΐν Αμπντόλ-Μπαγί, έναν από τους πλουσιότερους ανθρώπους στο Αμπαντάν, στοίχισε τη ζωή σε περισσότερους από 40 ανθρώπους. Διαδηλωτές κατέκλυσαν σύντομα τους δρόμους ζητώντας το θάνατο του Αμπντόλ-Μπαγί και δικαιοσύνη για τα θύματα. Η οργή αυξήθηκε σε σημείο που ο Αμπντόλ-Μπαγί αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πόλη υπό την προστασία των δυνάμεων ασφαλείας. Όταν η κυβέρνηση προσπάθησε να ηρεμήσει τους διαδηλωτές στέλνοντας έναν εκπρόσωπο στην πόλη, τον αποδοκίμασαν σε απευθείας τηλεοπτική μετάδοση οι διαδηλωτές φωνάζοντας «Θάνατος στον δικτάτορα».

Αυτοί οι αγώνες στις πόλεις ακολούθησαν ένα κύμα κυλιόμενων απεργιακών κινητοποιήσεων που ξεκίνησε στις αρχές του 2022 ως απάντηση στην κρίση του κόστους ζωής. Οι εκπαιδευτικοί πρωτοστάτησαν σε αυτή τη μάχη. Οργανωμένοι στο πλαίσιο του Συντονιστικού Συμβουλίου των Συνδικάτων των Εκπαιδευτικών, οι εργαζόμενοι αυτοί ηγήθηκαν μιας σειράς απεργιών, συγκεντρώσεων και καταλήψεων σε εθνικό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένων τεράστιων διαδηλώσεων σε όλη τη χώρα την Πρωτομαγιά. Καθώς η καμπάνια εξελίσσεται, οι εκπαιδευτικοί έχουν προωθήσει πολιτικά αιτήματα, όπως το δικαίωμα στη δημιουργία ανεξάρτητων συνδικάτων, τη δωρεάν εκπαίδευση, το δικαίωμα στην εκπαίδευση για τις εθνικές μειονότητες, την απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων και το δικαίωμα στη διδασκαλία χωρίς κρατικό έλεγχο.

Η ριζοσπαστικοποίηση των εκπαιδευτικών ξεκίνησε το 2017, όταν ένα κύμα απεργιών οδήγησε στη δημιουργία ανεξάρτητων συνδικάτων και το Συντονιστικό Συμβούλιο Συνδικαλιστικών Οργανώσεων Εκπαιδευτικών αναδείχθηκε ως ο εθνικός φορέας που εκπροσωπεί τους εκπαιδευτικούς. Όμως η επέλαση του COVID-19 στις αρχές του 2020 σηματοδότησε ένα σημείο καμπής για τους εκπαιδευτικούς, καθώς η εκπαίδευση έγινε διαδικτυακή και οι εκπαιδευτικοί άρχισαν να δημιουργούν δίκτυα επικοινωνίας στα οποία συμμετείχαν χιλιάδες εργαζόμενοι σε ολόκληρη τη χώρα.

Μια Συντονιστική Σόρα [σ.τ.μ.: Συμβούλιο] –ένα εκλεγμένο εθνικό όργανο-ομπρέλα που εκπροσωπεί όλα τα συνδικάτα των εκπαιδευτικών σε όλη τη χώρα– δημιουργήθηκε διαδικτυακά για να συντονίζει τη λήψη συλλογικών αποφάσεων σχετικά με τα πολιτικά αιτήματα, τη στρατηγική και την τακτική του κινήματος. Καθώς όμως η Συντονιστική Σόρα ξεκίνησε τη δράση της, έφερε στο προσκήνιο και άλλα στρώματα της κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένων των φοιτητών και των συνταξιούχων. Το πιο σημαντικό είναι ότι η Συντονιστική Σόρα άρχισε να οργανώνει συλλογικά τους εργαζόμενους, σε όλους τους κλάδους, για να διαμαρτυρηθούν και να απεργήσουν- με αυτόν τον τρόπο επεκτείνεται πέρα από το Συντονιστικό Συμβούλιο των συνδικάτων των καθηγητών.

Μετά την παράνομη εθνική κινητοποίηση της Πρωτομαγιάς, που πραγματοποιήθηκε υπό την ηγεσία των εκπαιδευτικών, η κυβέρνηση συνέλαβε εκατοντάδες κορυφαίους συνδικαλιστές και τους έριξε στη φυλακή. Αμέσως, ξεκίνησε μια εκστρατεία από τη Συντονιστική Σόρα για να απαιτήσει την απελευθέρωσή τους. Άλλα μαχητικά συνδικάτα όπως το Χαφτ Ταππέχ, η Ένωση Εργαζομένων στα Λεωφορεία της Τεχεράνης, το Συνδικάτο Βαχέντ και η Ένωση Συνταξιούχων ξεκίνησαν εκστρατείες αλληλεγγύης με τους φυλακισμένους εκπαιδευτικούς και πραγματοποίησαν διαδηλώσεις και απεργίες με αίτημα την άνευ όρων απελευθέρωσή τους. Είναι εντυπωσιακό ότι η δύναμη της εκστρατείας τους για την απελευθέρωση των φυλακισμένων εκπαιδευτικών ανάγκασε το καθεστώς να κάνει μερικές παραχωρήσεις.

Ίσως η πιο σημαντική πρόσφατη εξέλιξη στο ιρανικό εργατικό κίνημα είναι η επανεμφάνιση και η εκλαΐκευση της μαρξιστικής πολιτικής και οργάνωσης μεταξύ τμημάτων των εργαζομένων. Η «Επιτροπή Οργανωμένης Δράσης Εργατών» (ΕΟΔΕ / Κομιτέχε ‘αμάλε Σαζμαντέχε Καργκαρί / Labour Organised Action Committee1) είναι μία από τις πολυάριθμες επαναστατικές σοσιαλιστικές οργανώσεις που δημιουργούνται σήμερα μεταξύ των εκπαιδευτικών, των εργατών του Χαφτ Ταππέχ και των εργατών πετρελαίου. Η διακηρυγμένη αποστολή της ΕΟΔΕ είναι να θέσει τα θεμέλια για ένα επαναστατικό σοσιαλιστικό εργατικό κόμμα που θα μπορέσει μια μέρα να ανατρέψει το καπιταλιστικό κράτος μέσω της επανάστασης. Οι ακτιβιστές που συμμετέχουν σε αυτές τις ομάδες διακινδυνεύουν απαγωγές, βασανιστήρια, ακόμη και θάνατο, και λειτουργούν σε μεγάλο βαθμό παράνομα.

Η αυξανόμενη επιρροή της σοσιαλιστικής πολιτικής μεταξύ των προηγμένων τμημάτων των εργαζομένων, παρά την καταστολή του καθεστώτος, είναι προϊόν της ανάκαμψης των αγώνων στο Ιράν. Οι σπόροι της επαναστατικής σοσιαλιστικής οργάνωσης αρχίζουν να φυτεύονται σε συγκεκριμένα τμήματα της ιρανικής εργατικής τάξης – δασκάλους, οδηγούς λεωφορείων, εργάτες εργοστασίων και πετρελαιοειδών. Πρόκειται για μια ελπιδοφόρα εξέλιξη που, αν αναπτυχθεί περαιτέρω τα επόμενα χρόνια, έχει τη δυνατότητα να αποτελέσει σοβαρή πρόκληση για τον ιρανικό καπιταλισμό.

 

 

Μετάφραση: elaliberta.gr

Bella Beiraghi, “Crisis and class struggle in Iran”, RedFlag, 5 Σεπτεμβρίου 2022, https://redflag.org.au/article/crisis-and-class-struggle-iran.

 

 

Σημειώσεις

1

کمیتۀ عمل سازماندۀ کارگری

https://ksazmandeh.com/about/

بیانیه روز جهانی کارگر: جلوی طرح‌های غارتگرانه جدید بایستیم!,

https://ksazmandeh.com/2022/05/01/%D8%AA%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B9-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1-1401/

متن جزوه «فصل جدید نیشکر هفت تپه: نبرد کنترل و مالکیت»

https://ksazmandeh.com/2020/06/26/%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%A8-99-%D9%87%D9%81%D8%AA-%D8%AA%D9%BE%D9%87-%D8%AC%D9%86%D8%A7%D8%AD-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AF%D8%A8%DB%8C%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%B4%DA%A9%D9%88%D9%87/

چرا کارکنان رسمی نفت به اتحاد با غیررسمی‌ها نیاز دارند؟

https://ksazmandeh.com/2021/06/30/%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%D9%86%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D8%AF-%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AF%DB%8C/

درباره ما

https://ksazmandeh.com/about/

 

 

 

Τελευταία τροποποίηση στις Πέμπτη, 08 Σεπτεμβρίου 2022 10:49

Προσθήκη σχολίου

Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο.