Yassmin Saleh

Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ημερών, η παλαιστινιακή νεολαία στη Δυτική Όχθη αξιοποιεί την πολιτική της δύναμη: καταστρέφει τμήματα του διαχωριστικού τείχους που περιβάλλει την πόλη του Abu Dis με ένα μεγάλο σφυρί, κινητοποιείται ενάντια στις επιθέσεις κατά Παλαιστινίων στην Παλιά Πόλη της Ιερουσαλήμ, και συγκρούεται με Ισραηλινούς στρατιώτες στα σημεία ελέγχου.

Το σημερινό κύμα διαμαρτυρίας της νεολαίας δεν είναι κάτι το αφύσικο για τον παλαιστινιακό αγώνα εναντίον της ισραηλινής κατοχής και του εποικισμού. Η παλαιστινιακή κοινωνία είναι μια νεολαιίστικη κοινωνία. Οι νέοι αποτελούν το ένα τρίτο του πληθυσμού, με τα άτομα ηλικίας μεταξύ δεκαπέντε και είκοσι εννέα ετών να αποτελούν το 30%. Στην Ιερουσαλήμ, το 35,2 % του πληθυσμού¹ είναι κάτω από την ηλικία των δεκαπέντε. Και οι νέοι υπήρξαν η κινητήρια δύναμη πίσω από τις πρόσφατες εξεγέρσεις, όπως στην πρώτη Ιντιφάντα το 1987 - 1993 και στη δεύτερη Ιντιφάντα το 2000-05.

Η πρώτη Ιντιφάντα ήταν ένα ορόσημο στην ιστορία της αντίστασης στην ισραηλινή κατοχή και χαρακτηρίστηκε από μαζικές μορφές λαϊκής αντίστασης. Άνθρωποι όλων των ηλικιών και των κοινωνικών ομάδων ενώθηκαν σ' αυτό τον αγώνα ενάντια στην κατοχή.

Συνοικιακές επιτροπές άρχισαν να παρακολουθούν την ασφάλεια της κάθε γειτονιάς. Όταν σχολεία και πανεπιστήμια έκλεισαν με στρατιωτική διαταγή, οι εκπαιδευτικοί σε κάθε γειτονιά συγκέντρωσαν τους μαθητές για να συνεχίσουν τα μαθήματά τους. Επιτροπές αγροτικής βοήθειας, που ιδρύθηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1970 και στις αρχές της δεκαετίας του 1980, άρχισαν να γράφουν φυλλάδια οδηγιών για αγροτικές καλλιέργιες στο σπίτι για να αντιμετωπιστούν οι απαγορεύσεις κυκλοφορίας που επέβαλε ο ισραηλινός στρατός σε τμήματα της Δυτικής Όχθης μερικές φορές για μήνες και για εβδομάδες.

Η μετάφραση της λέξης «Ιντιφάντα» είναι «εξέγερση».

Η εξέγερση σήμερα παίρνει νέες μορφές. Η έκρηξη του Διαδικτύου και η ευρεία χρήση των πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης έχουν βοηθήσει τους Παλαιστίνιους να υπερβούν τα σύνορα που τους έχουν επιβάλει τόσο η γεωγραφία, όσο και οι Ισραηλινοί. Υπήρξε επικοινωνία μεταξύ των απομονωμένων χώρων που έχει δημιουργήσει η κατοχή εδώ και αρκετά χρόνια: της Λωρίδας της Γάζας, του Ισραήλ και της Δυτικής Όχθης, αλλά και των ολοένα και πιο απομονωμένων περιοχών της Δυτικής Όχθης.

Αλλά αυτή η επικοινωνία δεν αφορά μόνο στη διοικητική υποστήριξη του συντονισμού ή στην ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τις καθημερινές αλλαγές στους δρόμους. Αφορά επίσης, στην επικοινωνία για την δημιουργία μιας νέας γενιάς Παλαιστινίων με τα ιδεώδη της εθνικής απελευθέρωσης και της αντίστασης στην αποικιοκρατία, τόσο σε ολόκληρη την ιστορική Παλαιστίνη, όσο και στους ομογενείς.

Δεν πρόκειται για μια αναταραχή με κάποιον αρχηγό. Ανάμεσα σ' αυτούς που συμμετέχουν υπάρχουν νέοι που γεννήθηκαν λίγα χρόνια μετά τις ειρηνευτικές συμφωνίες ανάμεσα στην Παλαιστινιακή ηγεσία (ΟΑΠ) και την ισραηλινή κυβέρνηση: την Διακήρυξη Αρχών του Όσλο,² η οποία υπεγράφη το 1993, και τη συμφωνία για την Παλαιστινιακή Ενδιάμεση Αυτοδιοίκηση, η οποία υπεγράφη το 1994. Αυτοί οι νέοι άνθρωποι δεν έχουν δει την Ιερουσαλήμ, και σχεδόν δεν μπορούν να ταξιδέψουν σε άλλη πόλη της Δυτικής Όχθης ή της Λωρίδας της Γάζας, ή ακόμα και στο εσωτερικό του Ισραήλ, χωρίς να αντιμετωπίζουν πολλαπλές μορφές καταπίεσης.

Η σημερινή νεολαιίστικη εξέγερση είναι μοναδική από την άποψη ότι οι νέοι που συμμετέχουν είναι σπουδαστές σε πανεπιστήμια και σχολεία. Είναι πάρα πολύ νωρίς για να προσδιοριστεί με ακρίβεια το ταξικό υπόβαθρό τους, αλλά πολλοί απ' αυτούς προέρχονται από τα στρατόπεδα προσφύγων στις παλαιστινιακές πόλεις – ανάμεσά τους νεαρά αγόρια από το στρατόπεδο Jalazon³, δίπλα στον οικισμό εποίκων στο Bet El και τη στρατιωτική περιοχή κοντά στην πόλη Al-Bireh στη Δυτική Όχθη.

Στη Λωρίδα της Γάζας, νεαρά αγόρια και άνδρες έχουν πάει στην περιφραγμένη περιοχή των συνόρων Nahal Oz για να δείξουν την αλληλεγγύη τους προς την Ιερουσαλήμ και το Al-Aqsa. Πολλοί από αυτούς πυροβολήθηκαν - από την 1η Οκτωβρίου, οι ισραηλινές δυνάμεις έχουν σκοτώσει πάνω από σαράντα Παλαιστίνιους σε όλα τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη και το Ισραήλ, με τουλάχιστον δεκαεπτά να έχουν πυροβοληθεί και σκοτωθεί στις διαδηλώσεις.

Οι βασικές περιοχές αντιπαράθεσης, όπου οι νέοι πηγαίνουν για να συγκρουστούν με στρατιώτες (ρίχνοντας πέτρες και βόμβες μολότοφ, χρησιμοποιώντας σφεντόνες) βρίσκονται στη Δυτική Όχθη και τη Λωρίδα της Γάζας. Ωστόσο, αλλού πραγματοποιούνται περισσότερες ακτιβίστικες ενέργειες. Σε διάστημα ενός μήνα, έχει υπάρξει μια παρατεταμένη παλαιστινιακή παρουσία στις σημαντικότερες περιοχές των σημείων ελέγχου, βοηθώντας να εξαπλωθεί το κύμα και σε άλλους τομείς, ανάμεσα στους οποίους και το εσωτερικό του Ισραήλ, μέσα στις γραμμές των νέων Παλαιστινίων ακτιβιστών.

Για πρώτη φορά, όλη η Παλαιστίνη ξεσηκώνεται ενάντια στις συνεχιζόμενες και κλιμακούμενες επιθέσεις των εποίκων σε παλαιστινιακά σπίτια και ενάντια στις επιθέσεις στην ύπαρξη των Παλαιστινίων της Ιερουσαλήμ. Και για πρώτη φορά, υπάρχει ένα ζήτημα που ενώνει τους Παλαιστινίους: η Ιερουσαλήμ. Οι νέοι που ξεσηκώνονται έχουν δώσει ελπίδα στην υπόλοιπη κοινωνία, δείχνοντας ότι δεν είναι εύκολο να συντριβούν οι Παλαιστίνιοι μπροστά στην αυξανόμενη ισραηλινή βία. Υπάρχουν πολιτικές κινητοποιήσεις στα μεγάλα παλαιστινιακά πανεπιστήμια, ειδικά σε εκείνα που υπάρχουν ισχυροί φοιτητικοί σύλλογοι από διάφορες παλαιστινιακές πολιτικές παρατάξεις.

Η Χαμάς και η Ισλαμική Τζιχάντ, ειδικότερα, έχουν νεαρούς οπαδούς που επιδεικνύουν τα συνθήματά τους πάνω στα παλαιστινιακά μαντίλια τους. Η Shabiba της Φατάχ [το κίνημα νεολαίας της Φατάχ] συμμετέχει στις συγκρούσεις.

Είναι πρόωρο να προσδιοριστούν με ακρίβεια οι πολιτικές πεποιθήσεις της νεολαίας που συμμετέχει στις διαδηλώσεις, γιατί υπάρχει πραγματικός κίνδυνος αν υπάρξει δημόσια αποκάλυψη της πολιτικής δραστηριότητας, καθώς οι Ισραηλινοί κλιμακώνουν την εκστρατεία κρατήσεων και συλλήψεων. Πράγματι, σύμφωνα με την Al-Haq,

«Από την 1η Οκτωβρίου 2015, οι ισραηλινές δυνάμεις πραγματοποίησαν επιδρομές σε πολλές πόλεις και κωμοπόλεις στα Κατεχόμενα, κατά την διάρκεια των οποίων λεηλάτησαν σπίτια και συνέλαβαν εκατοντάδες Παλαιστίνιους. Σύμφωνα με τον Σύλλογο Παλαιστινίων Κρατουμένων, 800 Παλαιστίνιοι άμαχοι, σχεδόν οι μισοί από τους οποίους ήταν παιδιά, έχουν συλληφθεί από την IOF [Israeli Occupation Forces] στη Δυτική Όχθη, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, της Λωρίδας της Γάζας και του Ισραήλ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι συλληφθέντες υπέστησαν διάφορα στα χέρια της IOF, όπως το να τους πυροβολούν και να καθυστερούν την ιατρική βοήθεια και να καθυστερούν σκόπιμα τις επισκέψεις των δικηγόρων τους.»⁴

Με άλλα λόγια, πρόκειται για πολιτική κινητοποίηση και απάντηση στην ισραηλινή καταπίεση. Δεν πρόκειται, όπως το παρουσιάζουν τα ισραηλινά και τα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης, για συμμορίες αδίστακτα ταγμένες στη βία κατά των Ισραηλινών. Επίσης, δεν είναι απαραίτητο σ' αυτό που συμβαίνει να είναι επικεφαλής τα ανώτερα στρώματα των πολιτικών παρατάξεων, ή να καθοδηγείται από αυτές.

Οι νέοι στους δρόμους έχουν επαναστατήσει ενάντια στις υποκριτικές φιλοδοξίες⁵ του μοντέλου του Όσλο για την ειρήνη και την ευημερία, και ενάντια στην αποτυχία της ηγεσίας να επανορθώσει αυτό το ψέμα. Δεν δέχονται πια τη μοίρα του σάκου του μποξ της Σιωνιστικής επέμβασης.

Αυτή η σιωνιστική επέμβαση πήρε εκ των προτέρων πολλές μορφές, και κορυφώθηκε από την πίεση στους Παλαιστίνιους να εγκαταλείψουν την Ιερουσαλήμ. Τα μέτρα περιλαμβάνουν υπέρογκους φόρους από τους Ισραηλινούς στις ιδιοκτησίες των Παλαιστινίων και κατάσχεση των γαιών υπό το πρόσχημα της έλλειψης επισήμων κρατικών αδειών. Η περίπτωση της Ιερουσαλήμ έχει επιτυχημένα χρησιμεύσει ως σημείο συσπείρωσης, λόγω της συνεχούς ταπείνωσης και των επιθέσεων εναντίον των Παλαιστινίων από τους παράνομους σιωνιστές εποίκους.

Η παλαιστινιακή ηγεσία έχει αναζητήσει την ειρήνη με την ισραηλινή κατοχή επίσημα και δραστήριο τρόπο, και όμως το Ισραήλ έχει παλέψει να στραγγαλίσει την παλαιστινιακή κοινωνία, προκειμένου να εμποδίσει τους Παλαιστίνιους να απελευθερώσουν τη γη τους από τη σιωνιστική επέκταση των εποικισμών. Μάλιστα, οι παλαιστινιακές δυνάμεις ασφαλείας έχουν ξαναρχίσει συλλήψεις μερικών από τα μέλη της φοιτητικής νεολαίας του Συμβουλίου του Ισλαμικού Συνασπισμού στο Πανεπιστήμιο Birzeit στη Ραμάλα και αλλού.⁶

Για άλλη μια φορά, οι Παλαιστίνιοι παντού στην ιστορική Παλαιστίνη αισθάνονται ότι έχουν στριμωχτεί και πιέζονται για να παραμείνουν σιωπηλοί παρά τις επιθέσεις εναντίον της ύπαρξή τους. Αυτό που μπορούμε να ελπίζουμε ότι θα επιτευχθεί άμεσα και μακροπρόθεσμα για τους Παλαιστινίους, είναι να ξαναχτίσουν τα δίκτυα κοινωνικής αλληλεγγύης σε κάθε τοπική κοινότητα. Και αυτό γιατί, η αντεπίθεση και η εύρεση ενός αποτελεσματικού δρόμου αντίστασης θα γίνεται σιγά-σιγά και σταδιακά, και μπορεί να συμβεί μόνο όταν υπάρχει ενότητα. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων, είδαμε εκδηλώσεις αλληλεγγύης κάθε φορά που υπήρχαν άμεσες συγκρούσεις με τον ισραηλινό στρατό και τους εποίκους.

Όταν οι άνθρωποι ενώνονται, μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο που αντιμετωπίζουν και να βοηθήσουν να επεκταθεί γρήγορα η αντίσταση. Ένα βασικό παράδειγμα είναι το χωριό του Silwad, στο κυβερνείο της Ραμάλα. Εκεί, οι άνθρωποι έφεραν μια μπουλντόζα για να απομακρύνουν από την είσοδο του χωριού τους τσιμεντόλιθους που είχε τοποθετήσει ο στρατός μετά από συγκρούσεις μεταξύ των νέων και του στρατού. Στην απάντηση των χωρικών σε αυτή τη συλλογική τιμωρία, μπορούμε να δούμε ένα συλλογικό πνεύμα υπό διαμόρφωση.

Η πρόσφατη εξέγερση δείχνει σαφώς ότι οι Παλαιστίνιοι εναντιώθηκαν και θα συνεχίσουν να εναντιώνονται στον Σιωνισμό. Θα πρέπει να εξαρτόμαστε πρώτα απ' όλα από τους εαυτούς μας για την απελευθέρωση της γης και την καταπολέμηση της συνεχιζόμενης αποανθρωποποίησης. Η κεντρικότητα της Ιερουσαλήμ και του Al-Aqsa θα πρέπει να κατανοηθούν υπό αυτό το πρίσμα - όχι ως ένα θρησκευτικό ζήτημα, αλλά ως πολιτική απάντηση στην ισραηλινή προσπάθεια για την εξάλειψή τους από τη φαντασία μας, ως την πρωτεύουσά μας.

Η απάντησή μας δείχνει ότι αυτό δεν θα κρατήσει.

Μετάφραση: e la libertà

Πηγή: Yassmine Saleh, «A New Generation of Resistance», Jacobin, 19 Οκτωβρίου 2015.

Η Γιασμίν Σάλεχ είναι αιγυπτιακής και παλαιστινιακής καταγωγής (από το Al-Bireh της Ραμάλα στην κατεχόμενη Παλαιστίνη) και έχει κάνει σπουδές στην ιστορία και στην αραβική ιστορία στο Πανεπιστήμιο Georgetown και στο Bard College.

Σημειώσεις