Photo: Gaby Oraa/Reuters
Εκλογές στην Βενεζουέλα: Η Μαρία Κορίνα και η εκλογική οφθαλμαπάτη. Όταν η αντιπολίτευση εργάζεται για την κυβέρνηση
29/05/2025
Της Zuleika Matamoros
Η Δεξιά της Βενεζουέλας, που εκπροσωπείται από τη Μαρία Κορίνα Ματσάδο, δεν έχει χάσει τη συνήθεια να κατασκευάζει αφηγήσεις νίκης, ενώ στην πραγματικότητα υπάρχουν στρατηγικές αποτυχίες. Αυτή τη φορά, το μεγάλο τους επίτευγμα ήταν να μετατρέψουν την αποχή των 25 εκατομμυρίων σε υποτιθέμενη προέλαση. Προφανώς, το γεγονός ότι ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού επέλεξε να μην ψηφίσει είναι τώρα ένα «κατόρθωμα της αντιπολίτευσης», ένα σύμβολο αντίστασης.
Αλλά η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Καμία νίκη δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα, ούτε καν μια μικρή πρόοδος της αντιπολίτευσης. Ενώ η Ματσάδο και οι οπαδοί της προσκολλώνται στην αποχή ως το μοναδικό πολιτικό εργαλείο, η κυβέρνηση συνεχίζει ακάθεκτη την πορεία της, ενισχύοντας τη λαβή της στις κυβερνητικές θέσεις και την Εθνοσυνέλευση. Η ακροδεξιά, παθιασμένη με τον δικό της λόγο περί επιτυχίας, παγιώνει μόνο την κυβερνητική εξουσία.
Επιβεβλημένη αποχή: μια χώρα χωρίς πραγματικές επιλογές
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ότι η δεξιά παράταξη πανηγυρίζει για την έλλειψη συμμετοχής. Είναι ότι, στη Βενεζουέλα, η αποχή συχνά δεν αποτελεί επιλογή, αλλά επιβολή.
Ο πληθυσμός δεν εμπιστεύεται το Εθνικό Εκλογικό Συμβούλιο, ένα όργανο που τελεί υπό τον έλεγχο της κυβέρνησης. Η σκιά της απάτης της 28ης Ιουλίου εξακολουθεί να πλανάται πάνω από τη συλλογική φαντασία. Αλλά το πιο σοβαρό είναι ότι ολόκληρα τμήματα της κοινωνίας εμποδίστηκαν να συμμετάσχουν πολιτικά: τα αριστερά και κεντρώα κόμματα τέθηκαν εκτός νόμου, οι ηγεσίες τους καταργήθηκαν, οι υποψήφιοί τους αποκλείσθηκαν.
Έτσι, οι πολίτες της Βενεζουέλας δεν επιλέγουν να μην ψηφίσουν, αλλά βρίσκονται αντιμέτωποι με την απουσία επιλογών. Το πιο ασυνήθιστο είναι ότι η ριζοσπαστική αντιπολίτευση, αντί να δημιουργεί χώρους εκπροσώπησης, ενθαρρύνει την αποχή σαν να πρόκειται για μεγάλο επίτευγμα.
Οι κυρώσεις ως αποτυχημένη στρατηγική
Ενώ η Ματσάδο επιμένει να πανηγυρίζει για την αποχή, συνεχίζει να προωθεί οικονομικές κυρώσεις κατά της Βενεζουέλας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, μια τιμωρία που έχει αποδειχθεί άχρηστη κατά της κυβερνητικής ηγεσίας, αλλά καταστροφική για τους απλούς πολίτες.
Οι κυρώσεις δεν έχουν αποδυναμώσει το κράτος, αλλά τους εργαζόμενους. Η οικονομική επισφάλεια, η διάλυση των μισθών, όλα αυτά έχουν βαθύνει από τις κυρώσεις που έχουν στραγγαλίσει ακόμη περισσότερο όσους βρίσκονταν ήδη στο περιθώριο της επιβίωσης.
Τι κέρδισε η αντιπολίτευση από αυτές τις στρατηγικές; Τίποτα: καμία πολιτική δύναμη, κανένας ξεκάθαρος δρόμος για αλλαγή. Αλλά κατάφερε να κάνει τη ζωή ακόμη πιο δύσκολη για τους ανθρώπους που υποτίθεται ότι εκπροσωπεί.
Η αριστερή αντιπολίτευση: σε διασταυρούμενα πυρά
Αντιμέτωπα με αυτό το σενάριο, τα τμήματα της αριστεράς που απορρίπτουν την κυβέρνηση Μαδούρο βρίσκονται σε μια περίπλοκη θέση: να ασκήσουν κριτική στην κυβέρνηση χωρίς να εγκλωβιστούν στη ρητορική της αντιδραστικής δεξιάς.
Αλλά έχουν απομονωθεί. Ενώ ορισμένα προοδευτικά και αριστερά ρεύματα στον κόσμο εξακολουθούν να θεωρούν τον Τσαβισμό ως νόμιμο σημείο αναφοράς, η πραγματικότητα στη Βενεζουέλα είναι διαφορετική: ένα μοντέλο που έχει διαλύσει τα εργασιακά δικαιώματα, έχει εμποδίσει την πολιτική συμμετοχή και έχει εδραιώσει ένα σύστημα εξουσίας εις βάρος του λαού.
Η παγκόσμια αριστερά πρέπει να ξυπνήσει. Δεν χρειάζεται να υπερασπιστεί τον Μαδούρο επειδή ο παραδοσιακός εχθρός είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες. Δεν χρειάζεται να κάνει τα στραβά μάτια όταν ο Τσαβισμός διώκει αντιφρονούντες. Η υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της δημοκρατίας πρέπει να είναι ένα παγκόσμιο καθήκον, ανεξάρτητα από το ποιος είναι ο καταπιεστής.
