Σάββατο, 22 Μαϊος 2021 10:52

Η Παλαιστινιακή Καταστροφή

 

 

Roland Rance

 

Η Παλαιστινιακή Καταστροφή

 

 

Η παλαιστινιακή Νάκμπα του 1947-9 ήταν το καθοριστικό γεγονός μιας διαδικασίας που ξεκίνησε τη δεκαετία του 1880 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Καθορίζει την καθημερινή ζωή των Παλαιστινίων στο κράτος του Ισραήλ, των Παλαιστινίων υπό στρατιωτική κατοχή στην υπόλοιπη Παλαιστίνη και των Παλαιστινίων που βρίσκονται εξόριστοι από την πατρίδα τους. Αυτή είναι η αδικία που πρέπει να αντιμετωπιστεί σε κάθε προσπάθεια επίλυσης 140 χρόνων σύγκρουσης και απαλλοτριώσεων.

Το κράτος του Ισραήλ ιδρύθηκε στις 15 Μαΐου του 1948, πάνω στα ερείπια της Παλαιστίνης. Για τους Ισραηλινούς Εβραίους, η ημερομηνία αυτή είναι μια γιορτή, που γιορτάζεται κάθε χρόνο ως Ημέρα Ανεξαρτησίας. Για τους Παλαιστίνιους, η ημερομηνία συμβολίζει τη Νάκμπα ή Καταστροφή.
Η Νάκμπα δεν ήταν ένα γεγονός μιας μέρας, αλλά μια διαδικασία που διήρκεσε το μεγαλύτερο μέρος του 1947-9, το αποκορύφωμα σχεδόν 70 ετών σιωνιστικής αποικιοκρατίας στην Παλαιστίνη. Μια περιοχή που υπήρξε ένα από τα οικονομικά, πνευματικά, πολιτιστικά και πολιτικά κέντρα του αραβικού κόσμου αποσπάστηκε από τους ανθρώπους της, οι οποίοι έγιναν είτε πρόσφυγες από την πατρίδα τους είτε πολίτες τρίτης κατηγορίας που ζούσαν υπό συνθήκες στρατιωτικής κυριαρχίας.

Από την έναρξη του σιωνιστικού σχεδίου, στις αρχές της δεκαετίας του 1880, Εβραίοι έποικοι, κυρίως από την Ανατολική Ευρώπη, είχαν μεταναστεύσει στην Παλαιστίνη. Αυτοί οι σιωνιστές έποικοι αντιπροσώπευαν ένα μικρό τμήμα –περίπου το 1%– των εκατοντάδων χιλιάδων Εβραίων που διέφυγαν από τη σκληρή καταστολή και τον αντισημιτισμό του ετοιμόρροπου τσαρικού καθεστώτος- οι περισσότεροι πρόσφυγες προτίμησαν να αναζητήσουν ασφάλεια στις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Βρετανία και άλλα δυτικά καπιταλιστικά κράτη.

Από αυτούς που έφτασαν στην Παλαιστίνη, περισσότεροι από τους μισούς έφυγαν μέσα σε λίγα χρόνια. Αν και ορισμένοι από αυτούς που παρέμειναν προσπάθησαν να ζήσουν αρμονικά με τον γηγενή παλαιστινιακό πληθυσμό της περιοχής, οι περισσότεροι προσπάθησαν να εκτοπίσουν και να αντικαταστήσουν τους Παλαιστίνιους και να δημιουργήσουν τη δική τους κοινωνία στην περιοχή. Υπήρξαν συγκρούσεις για τη γη και τις απαλλοτριώσεις ήδη από τη δεκαετία του 1880, πολύ πριν από τη Διακήρυξη Μπάλφουρ του 1917 και ακόμη και πριν από την επίσημη ίδρυση της Παγκόσμιας Σιωνιστικής Οργάνωσης το 1897.

Ως αποτέλεσμα των πολέμων του 1947-9 και της ίδρυσης του ισραηλινού κράτους στα ερείπια της Παλαιστίνης, περίπου 750.000 Παλαιστίνιοι αναγκάστηκαν να εξοριστούν από τα σπίτια και τη γη τους. Το γεγονός αυτό συνοδεύτηκε από δεκάδες σφαγές. Στην πιο γνωστή από αυτές, περισσότεροι από 100 Παλαιστίνιοι σφαγιάστηκαν στο χωριό Ντέιρ Γιασίν στα περίχωρα της Ιερουσαλήμ1 Η πράξη αυτή πραγματοποιήθηκε από ένοπλες πολιτοφυλακές της σιωνιστικής δεξιάς, αν και οι περισσότερες από τις λιγότερο γνωστές σφαγές ήταν έργο πολιτοφυλακών των κυβερνώντων «Εργατικών Σιωνιστικών» ομάδων.

Στη Λίντα, οι δυνάμεις υπό τη διοίκηση του Γιτζάκ Ράμπιν (που αργότερα έγινε πρωθυπουργός του Ισραήλ) σκότωσαν τουλάχιστον 500 Παλαιστίνιους. Πολλοί από αυτούς δολοφονήθηκαν ενώ αναζητούσαν καταφύγιο στο τζαμί. Στο συνοριακό χωριό Χούλα (σήμερα στο Λίβανο), περίπου 60 άνδρες δολοφονήθηκαν και οι γυναίκες και τα παιδιά εκδιώχθηκαν. Ο διοικητής του λόχου, Σμούελ Λάχις, δικάστηκε αργότερα από ισραηλινό δικαστήριο για έγκλημα πολέμου γι’ αυτό, και καταδικάστηκε σε επτά χρόνια φυλάκιση. Κατόπιν έφεσης, η ποινή του μειώθηκε σε ένα έτος και στη συνέχεια έλαβε προεδρική αμνηστία. Το 1979, ο Λάχις διορίστηκε γενικός διευθυντής της Εβραϊκής Υπηρεσίας, του εκτελεστικού οργάνου της Παγκόσμιας Σιωνιστικής Οργάνωσης.

Στην Νταουάιμα, κοντά στη Χεβρώνα, άγνωστος αριθμός –σίγουρα πολλές δεκάδες– πυροβολήθηκαν καθώς κατέφυγαν σε μια σπηλιά. Αν και ο Ισραηλινός διπλωμάτης Άμπα Έμπαν (και στη συνέχεια υπουργός Εξωτερικών) ισχυρίστηκε στον ΟΗΕ ότι δεν υπήρχε τέτοιο χωριό, οι ερευνητές έφεραν αργότερα στο φως μαζικούς τάφους στη σπηλιά. Παρόμοιες ιστορίες καταγράφηκαν σε όλο το μήκος και το πλάτος της Παλαιστίνης.

Περίπου 150.000 παρέμειναν στο ισραηλινό κράτος, όπου ζούσαν ως πολίτες δεύτερης κατηγορίας υπό στρατιωτική κυριαρχία μέχρι το 1966. Πολλοί από αυτούς χαρακτηρίστηκαν από το Ισραήλ ως «παρόντες απόντες» και τα σπίτια και τα εδάφη τους απαλλοτριώθηκαν από το κράτος. Τουλάχιστον 400 χωριά (ορισμένες εκτιμήσεις τα ανεβάζουν σχεδόν στα 7002) καταστράφηκαν και η γη τους δόθηκε σε εποίκους. Αυτό το παραδέχθηκε το ισραηλινό κράτος.

Το 1969, μιλώντας σε φοιτητές στη Χάιφα, ο τότε υπουργός Άμυνας Μοσέ Νταγιάν είπε: «Τα εβραϊκά χωριά εμφανίστηκαν στη θέση των αραβικών χωριών. Δεν ξέρετε καν τα ονόματα αυτών των χωριών και δεν σας κατηγορώ γι’ αυτό, καθώς αυτά τα βιβλία γεωγραφίας δεν υπάρχουν πια. Όχι μόνο τα βιβλία δεν υπάρχουν πια, αλλά ούτε και τα χωριά δεν υπάρχουν πια... Ούτε ένα μέρος σε αυτή τη χώρα δεν χτίστηκε εκεί όπου δεν υπήρχε προηγουμένως αραβικός πληθυσμός»3.

Μια ανολοκλήρωτη διαδικασία

Οι Παλαιστίνιοι πολίτες του Ισραήλ αντιμετωπίζουν τόσο επίσημες όσο και ανεπίσημες διακρίσεις. Η παλαιστινιακή οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων Adalah έχει καταρτίσει μια βάση δεδομένων με δεκάδες ισραηλινούς νόμους που εισάγουν διακρίσεις, είτε άμεσα είτε έμμεσα, εις βάρος των Παλαιστινίων πολιτών. Σε αυτούς περιλαμβάνονται ο νόμος περί επιστροφής, ο νόμος περί ιθαγένειας, ο νόμος περί εβραϊκού εθνικού ταμείου, ο νόμος περί ιδιοκτησίας των απουσιάζοντων και ο νόμος περί γης, το συνδυασμένο αποτέλεσμα των οποίων σημαίνει ότι το 93% της έκτασης του κράτους του Ισραήλ είναι επίσημα προορισμένο μόνο για τους Εβραίους.

Οι σφαγές συνεχίστηκαν και μετά την ίδρυση του ισραηλινού κράτους. Η διαβόητη Μονάδα 101 του ισραηλινού στρατού, με επικεφαλής τον Αριέλ Σαρόν (που αργότερα έγινε πρωθυπουργός του Ισραήλ), σκότωσε πάνω από 2.000 Παλαιστίνιους και Αιγύπτιους σε διασυνοριακές επιδρομές μεταξύ 1949 και 1956. Κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής κατοχής της Λωρίδας της Γάζας από το Ισραήλ μετά τον πόλεμο του Σουέζ το 1956, αρκετές εκατοντάδες σκοτώθηκαν σε σφαγές στο Χαν Γιούνις και τη Ράφα. Και σε ένα ιδιαίτερα διαβόητο έγκλημα, 48 Παλαιστίνιοι πολίτες του Ισραήλ δολοφονήθηκαν το 1956 επειδή παραβίασαν την απαγόρευση κυκλοφορίας στο χωριό τους Καφρ Κάσιμ – μια απαγόρευση κυκλοφορίας που επιβλήθηκε ενώ έλειπαν για να καλλιεργήσουν τα χωράφια τους.

Στην τελευταία περίπτωση, οι δράστες καταδικάστηκαν και έλαβαν ποινές φυλάκισης, αλλά μετά την αποφυλάκισή τους, ο ένας διορίστηκε επικεφαλής της ασφάλειας στον πυρηνικό αντιδραστήρα του Ισραήλ στη Ντιμόνα και ένας άλλος διορίστηκε «επικεφαλής των αραβικών υποθέσεων» στην εθνοκαθαρμένη πόλη Ράμλε.

Κατά την κατοχή, το 1967, της Δυτικής Όχθης, της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, της Λωρίδας της Γάζας, των Υψιπέδων του Γκολάν και (μέχρι το 1982) του Σινά, το Ισραήλ εφάρμοσε τις ίδιες διαδικασίες εποικισμού και αρπαγής γης, υπό την κάλυψη της στρατιωτικής κυριαρχίας. Σήμερα, υπάρχουν τουλάχιστον 750.000 Ισραηλινοί που ζουν σε περίπου 250 παράνομους οικισμούς στη Δυτική Όχθη και την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Έχουν απαλλοτριώσει σχεδόν τη μισή έκταση της γης και διέπονται από το ισραηλινό αστικό δίκαιο, ενώ τα τρία εκατομμύρια Παλαιστίνιοι ζουν υπό καθεστώς στρατιωτικού νόμου. Στη Γάζα, πάνω από δύο εκατομμύρια Παλαιστίνιοι ζουν σε μια περιοχή μικρότερη από το Ράτλαντ.4

Όταν ο βρετανικός στρατός κατέλαβε την Ιερουσαλήμ το 1917, ο πληθυσμός της ήταν μόλις 50.000. Μέχρι τη διχοτόμηση της πόλης και της Παλαιστίνης το 1948, ο πληθυσμός είχε αυξηθεί σε 150.000, και όταν το Ισραήλ κατέλαβε την Ανατολική Ιερουσαλήμ το 1967 και ισχυρίστηκε ότι «επανένωσε» την πόλη, ο πληθυσμός ήταν περίπου 250.000. Σήμερα, ο πληθυσμός πλησιάζει το ένα εκατομμύριο.

Ολόκληρη η περίοδος σημαδεύτηκε από τη σταθερή αύξηση του εβραϊκού πληθυσμού και την κλοπή της παλαιστινιακής περιουσίας. Πολλές περιοχές στη Δυτική Ιερουσαλήμ είναι ακόμη γνωστές στους ντόπιους με τα προηγούμενα αραβικά τους ονόματα και οι προσπάθειες του δήμου να επιβάλει εθνικιστικά εβραϊκά ονόματα ήταν σε μεγάλο βαθμό ανεπιτυχείς. Ορισμένα από τα πιο περιζήτητα σπίτια στη Δυτική Ιερουσαλήμ είναι κλεμμένη παλαιστινιακή ιδιοκτησία – μάλιστα, ο όρος «αραβικό σπίτι» έχει γίνει πλεονέκτημα πώλησης για τους μεσίτες πολυτελών ακινήτων.

Οι Παλαιστίνιοι στην Ανατολική Ιερουσαλήμ έχουν δει τη διαδικασία με την οποία η δυτική πλευρά της πόλης –από την οποία πολλοί από αυτούς είναι πρόσφυγες– μετατράπηκε τα τελευταία 70 χρόνια σε μια μονοεθνική περιοχή και φοβούνται ότι το ίδιο συμβαίνει σταδιακά και στην ανατολική.

Σέιχ Τζάρραχ 5

Μετά την κατοχή του 1967, το Ισραήλ έχτισε πολλές νέες συνοικίες και πόλεις δορυφόρους, με σκοπό να αυξήσει τον εβραϊκό πληθυσμό και να αποκόψει την Ανατολική Ιερουσαλήμ από την υπόλοιπη παλαιστινιακή κοινότητα. Μέχρι πρόσφατα, αυτό συνεπάγονταν συνήθως την κλοπή της γης και την άρνηση των δικαιωμάτων οικοδόμησης στους Παλαιστίνιους, και λιγότερο άμεσες εκτοπίσεις. Αλλά αυτό που συμβαίνει σήμερα στο Σέιχ Τζάρραχ αντιπροσωπεύει μια εντατικοποίηση του σιωνιστικού εποικισμού.

Οι Παλαιστίνιοι εκδιώκονται από σπίτια στα οποία οι οικογένειές τους ζούσαν επί δεκαετίες, μερικές φορές με τη δικαιολογία ότι πριν από το 1948 αυτά ανήκαν σε εβραϊκές οικογένειες. Πολλοί από αυτούς τους Παλαιστίνιους εξακολουθούν να έχουν τα συμβόλαια των ιδιοκτησιών που εκλάπησαν το 1948, αλλά ο νόμος δεν τους επιτρέπει να τις διεκδικήσουν και να εκδιώξουν τους Ισραηλινούς που ζουν τώρα εκεί.

Οι Παλαιστίνιοι γνωρίζουν πολύ καλά ότι το ισραηλινό κράτος είναι χτισμένο πάνω στα ερείπια της χώρας του και των σπιτιών τους. Γνωρίζουν ότι τα «Πάρκα Ανεξαρτησίας» τόσο στην Ιερουσαλήμ όσο και στο Τελ Αβίβ είναι χτισμένα πάνω σε κατεστραμμένα μουσουλμανικά νεκροταφεία· ότι το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ είναι χτισμένο πάνω στα ερείπια του χωριού Σέιχ Μουουάνις και το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ πάνω στα ερείπια του Σέιχ Μπαντρ· ότι ακόμη και η Κνέσετ του Ισραήλ είναι χτισμένη πάνω σε κλεμμένη γη, της οποίας ένας Παλαιστίνιος εξακολουθεί να κατέχει τους τίτλους ιδιοκτησίας.

Η Νάκμπα έγινε την περίοδο 1947-9, αλλά οι ρίζες της ανάγονται σε περισσότερα από 50 χρόνια πριν, και η διαδικασία συνεχίζεται σήμερα, σχεδόν 75 χρόνια αργότερα. Οποιαδήποτε προσπάθεια επίλυσης της σύγκρουσης στην Παλαιστίνη χωρίς την αναγνώριση και την αποκατάσταση σχεδόν ενάμιση αιώνα απαλλοτριώσεων των Παλαιστινίων θα είναι δικαίως καταδικασμένη σε αποτυχία. Το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην επιστροφή, στην αποζημίωση και στην αποκατάσταση δεν είναι διαπραγματεύσιμο.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ένα από τα τριπλά αιτήματα του παλαιστινιακού κινήματος μποϊκοτάζ, αποεπένδυσης και κυρώσεων είναι «ο σεβασμός, η προστασία και η υποστήριξη των δικαιωμάτων των Παλαιστινίων προσφύγων να επιστρέψουν στα σπίτια και τις περιουσίες τους, όπως ορίζει το ψήφισμα 194 του ΟΗΕ».

Διαδηλώνοντας ενάντια στις τελευταίες ισραηλινές φρικαλεότητες και απαιτώντας τον τερματισμό των βομβαρδισμών της Γάζας και του ξυλοδαρμού των πιστών στο Αλ-Άκσα, πρέπει να θέσουμε αυτά τα τελευταία αίσχη στο πλαίσιο μιας συνεχιζόμενης Νάκμπα.

 

 

Ο Roland Rance είναι υποστηρικτής της ACR και μέλος της Jewish Voice for Labour. Είναι αντισιωνιστής ακτιβιστής στη Βρετανία και το Ισραήλ εδώ και 45 χρόνια.

 

 

Μετάφραση: e la libertà

Roland Rance, «The Palestinian Catastrophe», AntiCapitalist Resistance, 21 Μαΐου 2021, https://anticapitalistresistance.org/the-palestinian-catastrophe/. Αναδημοσίευση: International Viewpoint, 21 Μαΐου 2021, https://internationalviewpoint.org/spip.php?article7148.

 

 

Σημειώσεις

1 Τα ερείπια του χωριού περιήλθαν στο ισραηλινό κράτος και χτίστηκε εκεί το μεγαλύτερο ψυχιατρικό νοσοκομείο της Ιερουσαλήμ.

2 Eitan Bronstein Aparicio, «Mapping the Destruction», Zochrot, 2013. https://www.zochrot.org/en/article/54783

3 Moshé Machover and Mario Offenberg, «Zionism and Its Scarecrows», 1978, https://matzpen.org/docs/scarecrows-6.pdf

4 [Σ.τ,Μ.:] Η κομητεία του Ράτλαντ (Ανατολικά Μίντλαντς) έχει έκταση 382 τ.χιλ. Η Λωρίδα της Γάζας έχει έκταση 365 τ.χιλ., δηλαδή είναι μικρότερη από τη Θάσο (379 τ.χιλ.)

5 [Σ.τ.Μ:] Η περιοχή Σέιχ Τζάρραχ πήρε το όνομά της από τον Χουσσάμ αν-Ντιν αλ-Τζαρραχί (πέθανε το 1202 μ.Χ. ή το 598 έτος Εγίρας), προσωπικό γιατρό του Σάλαχ αντ-Ντιν, ο οποίος απελευθέρωσε την Παλαιστίνη από τους Σταυροφόρους το 1187 / 583 έτος Εγίρας. Ο Αλ-Τζαρραχί τάφηκε στην Ανατολική Ιερουσαλήμ (Αλ-Κουντς στα αραβικά) και η περιοχή που βρίσκεται ο τάφος του πήρε το όνομά του.

Τελευταία τροποποίηση στις Σάββατο, 22 Μαϊος 2021 11:02

Προσθήκη σχολίου

Το e la libertà.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά σχόλια με υβριστικό, ρατσιστικό, σεξιστικό φασιστικό περιεχόμενο ή σχόλια μη σχετικά με το κείμενο.