Φωτογραφία του Ram Orion, που εμφανίζεται στην ταινία του σκηνοθέτη Avi Mograbi «The First 54 Years» (2021). Ευγενική παραχώρηση του Avi Mograbi.

Ανοιχτή επιστολή από Ισραηλινούς δημιουργούς ντοκιμαντέρ

Πάνω από 50 Ισραηλινοί δημιουργοί ντοκιμαντέρ υποστηρίζουν το διεθνές μποϊκοτάζ

σε ανοιχτή επιστολή που καταδικάζει τον πόλεμο στη Γάζα

ΠΗΓΗ: https://www.documentary.org

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: elaliberta.gr

Πάνω από 50 διακεκριμένοι Ισραηλινοί δημιουργοί ντοκιμαντέρ κοινοποίησαν μια ανοιχτή επιστολή στην οποία εκφράζουν «βαθιά ντροπή» και « απελπισία» για τις ενέργειες του Ισραήλ στη Γάζα και δηλώνουν την υποστήριξή τους στο μποϊκοτάζ των ισραηλινών πολιτιστικών ιδρυμάτων από τη διεθνή κινηματογραφική κοινότητα.

Η επιστολή των δημιουργών ντοκιμαντέρ, με ημερομηνία 15 Σεπτεμβρίου 2025 και υπογεγραμμένη από διεθνώς αναγνωρισμένους κινηματογραφιστές, δηλώνει ότι οι υπογράφοντες «υποστηρίζουν ολόψυχα το παγκόσμιο μποϊκοτάζ των κινηματογραφιστών εναντίον μας» και κατονομάζει τη «μαζική δολοφονία» και τη «γενοκτονία» που διέπραξε το ισραηλινό κράτος στη Γάζα.

Η επιστολή καλεί επίσης τη διεθνή κοινότητα των δημιουργών ντοκιμαντέρ «να τηρήσει τα ίδια κριτήρια και να επικεντρωθεί στον εθνικό της ρόλο: να αντισταθεί στη σιωπή και τη συνενοχή των ευρωπαϊκών και αμερικανικών κυβερνήσεων στη σφαγή στη Γάζα». Οι κινηματογραφιστές αναφέρουν συγκεκριμένα την υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ ως παράγοντα που επιτρέπει τη συνέχιση της πολεμικής σύρραξης.

Η δήλωση των δημιουργών ντοκιμαντέρ έρχεται ως απάντηση σε μια δήλωση που υπέγραψαν περισσότεροι από 3.000 επαγγελματίες της διεθνούς κινηματογραφικής βιομηχανίας, σκηνοθέτες και ηθοποιοί στις αρχές Σεπτεμβρίου, με την οποία δεσμεύονται να μποϊκοτάρουν τα πολιτιστικά ιδρύματα που χρηματοδοτούνται από το ισραηλινό κράτος έως ότου το Ισραήλ τερματίσει την επίθεσή του στη Γάζα και την κατοχή των παλαιστινιακών εδαφών. Το μποϊκοτάζ, το οποίο αναφέρθηκε για πρώτη φορά από την εφημερίδα Guardian, στοχεύει συγκεκριμένα σε ιδρύματα που λαμβάνουν χρηματοδότηση από την ισραηλινή κυβέρνηση, ενώ ζητά την προστασία των παλαιστινίων πολιτιστικών εργαζομένων και την ελευθερία της

Πολλές ισραηλινές κινηματογραφικές οργανώσεις και ενώσεις κινηματογραφιστών απάντησαν με δηλώσεις και συνεντεύξεις, υποστηρίζοντας ότι οι μποϊκοτάζ θα βλάψουν τους ισραηλινούς κινηματογραφιστές που δημιουργούν αντιπολεμικές ταινίες και ισχυριζόμενοι ότι τέτοιες ενέργειες θα σιγήσουν τις διαφωνούσες φωνές εντός του Ισραήλ. Την περασμένη εβδομάδα, ο Lior Elefant, του Ισραηλινού Φόρουμ Ντοκιμαντέρ, εξέδωσε κοινή δήλωση με τον Merav Etrog Bar, της Ένωσης Σκηνοθετών του Ισραήλ, με παρόμοια συναισθήματα: «Αν και οι Ισραηλινοί κινηματογραφιστές δεν είναι η κυβέρνησή τους, φέρουμε την ευθύνη για τις ενέργειές της και βρισκόμαστε σε δύσκολη θέση: από τη μία πλευρά, οι προσπάθειες σιωπής από μέσα, και από την άλλη, το διεθνές μποϊκοτάζ από το εξωτερικό».

Η επιστολή των δημιουργών ντοκιμαντέρ έρχεται σε άμεση αντίθεση με αυτή την αφήγηση, με τους υπογράφοντες να δηλώνουν ρητά: «Για εμάς, δεν υπάρχει καμία ανακούφιση στις πολύπλοκες, ευαίσθητες και κριτικές ταινίες που έχουμε δημιουργήσει όλα αυτά τα χρόνια ως μέρος του ρόλου και της αποστολής μας. Δεν μας απαλλάσσουν από την ευθύνη για τις φρικαλεότητες που διαπράχθηκαν στο όνομά μας».

Οι σκηνοθέτες αναφέρουν αυτό που περιγράφουν ως τη συστηματική δολοφονία περίπου 64.000 Παλαιστινίων αμάχων, μεταξύ των οποίων 20.000 παιδιά. Ενώ καταδικάζουν τις ενέργειες της Χαμάς ως «αδικαιολόγητες», η επιστολή υποστηρίζει ότι «δεν μπορούν να δικαιολογήσουν αυτόν τον βίαιο πόλεμο εκδίκησης, ο οποίος έχει ήδη ξεπεράσει πολλαπλά τις φρικαλεότητες της Χαμάς».

Μεταξύ των υπογραφόντων, οι οποίοι δεν γράφουν ως επίσημοι εκπρόσωποι οποιουδήποτε θεσμού, βρίσκονται μερικοί από τους πιο διεθνώς αναγνωρισμένους σκηνοθέτες ντοκιμαντέρ του Ισραήλ.

Μεταξύ αυτών είναι ο Γιουβάλ Αβραάμ, ένας από τους συν-σκηνοθέτες του No Other Land, ο Άβι Μογκράμπι, του οποίου οι ταινίες έχουν από καιρό κάνει πρεμιέρα στο Φεστιβάλ των Καννών και στη Μπερλινάλε (Z32 και The First 54 Years: An Abbreviated Manual for Military Occupation), η Γιούλι Κόεν, πρώην πρόεδρος του Documentary Forum, η οποία κέρδισε διεθνή αναγνώριση για την τριλογία της My Terrorist, My Land Zion και My Brother, ο Μπαράκ Χέιμαν, ένας από τους πιο παραγωγικούς σκηνοθέτες-παραγωγούς ντοκιμαντέρ του Ισραήλ και διευθυντής της σχολής κινηματογράφου στο Beit Berl College (βραβευμένος με το Βραβείο Κοινού της Μπερλινάλε για την ταινία Who’s Gonna Love Me Now?); Η Άντα Ουσπίζ (Vita Activa: The Spirit of Hannah Arendt and Children) και ο παραγωγός Λιράν Ατζμόρ (βραβευμένος με το Μεγάλο Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής στο Sundance για το The Law in These Parts [2011]).

Αυτή η δημόσια στάση των ισραηλινών δημιουργών ντοκιμαντέρ αποτελεί μια σημαντική απόκλιση από τις τυπικές αντιδράσεις των πολιτιστικών ιδρυμάτων σε διεθνή μποϊκοτάζ, σηματοδοτώντας μια από τις πιο ρητές υποστηρίξεις τέτοιων μέτρων από τους ίδιους τους διακεκριμένους ισραηλινούς καλλιτέχνες.

Η ανοιχτή επιστολή αναδημοσιεύεται στο σύνολό της παρακάτω.

Ανοιχτή επιστολή

15 Σεπτεμβρίου 2025

Εμείς, μια ομάδα δημιουργών ντοκιμαντέρ στο Ισραήλ, νιώθουμε βαθιά ντροπή, πόνο, καθημερινή αγωνία και απελπισία μπροστά στους φρικτούς μαζικούς φόνους, την καταστροφή και τις εσωτερικές μετακινήσεις (προς το παρόν) και την πείνα που το κράτος του Ισραήλ επιβάλλει στο όνομά μας στη Γάζα.

Απορρίπτουμε με αηδία όλες τις προσπάθειες άρνησης, σιωπής και συγκάλυψης, με τη συστηματική χρήση ευφημισμών – προτιμώντας να μιλάμε για «πείνα» αντί για «λιμοκτονία» και «πόλεμο» αντί για «γενοκτονία».

Τα γεγονότα μιλούν από μόνα τους: περίπου 64.000 άμαχοι στη Γάζα έχουν σκοτωθεί, συμπεριλαμβανομένων περίπου 20.000 βρεφών και παιδιών, και περισσότεροι από εκατό χιλιάδες έχουν τραυματιστεί. Σε αυτούς πρέπει να προσθέσουμε τους χιλιάδες αθώους Παλαιστινίους που έχουν απαχθεί από τη Γάζα και εξακολουθούν να κρατούνται ως διαπραγματευτικό χαρτί σε Ισραηλινή αιχμαλωσία, καθώς και τις καθημερινές δολοφονίες, καταστροφές και κακοποιήσεις στη Δυτική Όχθη.

Δεν μπορούμε, ούτε θέλουμε, να απαλλαγούμε από την ευθύνη μας – ως μέλη του συλλογικού Ισραήλ – για τα εγκλήματα που διαπράττονται στη Δυτική Όχθη και τη Γάζα, μια ώρα μακριά από τα πολυσύχναστα καφέ του Τελ Αβίβ-Γιάφα.

Τα φρικτά εγκλήματα που διέπραξε η Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου δεν δικαιολογούνται με κανένα τρόπο – ακόμη και στο πλαίσιο του νόμιμου αγώνα των Παλαιστινίων για εθνική ελευθερία και κατά της κατοχής. Αλλά δεν μπορούν να δικαιολογήσουν αυτόν τον βίαιο πόλεμο εκδίκησης, ο οποίος έχει ήδη ξεπεράσει πολλές φορές τις φρικαλεότητες της Χαμάς. Το τρομερό τίμημα έχει πληρωθεί και συνεχίζει να πληρώνεται και από τις εκατοντάδες Ισραηλινούς που έχουν απαχθεί στη Γάζα, μερικοί από τους οποίους έχουν ήδη απελευθερωθεί ή έχουν πεθάνει, ενώ περίπου είκοσι παραμένουν εγκαταλελειμμένοι από την κυβέρνησή μας να μαραζώνουν στα τούνελ της Χαμάς.

Χωρίς να απαλλάσσουμε τη Χαμάς από την ευθύνη για αυτό το ειδεχθές έγκλημα πολέμου, υπό τις τρέχουσες συνθήκες, το αίμα των ομήρων βαρύνει όλους εκείνους που η δίψα για εκδίκηση και η επίδειξη βίας τους τυφλώνει, σκληραίνει τις καρδιές τους και τους οδηγεί να προτιμούν τον πόλεμο από τη ζωή των ομήρων.

Πιστεύουμε ότι η εκδίκηση δεν θα φέρει καμία λύση στον ισραηλινοπαλαιστινιακό πόλεμο, οι ρίζες του οποίου βρίσκονται σε έναν αιώνα πολιτικής εξουσίας. Πιστεύουμε ότι χωρίς μια δίκαιη πολιτική λύση – μια λύση που θα σέβεται τα εθνικά, πολιτικά και ανθρώπινα δικαιώματα και των δύο λαών – δεν υπάρχει ελπίδα για τη χώρα μας.

Ως δημιουργοί ντοκιμαντέρ που έχουμε αφιερώσει τη ζωή μας στην καταγραφή διαφορετικών πτυχών της πραγματικότητας στη χώρα μας, και ορισμένοι από εμάς ειδικά στην καταγραφή της κατοχής, έχουμε πλήρη συνείδηση της σημασίας της αναγνώρισης της αλήθειας ως πρώτου βήματος προς την αλλαγή της πραγματικότητας. Για το λόγο αυτό, υποστηρίζουμε ολόψυχα το παγκόσμιο μποϊκοτάζ των κινηματογραφιστών εναντίον μας.

Εκφράζουμε τη λύπη μας για τις εκδηλώσεις άρνησης, αυτοθυματοποίησης, κρυφής και φανεράς συνενοχής και αυτολογοκρισίας που έχουν εξαπλωθεί και στις δικές μας τάξεις.  Για εμάς, δεν υπάρχει καμία παρηγοριά στις πολύπλοκες, ευαίσθητες και κριτικές ταινίες που έχουμε γυρίσει όλα αυτά τα χρόνια ως μέρος του ρόλου και της αποστολής μας. Δεν μας απαλλάσσουν από την ευθύνη για τις φρικαλεότητες που διαπράχθηκαν στο όνομά μας.

Καλούμε τη διεθνή κοινότητα των ντοκιμαντέρ, το καλλιτεχνικό μας σπίτι, να τηρήσει τα ίδια κριτήρια και να επικεντρωθεί στον εγχώριο ρόλο της: να αντισταθεί στη σιωπή και τη συνενοχή των ευρωπαϊκών και αμερικανικών κυβερνήσεων στη σφαγή στη Γάζα.  Η κυβέρνησή μας ευημερεί και αποκτά θράσος χάρη στην υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος επιδιώκει επίσης να εξουδετερώσει τις διαμαρτυρίες των ευρωπαίων ηγετών. Χωρίς αυτόν, αυτός ο καταραμένος πόλεμος δεν θα μπορούσε να διαρκέσει τόσο πολύ.

Ζούμε σε μια πραγματικότητα ρήξης. Η ισραηλινή δημοκρατία παραμένει ισχυρή, παρά όλες τις επιθέσεις εναντίον της, αλλά ποτέ δεν ήταν τόσο εύθραυστη όσο τώρα. Η υποκίνηση και το μίσος μεταξύ αριστεράς και δεξιάς στην κοινωνία μας δεν έχουν φτάσει ποτέ σε τέτοια άκρα. Οι προσπάθειες σιωπής και εκφοβισμού παίρνουν βίαιες διαστάσεις.

Ελπίζουμε ότι, παράλληλα με το δικαιολογημένο μποϊκοτάζ εναντίον μας, δεν θα ξεχάσετε την επόμενη μέρα, που πρέπει να έρθει, και ότι δεν θα κλείσετε το κεφάλαιο του θετικού δυναμικού της κοινωνίας μας. Λαχταρούμε τις μέρες που θα μπορέσουμε να συνεργαστούμε ξανά σε μια γόνιμη δημιουργία.

Ada Ushpiz

Yulie Cohen

Gil Sima

Dani Verete

Naomi Levari

Yalon Gurewitz

Ron Cahlili

Liran Atzmor

Judy Herbstein

Zohar Behrendt

Sa’ar Yogev

Udi Ben Seadia

Chana Cakderon

Nili Fisher

Oshra Reim Shwartz

Gila Tandler Iram

Amos Tandler

Linda Brayer

Rachel Shapira

Aya Minster

Amir Ben David

Moria Ben Avot

Mazal Moyal Cohen

Shira Arad

Edna Kovarski

Natasha Dudinski

Ido Mizrahy

David Wachsmann

Michael Kleiner

Yoram Ron

Michael Kaminer

Revital Ray-v Elkayam

Ayala Ben Gad

Talila Frank

Eran Torbiner

Hadara Oren

Lizka Asa

Dalia Migdal

Tal Shefi

Talia Finkel

Alon Marom

Lior Kariel

Avi Mograbi

Irit Gal

Eran Hadad

Doron Galezer

Anat Even

Berry Frydlender

Lena Turel

Roee Etinger

Tali Weisman

Barak Heyman

Amir Ronen

Yuval Abraham

Tal Elkayam

Keren Shayo

Σημείωση του συντάκτη, 17 Σεπτεμβρίου 2025: Ο κατάλογος των υπογραφόντων ενημερώθηκε κατόπιν αιτήματος των συντακτών της επιστολής. Οι Dani Rosenberg, Pini Schatz και Arik Bernstein επίσης αφαιρέθηκαν από τη λίστα των υπογραφόντων, κατόπιν αιτήματός τους.

18 Σεπτεμβρίου 2025: Οι Anat Zeltzer, Dina Zvi-Riklis και Sinai Abt αφαιρέθηκαν από τη λίστα των υπογραφόντων, κατόπιν αιτήματός τους. Οι David Wachsmann και Keren Shayo προστέθηκαν κατόπιν αιτήματος των συντακτών της επιστολής.

https://www.documentary.org/exclusive-news/open-letter-israeli-international-documentary