Πέμπτη, 08 Οκτωβρίου 2020 23:46

Για τα προτεινόμενα ελαφρυντικά στη δίκη της ΧΑ- Κ. Παπαδάκης, Θ. Καμπαγιάννης, Τ. Ζώτος

Συνοπτική τοποθέτηση του Κώστα Παπαδάκη

για τα προτεινόμενα ελαφρυντικά

λίγο πριν την συνεδρίαση του Εφετείου για την απόδοση των ποινών

Η Χρυσή Αυγή καταδικάστηκε, αλλά η δίκη δεν τελείωσε ακόμα. Η μάχη των ελαφρυντικών μαίνεται και μέχρι στιγμής η προσπάθεια της προέδρου να συμπιέσει τον χρόνο που απαιτείται μέχρι την λήψη της τελικής απόφασης δεν φαίνεται να ευδοκιμεί, αφού η εισαγγελέας πυροδότησε νέο γύρο τοποθετήσεων χθες.

Πολύ συνοπτικά αυτά που θα λέγαμε μέσα στο δικαστήριο αν είχαμε τον λόγο για τα ελαφρυντικά :

Ι. Κατ’ αρχήν, το δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να χορηγεί ελαφρυντικές περιστάσεις. Η κατάγνωση των ελαφρυντικών υπόκειται στην ελεύθερη κρίση του δικαστηρίου και δεν αποτελεί υποχρέωση να το πράξει. Υποχρέωση του δικαστηρίου είναι να ακολουθεί τους κανόνες δικαστικής επιμέτρησης της ποινής και τα κριτήρια που καθορίζονται στο άρθρο 79 Π.Κ. και τα οποία επιτάσσουν τον καθορισμό ανάλογης και δίκαιης τιμωρίας του εγκλήματος με κριτήρια την βαρύτητά του και τον βαθμό ενοχής του υπαιτίου. Η απόφαση του δικαστηρίου να χορηγήσει η μη ελαφρυντικά δεν υπόκειται στην αναιρετική κρίση του Αρείου Πάγου, παρά μόνο η πληρότητα της αιτιολογίας της σχετικής απόφασης.

ΙΙ. Ως προς τα κύρια ελαφρυντικά που προτάθηκαν :

1) Το ελαφρυντικό της μη τέλεσης εγκληματικών πράξεων (παλιός Π.Κ. 187 παρ. 6), το οποίο η εισαγγελέας προτείνει να χορηγηθεί αρχικά σε μερικούς και στην συνέχεια σε όλους όσους καταδικάστηκαν για το αδίκημα της εγκληματικής οργάνωσης, αλλά χωρίς να τους έχει αποδοθεί άλλη εγκληματική πράξη, είναι ελαφρυντικό, το οποίο παρέχεται σε καταδικασθέντες ως μέλη εγκληματικών οργανώσεων ή διευθυντές, εφόσον οι οργανώσεις οι ίδιες δεν έχουν διαπράξει εγκληματικές πράξεις, όχι στους δράστες του αδικήματος της ένταξης σε εγκληματική οργάνωση, η οποία έχει διαπράξει αδικήματα (όπως στην προκειμένη περίπτωση η Χρυσή Αυγή), αλλά οι ίδιοι δεν έχουν συμμετάσχει σε αυτά.

Η παραπάνω, προφανώς αντίθετη από αυτά που υποστηρίζουν οι κατηγορούμενοι ερμηνεία, παρέχεται αναμφισβήτητα από την εισηγητική έκθεση του νόμου 2928/2001, με τον οποίο καθιερώθηκε το Π.Κ. 187, σύμφωνα με την οποία αν πάντως η εγκληματική οργάνωση ή συμμορία δεν έχει τελέσει οποιαδήποτε από τα επιδιωκόμενα εγκλήματα η συμμετοχή σε αυτήν είναι δίκαιο να αντιμετωπίζεται με μεγαλύτερη επιείκεια, γι’ αυτό προβλέπεται στην ίδια διάταξη σχετική ελαφρυντική περίσταση.

Την άποψη αυτή υποστηρίζει και ο αείμνηστος Ιωάννης Μανωλεδάκης στο σύγγραμμα του «Ασφάλεια και Ελευθερία», το οποίο οι συνήγοροι υπεράσπισης επικαλέσθηκαν κατ’ επανάληψη στις αγορεύσεις τους, αλλά χθες το ξέχασαν και δυστυχώς η εισαγγελική πρόταση το παρέβλεψε.

2. Όσον αφορά το ελαφρυντικό της μη εύλογης διάρκειας δίκης που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα των κατηγορουμένων : Το ελαφρυντικό αυτό, το οποίο εντελώς άστοχα προστέθηκε στο άρθρο 84 παρ. 3 του νέου Π.Κ. (άστοχα διότι δεν σχετίζεται ούτε με τις συνθήκες τέλεσης της πράξης, ούτε με την προσωπικότητα και τον βαθμό ενοχής του κατηγορουμένου, αλλά με την προσπάθεια του νομοθέτη να πιέζει τους δικαστές να επισπεύδουν για να μην καταδικάζεται η Ελλάδα από το ΕΔΔΑ για καθυστέρηση στις δίκες) δεν ευσταθεί στην συγκεκριμένη δίκη. Η διάρκεια της δίκης υπήρξε εύλογη και καθορίστηκε κατά κύριο λόγο από τον μεγάλο όγκο των δικογραφιών, που κρίθηκε αναγκαίο να συνεκδικασθούν και να συνεξεταστούν, προκειμένου να συναχθούν τα κοινά συνδετικά στοιχεία των επιμέρους εγκληματικών πράξεων, για να αναζητηθεί αν αυτές είναι προϊόν σχεδιασμού και υλοποίησης εγκληματικής οργάνωσης. Ήδη η καταδικαστική απόφαση επιβεβαίωσε την παραπάνω επιλογή και θα ήταν αδύνατο να συναχθεί η παραδοχή αυτή χωρίς την συνεξέταση πολλών υποθέσεων. Λόγοι δικονομικοί συνεπώς που υπηρετούν την αρχή της δίκαιης δίκης επέβαλαν την μεγάλη της διάρκεια, ενώ η κατάτμησή της θα είχε ωα αποτέλεσμα τον περιορισμό της ευθύνης στα εκτελεστικά όργανα.

Πέραν αυτού οι κατηγορούμενοι είναι υπαίτιοι για ένα μέρος της διάρκειας της δίκης, αφού με τις κωλυσιεργίες τους, την απαίτηση ανάγνωσης κοινοβουλευτικών ερωτήσεων επί έξι μήνες και την συχνή απώλεια δικασίμων εξαιτίας κακής συνεννόησης των ιδίων και των συνηγόρων τους για την σειρά απολογιών και αγορεύσεων συνέβαλαν στην διάρκεια της και δεν δικαιούνται το ελαφρυντικό αυτό.

3. Το ελαφρυντικό του πρότερου σύννομου (κατά τον προϊσχύσαντα Ποινικό Κώδικα «έντιμου βίου») : Η παραπάνω διάταξη αναγνωρίζει πράγματι, ότι είναι δυνατό με μόνο το ποινικό μητρώο και χωρίς άλλο αποδεικτικό στοιχείο το δικαστήριο να κρίνει αιτιολογημένα, ότι ο καταδικασμένος πριν την τέλεση της πράξης έζησε σύννομα, δεν υποχρεώνει όμως σε καμία περίπτωση το δικαστήριο να παρέχει το ελαφρυντικό αυτό σε οποιονδήποτε κατηγορούμενο έχει λευκό ποινικό μητρώο. Θυμίζουμε, ότι εκκρεμεί στον Άρειο Πάγο, συζητήθηκε πριν λίγες μέρες και αναμένεται η έκδοση απόφασης, η αναίρεση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου εναντίον της απόφασης του Μ.Ο.Ε. Λαμίας, το οποίο χορήγησε το ελαφρυντικό αυτό στον δολοφόνο του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου αστυνομικό Επαμεινώντα Κορκονέα.

ΙΙΙ. Όσον αφορά τα πολιτικά δικαιώματα των καταδικασθέντων, πράγματι ο νέος Ποινικός Κώδικας κατάργησε τα άρθρα 59, 60 και επ. του Π.Κ., που προέβλεπαν ως παρεπόμενη ποινή την στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων όσων καταδικάζονται για κακουργήματα. Ήταν ένα από τα πολλά δώρα του νέου Π.Κ. στην Χρυσή Αυγή. Ωστόσο, και αν ακόμα δεν είχαν καταργηθεί θα έπρεπε να γίνει αμετάκλητη η απόφαση προκειμένου υλοποιηθεί η αποστέρηση. Η προηγούμενη κυβέρνηση θα μπορούσε ταυτόχρονα με τροποποίηση της αλλαγής στην εκλογική νομοθεσία να ρυθμίσει κατά τρόπο συνταγματικά ανεκτό τον περιορισμό δικαιώματος εκλέγειν (από τον οποίο απορρέει και ο περιορισμός αντίστοιχα του δικαιώματος εκλέγεσθαι) των κατάδικων για κακουργήματα. Μπορεί όμως να γίνει αυτό και τώρα χωρίς κανένα πρόβλημα συνταγματικότητας και ανάγκη αναδρομικής ισχύος με αλλαγή της εκλογικής νομοθεσίας.

Αθήνα, 9/10/2020, ώρα 10.00 π.μ.
(λίγο πριν την 455η συνεδρίαση).
Κώστας Παπαδάκης

 

Τι πρότεινε η εισαγγελέας για τα ελαφρυντικά στη δίκη της ΧΑ

Thanasis Kampagiannis

Για να γινει κατανοητό τι πρότεινε η εισαγγελέας για τα ελαφρυντικά:

Ζήτησε την απόρριψη όλων των ελαφρυντικών (σύννομος βιος, μεταγενέστερη καλή συμπεριφορά, κλπ), εξαιτίας της φύσης του αδικήματος και της απόφασης του δικαστηρίου για την εγκληματική οργάνωση.

Πρότεινε, όμως, να γίνει δεκτό το ελαφρυντικό του παλιού 187 παρ. 6 για όσους καταδικάστηκαν σε ένταξη χωρίς να έχουν επιμέρους κακούργημα: "Η μη τέλεση οποιουδήποτε από τα επιδιωκόμενα εγκλήματα των παραγράφων 1 και 3 συνιστά ελαφρυντική περίσταση.". Με τη διάταξη αυτή, η εισαγγελέας πρότεινε ελαφρυντικά για 3 κατηγορούμενους που το είχαν αιτηθεί και στη συνέχεια για άλλους 15 που το ζήτησαν μεταγενέστερα: σύνολο σε 18 κατηγορούμενους (11 της Κοινοβουλευτικής Ομάδας που δεν είναι διευθυντές + Αποστόλου, Δασκαλάκης, Χατζηδάκης, Πανταζής, Μπαρέκας, Παπαβασιλείου, Τσακανίκας).

Η εισαγγελέας επιδεικνύει επανειλημμένα μια αδυναμία δογματικής κατανόησης του άρθρου 187 περί εγκληματικής οργάνωσης. Όταν η διάταξη λέει "η μη τέλεση οποιουδήποτε από τα εγκλήματα συνιστά ελαφρυντική περίσταση" εννοεί την τέλεση από την εγκληματική οργάνωση και όχι από τον κάθε ενταχθέντα. Δεν έχει κανείς παρά να διαβάσει την αιτιολογική έκθεση του ν.2928/2001, που αναφέρει ρητά:

"Αν πάντως η εγκληματική οργάνωση ή συμμορία δεν έχει ακόμα τελέσει οποιοδήποτε από τα επιδιωκόμενα εγκλήματα, η συμμετοχή σε αυτή είναι δίκαιο να αντιμετωπίζεται με μεγαλύτερη επιείκεια. Γι' αυτό προβλέπεται στην ίδια διάταξη η σχετική ελαφρυντική περίσταση."

Νομίζω ότι αυτό δεν θα διαφύγει της προσοχής του δικαστηρίου. Και πάντως και τα αιτήματα επί των λοιπών ελαφρυντικών μπορούν να απαντηθούν επί της ουσίας από το δικαστήριο.

 

Takis Zotos

Η συζήτηση για τα ελαφρυντικά στη δίκη της ΧΑ , έχει προκαλέσει σύγχυση και χρειάζεται ξεκαθάρισμα

Η εισαγγελέας πρότεινε την απόρριψη των ελαφρυντικών του «πρότερου σύννομου βίου» της μακράς διάρκειας της δίκης και ότι της μεταμέλειας (ότι μετά το ‘13 δεν έκαναν κανένα έγκλημα.) εξήγησε ότι μετά την απόφαση του δικαστηρίου ότι η ΧΑ είναι εγκληματική οργάνωση( παρά την δική της απαλλακτική πρόταση) και επειδή με την απόφασή του το δικαστήριο τους καταδίκασε για εγκλήματα «πού στρέφονται κατά του δημοκρατικού πολιτεύματος και της έννομης τάξης»
Για το λόγο αυτό δεσμεύεται και δεν μπορεί να κάνει δεκτά τα ελαφρυντικά αυτά

Στη συνέχεια όμως η εισαγγελέας θυμήθηκε τον παλιό της εαυτό και πρότεινε να γίνει δεκτό το ελαφρυντικό του άρθρου 187&6 του Πκ
Το οποίο λέει ότι αν μια εγκληματική οργάνωση έχει συγκροτηθεί και έχει εγκληματική ετοιμότητα αλλά δεν έχει προλάβει ακόμα ( η οργάνωση ) να μην διαπράξει κανένα κακούργημα , τότε και μόνον αναγνωρίζεται σε όλα τα μέλη της οργάνωσης το ελαφρυντικό ότι ως εγκληματική οργάνωση δεν διέπραξε κανένα κακούργημα. Για όποια/ον έχει αμφιβολίες ότι αυτό είναι το νόημα της διάταξης μπορεί να διαβάσει την αιτιολογική έκθεση του νόμου 2928/2001 , όπου ρητά διευκρινίζει ότι η «εγκληματική οργάνωση» δεν πρέπει να έχει διαπράξει ΚΑΝΕΝΑ κακούργημα για να αναγνωριστεί σε όλα τα απλά μέλη της το ελαφρυντικό της μη διάπραξης κακουργήματα
Η εισαγγελέας προφανώς δεν διάβασε την αιτιολογική έκθεση , γιατί αν την είχε διαβάσει θα έβλεπε την αυθεντική ερμηνεία του νόμου . Το ελαφρυντικό του άρθρου 187&6, αφορά μόνον εγκληματικές οργανώσεις που δεν έχουν διαπράξει ακόμα κανένα κακούργημα Όμως το δικαστήριο έχει ήδη κρίνει ότι η εγκληματική οργάνωση Χ. Α. ΕΧΕΙ ΗΔΗ ΔΙΑΠΡΑΞΕΙ ΔΥΟ ΚΑΚΟΥΡΓΗΜΑΤΑ ΦΥΣΣΑ ΚΑΙ ΑΜΠΟΥΖΙΝΤ ΕΜΠΑΡΑΚ αλλά και ΛΟΥΚΜΑΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΑΡΑ ΚΑΝΕΝΑ ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΕΝ ΔΙΚΑΙΟΥΤΑΙ ΤΟ ΕΛΑΦΡΥΝΤΙΚΟ ΤΟΥ άρθρου 187&6 πκ

Τελευταία τροποποίηση στις Παρασκευή, 09 Οκτωβρίου 2020 15:58

Προσθήκη σχολίου

Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο.