ο ΜΑΡΞ και ο ΕΝΓΚΕΛΣ
για τις προκαπιταλιστικές κοινωνίες πέρα από την Δυτική Ευρώπη
Richard B. Lee
Μια πολυετής συζήτηση στην ανθρωπολογία έχει επικεντρωθεί γύρω από το ζήτημα του βαθμού βίας στην ανθρώπινη ιστορία. Οι συζητήσεις αυτές αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης φιλοσοφικής συζήτησης σχετικά με τη βαρύτητα του ανταγωνισμού/επιθετικότητας έναντι της συνεργασίας/μη βίας στην ανθρώπινη εξέλιξη και, κατ’ επέκταση, στην ανθρώπινη φύση. Οι οπαδοί της μιας ή της άλλης άποψης για το ζήτημα αυτό συχνά επικαλούνται δεδομένα από τους κυνηγούς-τροφοσυλλέκτες, αρχαίους και σύγχρονους. Αλλά τα δεδομένα των κυνηγών-τροφοσυλλεκτών συχνά παρερμηνεύονται ή διαστρεβλώνονται για να συμμορφωθούν με την προκατειλημμένη ατζέντα του θεωρητικού.
Καρλ Μαρξ
Τα εγκλήματα που διέπραξαν οι εξεγερμένοι Σεπόι στην Ινδία είναι πράγματι τρομακτικά, αποτρόπαια, απερίγραπτα – τέτοια που είναι κανείς προετοιμασμένος να αντικρίσει μόνο σε πολέμους εξεγέρσεων, εθνικοτήτων, φυλών και κυρίως θρησκείας, με μια λέξη, τέτοια που η αξιοσέβαστη Αγγλία συνήθιζε να χειροκροτεί όταν διαπράττονταν από τους Βανδεϊκούς εναντίον των «Μπλε», από τους Ισπανούς αντάρτες εναντίον των άπιστων Γάλλων, από τους Σέρβους εναντίον των Γερμανών και των Ούγγρων γειτόνων τους, από τους Κροάτες εναντίον των εξεγερμένων της Βιέννης, από την Garde Mobile του Καβενιάκ ή τους Δεκεμβριστές του Βοναπάρτη εναντίον των γιων και των θυγατέρων της προλεταριακής Γαλλίας.
Adam S. Green
Λίγο περισσότερο από έναν αιώνα πριν, Βρετανοί και Ινδοί αρχαιολόγοι άρχισαν να ανασκάπτουν τα λείψανα αυτού που σύντομα συνειδητοποίησαν ότι ήταν ένας άγνωστος μέχρι τότε πολιτισμός στην κοιλάδα του Ινδού. Εκτεινόμενος σε τμήματα του Πακιστάν και της Ινδίας και φτάνοντας μέχρι το Αφγανιστάν, ο πολιτισμός που αποκάλυψαν αυτοί οι εξερευνητές υπήρχε την ίδια εποχή με εκείνους της αρχαίας Αιγύπτου και της Μεσοποταμίας και κάλυπτε μια πολύ μεγαλύτερη περιοχή. [Αναδημισίευση από αυτολεξεί]
Joshua J. Mark
Η επιρροή των απεργιών μεγάλη επειδή αυτοί οι εργάτες είχαν τα περισσότερα να χάσουν, γνώριζαν όλοι πολύ καλά την αρχή του μά’ατ και το καθήκον τους προς αυτό, και παρόλα αυτά επέλεξαν να εναντιωθούν σε μια κυβερνητική πρακτική την οποία θεωρούσαν άδικη. Αυτό που ξεκίνησε ως παράπονο για καθυστερημένους μισθούς μετατράπηκε σε δράση διαμαρτυρίας για τη διαφθορά και την αδικία. Προς το τέλος της απεργίας τους οι εργάτες δεν φώναζαν πλέον για την πείνα τους αλλά για το γενικότερο ζήτημα: «Απεργήσαμε όχι από πείνα, αλλά επειδή έχουμε μια σοβαρή κατηγορία να διατυπώσουμε: άσχημα πράγματα έχουν γίνει σε αυτόν τον τόπο του Φαραώ». Η επιτυχία των απεργιών των εργατών τάφου και των τεχνιτών ενέπνευσε και άλλους να κάνουν το ίδιο.
Φρίντριχ Ενγκελς
Oι Aφγανοί είναι μια γενναία, σκληρή και ανεξάρτητη φυλή... Χωρίζονται σε φατρίες, επί των οποίων οι διάφοροι αρχηγοί ασκούν κάποιου είδους φεουδαρχική κυριαρχία. Tο άκαμπτο μίσος τους κατά της εξουσίας και η αγάπη τους για την ατομική ελευθερία, είναι το μόνο που τους εμποδίζει να γίνουν ένα ισχυρό έθνος... Λέγεται ότι είναι φιλελεύθεροι και γεναιόδωροι άνθρωποι, όταν δεν τους προκαλεί κανείς.
Bernhard Brosius
Το 1958, ο Βρετανός αρχαιολόγος James Mellaart, καθώς εξερευνούσε τη νότια Ανατολία, ανακάλυψε έναν τύμβο, που αποτελούνταν από επίπεδα νεολιθικού οικισμού. Τον ενθουσίασε, καθώς ήταν η πιο εκτενής γνωστή νεολιθική τοποθεσία στην Εγγύς Ανατολή. Ο τύμβος αυτός βρίσκεται σε μια διακλάδωση κι έτσι αποκαλείται «ο τύμβος στη διακλάδωση», Çatalhöyük (στα τούρκικα “çatal” = διακλάδωση, “höyük” =τύμβος). Το 1961, ο Mellaart ξεκίνησε τις ανασκαφές, που διήρκεσαν μέχρι το 1965 (με ένα διάλειμμα το 1964). Το 1993, ξεκίνησαν και πάλι οι έρευνες. Οι νέες ανασκαφές, με διευθυντή το Βρετανό αρχαιολόγο Ian Hodder, σχεδιάστηκαν να διαρκέσουν 25 χρόνια και είναι από τα μεγαλύτερα αρχαιολογικά έργα της εποχής μας (Balter 1998: 1442/2).



