Κάτοικοι και διασώστες μεταφέρουν έναν τραυματία από μια πολυκατοικία που καταστράφηκε κατά τη ρωσική πυραυλική επίθεση στο Πρυλούκι της Ουκρανίας, την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026. (Evgeniy Maloletka / Associated Press)
Οργανώνουμε το Διεθνές Κομβόι Αλληλεγγύης προς την Ουκρανία!
Εργατική ταξική αλληλεγγύη στην ουκρανική αντίσταση!
από την International Workers League (IWL-FI)
ΠΗΓΗ: Workers’ Voice, 19 Σεπτεμβρίου 2026
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: elaliberta.gr
Η Ουκρανία πλησιάζει τον πέμπτο χειμώνα από την έναρξη της πλήρους εισβολής της Ρωσίας, ενώ η επίθεση του Πούτιν εναντίον της χώρας και του άμαχου πληθυσμού της έχει ενταθεί εκ νέου. Μόνο κατά τους πρώτους έξι μήνες του 2026, ο ΟΗΕ κατέγραψε 1.396 νεκρούς πολίτες και 7.978 τραυματίες, σημειώνοντας αύξηση κατά 37% στις απώλειες αμάχων σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2025, καθώς ρωσικοί πύραυλοι, μη επανδρωμένα αεροσκάφη και βόμβες ολίσθησης συνέχιζαν να πλήττουν πόλεις και πολιτικές υποδομές σε ολόκληρη την Ουκρανία. Πρόκειται για επαληθευμένες απώλειες αμάχων, όχι για εκτίμηση του συνολικού ανθρώπινου κόστους ενός πολέμου στον οποίο οι στρατιωτικές απώλειες και από τις δύο πλευρές υπολογίζονται σε εκατοντάδες χιλιάδες.
Ενάντια σε αυτή την ανανεωμένη επίθεση, το Διεθνές Κομβόι Αλληλεγγύης προς την Ουκρανία, που έχει προγραμματιστεί για τον Νοέμβριο του 2026, συγκεντρώνει ένα ευρύ φάσμα συνδικαλιστικών οργανώσεων, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και μαζικών κινημάτων βάσης. Το Κομβόι θα διανύσει διάφορες διαδρομές σε όλη την Ευρώπη πριν εισέλθει στην Ουκρανία, συλλέγοντας γεννήτριες, ιατρικό εξοπλισμό, μέσα μεταφοράς και άλλα εφόδια που έχουν προσδιοριστεί σε συνεννόηση με ουκρανικές οργανώσεις και κοινότητες. Μέχρι τον Αύγουστο του 2026, περισσότερες από ογδόντα οργανώσεις και εξέχουσες πολιτικές προσωπικότητες σε περισσότερες από δεκαπέντε χώρες είχαν ανταποκριθεί στην πρωτοβουλία, μεταξύ των οποίων μεγάλες συνδικαλιστικές οργανώσεις, οργανώσεις αλληλεγγύης, ΜΚΟ και πολιτικές δυνάμεις, ενώ οι συναντήσεις κατά μήκος της διαδρομής έχουν ως στόχο να εμπλέξουν φεμινιστικές, περιβαλλοντικές, LGBTIAQ+, φοιτητικές οργανώσεις και οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Η Διεθνής Ένωση Εργατών – Τέταρτη Διεθνής (IWL-FI) συμμετέχει στο Κονβόι με μια ταξικά ανεξάρτητη προοπτική και καλεί τα συνδικάτα, τις φοιτητικές οργανώσεις και τα κοινωνικά κινήματα να συμμετάσχουν σε αυτό και να συμβάλουν στην επιτυχία του. Το κάνουμε αυτό επειδή η Ουκρανία διεξάγει πόλεμο ενάντια στην ιμπεριαλιστική κατοχή και επειδή η διεθνής αλληλεγγύη προς αυτή την αντίσταση παραμένει απαραίτητη. Ωστόσο, η αλληλεγγύη μας δεν απευθύνεται στην κυβέρνηση Ζελένσκι, στο ΝΑΤΟ ή στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Θέλουμε η Πορεία να ενισχύσει τις σχέσεις μεταξύ των εργαζομένων και των κοινωνικών κινημάτων σε διεθνές επίπεδο, καθώς και των ανεξάρτητων οργανώσεων εργαζομένων, φοιτητών και της αριστεράς εντός της Ουκρανίας: δυνάμεις που συμμετέχουν στην αντίσταση, αγωνιζόμενες παράλληλα για τα δικά τους συμφέροντα ενάντια στην ουκρανική κυβέρνηση και την αστική τάξη και αντιτιθέμενες στην παρέμβαση του ΝΑΤΟ και της ΕΕ στη χώρα.
Μια ιστορία αλληλεγγύης των εργαζομένων προς την Ουκρανία
Αυτή η πρωτοβουλία αλληλεγγύης βασίζεται σε προηγούμενες αντίστοιχες προσπάθειες. Ορισμένα από τα συνδικάτα και τους ακτιβιστές που συμμετέχουν σε αυτό το Κονβόι είχαν πάρει μέρος και στις προγενέστερες αυτοκινητοπομπές «Workers’ Aid» (Εργατικής Βοήθειας) —οι οποίες οργανώθηκαν μετά την εισβολή μέσω του Διεθνούς Εργατικού Δικτύου Αλληλεγγύης και Αγώνα (ILNSS)—, συμπεριλαμβανομένης της οργάνωσης CSP-Conlutas από τη Βραζιλία.
Η πρώτη αποστολή αρωγής προς τους εργαζόμενους οργανώθηκε σχεδόν αμέσως μετά τη ρωσική εισβολή. Μετά από συζητήσεις με ανεξάρτητους συνδικαλιστές από την Ουκρανία, τη Ρωσία και τη Λευκορωσία, το Διεθνές Εργατικό Δίκτυο ενέκρινε την πρωτοβουλία κατά τη τέταρτη διεθνή συνάντησή του στη Ντιζόν τον Απρίλιο του 2022. Οι «Solidaires» από τη Γαλλία, το «CSP-Conlutas» από τη Βραζιλία, η «Inicjatywa Pracownicza» από την Πολωνία, το «ADL Cobas» από την Ιταλία και το «G1PS» από τη Λιθουανία συμμετείχαν μαζί με Ουκρανούς ακτιβιστές και συνδικαλιστές. Στα τέλη Απριλίου μετέφεραν περίπου 800 κιλά προμηθειών στο Κριβίι Ριχ, μεταξύ των οποίων γεννήτριες, μπαταρίες, τρόφιμα και εξοπλισμό που είχε ζητήσει η ανεξάρτητη ένωση ανθρακωρύχων και μεταλλουργών, πριν ενωθούν με Ουκρανούς ακτιβιστές στο Λβιβ για μια διεθνή εργατική συγκέντρωση στο πλαίσιο της Πρωτομαγιάς.
Αυτή η πρωτοβουλία δεν είχε σχεδιαστεί ως βοήθεια προς την ουκρανική κυβέρνηση. Τα εφόδια διατέθηκαν απευθείας σε εργατικές οργανώσεις, ενώ οι πολιτικές συζητήσεις αφορούσαν τόσο τη ρωσική εισβολή όσο και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η ουκρανική εργατική τάξη. Το Δίκτυο υποστήριξε την ήττα της Ρωσίας, υπερασπίστηκε τους αντιπολεμικούς ακτιβιστές στη Ρωσία και τη Λευκορωσία, ζήτησε τη διαγραφή του εξωτερικού χρέους της Ουκρανίας και αντιτάχθηκε στα μέτρα που ετοίμαζε η κυβέρνηση Ζελένσκι κατά των εργατικών δικαιωμάτων. Από την αρχή, ο στόχος ήταν να υποστηριχθεί η αντίσταση χωρίς να ζητηθεί από τους Ουκρανούς εργάτες να εγκαταλείψουν τα δικά τους ταξικά συμφέροντα κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Μια δεύτερη αποστολή εργατικής αλληλεγγύης, αργότερα το 2022, συγκέντρωσε επιπλέον συνδικάτα από τη Γαλλία, την Ισπανία και τη Βρετανία. Οι εκπρόσωποι επέστρεψαν στο Κριβίι Ριχ, όπου ανεξάρτητοι συνδικαλιστές περιέγραψαν την συμμετοχή των εργατών στο στρατό και στην Εδαφική Άμυνα, ενώ όσοι παρέμεναν στα ορυχεία αντιμετώπιζαν επιδεινούμενες συνθήκες, επιθέσεις στα εργασιακά δικαιώματα και εργοδότες που εκμεταλλεύονταν τους περιορισμούς του πολέμου. Οι αντιφάσεις και οι προδοσίες της κυβέρνησης Ζελένσκι δεν έχουν αποτρέψει βασικούς τομείς της ουκρανικής εργατικής τάξης από το να συνδυάσουν αυτούς τους αγώνες: να συμμετέχουν στην προσπάθεια να νικήσουν τη ρωσική κατοχή, ενώ ταυτόχρονα υπερασπίζονται τους εαυτούς τους ενάντια στους εργοδότες τους και τη δική τους κυβέρνηση.
Η τρίτη αποστολή, τον Ιούνιο του 2023, ενίσχυσε αυτές τις σχέσεις μεταξύ των συνδικάτων. Οι εκπρόσωποι ταξίδεψαν στο Λβιβ, το Κροπιβνίτσκι, το Κριβίι Ριχ και το Κίεβο και συναντήθηκαν με το Ανεξάρτητο Συνδικάτο των Ανθρακωρύχων, το Ελεύθερο Συνδικάτο της Εκπαίδευσης και της Επιστήμης, το Ελεύθερο Συνδικάτο των Σιδηροδρομικών, τους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας, τη φοιτητική ένωση «Priama Diia» (Άμεση Δράση) και τις Συλλογικότητες Αλληλεγγύης. Η αποστολή παρείχε οικονομική ενίσχυση για την καθημερινή λειτουργία των ανεξάρτητων συνδικάτων, εξοπλισμό για τα μέλη των συνδικάτων που υπηρετούν στις ένοπλες δυνάμεις, καθώς και τρόφιμα και προϊόντα υγιεινής. Η «Priama Diia» έλαβε χρηματοδότηση για τις οργανωτικές της δραστηριότητες, ενώ παραδόθηκε εξοπλισμός στους ανθρακωρύχους που είχαν μεταβεί στο μέτωπο.
Η IWL υποστήριξε και συμμετείχε σε αυτές τις πρωτοβουλίες μέσω του CSP-Conlutas και του Διεθνούς Εργατικού Δικτύου Αλληλεγγύης και Αγώνα. Πρόκειται για μέτριες προσπάθειες σε σύγκριση με τις ανάγκες της Ουκρανίας, αλλά πολιτικά είχαν σημασία. Δημιούργησαν υλικές και πολιτικές σχέσεις αλληλεγγύης που δεν περνούσαν μέσω του ΝΑΤΟ, των δυτικών κυβερνήσεων ή του ουκρανικού κράτους, φέρνοντας άμεσα σε επαφή τους συνδικαλιστές από όλο τον κόσμο με όσους αντιστέκονταν στην εισβολή, ενώ συνέχιζαν να οργανώνονται ως εργαζόμενοι, φοιτητές και σοσιαλιστές για μια πραγματική ουκρανική ανεξαρτησία: από τον ρωσικό ιμπεριαλισμό, από τον δυτικό ιμπεριαλισμό και από την οικονομική εκμετάλλευση.
Υπέρ της αυτοδιάθεσης της Ουκρανίας, κατά του ρωσικού και του δυτικού ιμπεριαλισμού
Το Κονβόι αποτελεί επίσης μια ευκαιρία να επαναβεβαιώσουμε τον χαρακτήρα του πολέμου στην Ουκρανία: έναν πόλεμο ιμπεριαλιστικής επιθετικότητας, τον οποίο οι δυτικές κυβερνήσεις έχουν επιδιώξει να αξιοποιήσουν για τους δικούς τους σκοπούς. Η Ρωσία είναι ένα ιμπεριαλιστικό κράτος που εισέβαλε σε μια καταπιεσμένη χώρα, προσάρτησε τμήματα του εδάφους της και αρνείται το δικαίωμα της Ουκρανίας να υπάρχει ως ανεξάρτητο έθνος. Όποιοι και αν είναι οι στόχοι της Ουάσιγκτον, των Βρυξελλών ή της κυβέρνησης Ζελένσκι, ο ουκρανικός λαός διεξάγει έναν πόλεμο εθνικής απελευθέρωσης ενάντια σε αυτή την εισβολή. Τα δυτικά όπλα δεν έχουν μετατρέψει τη Ρωσία σε καταπιεσμένη χώρα ούτε την Ουκρανία σε ιμπεριαλιστική, ούτε έχουν μετατρέψει τον ουκρανικό πληθυσμό που αντιστέκεται στην κατοχή σε έναν στρατό-μαριονέτα, του οποίου ο εθνικός αγώνας μπορεί απλώς να αγνοηθεί.
Τα ιμπεριαλιστικά κράτη παρεμβαίνουν πάντα σύμφωνα με τα δικά τους συμφέροντα και επιδιώκουν να υποτάξουν τις χώρες που ισχυρίζονται ότι βοηθούν. Αυτό δεν μπορεί να αποτελέσει δικαιολογία για την εγκατάλειψη των νόμιμων αγώνων για εθνική απελευθέρωση. Πρέπει να υποστηρίξουμε ενεργά το δικαίωμα της Ουκρανίας να προμηθεύεται όπλα από όπου είναι διαθέσιμα, αλλά δεν είναι καθήκον της διεθνούς εργατικής τάξης να παρουσιάζει την Ουάσινγκτον, το Λονδίνο, το Βερολίνο ή το Παρίσι ως παράγοντες της ουκρανικής απελευθέρωσης. Πρέπει να οικοδομήσουμε μια ανεξάρτητη διέξοδο βασισμένη στη διεθνή αλληλεγγύη της εργατικής τάξης. Οι ίδιες κυβερνήσεις που έχουν προμηθεύσει περιορισμένο οπλισμό στην Ουκρανία έχουν επιτρέψει ή έχουν υποστηρίξει άμεσα την καταστροφή της Γάζας από το Ισραήλ και τις επιθέσεις εναντίον του Ιράν. Στην Ουκρανία, έχουν αποφασίσει ποια όπλα θα παρασχεθούν, πότε και υπό ποιες συνθήκες, ενώ χρησιμοποιούν τον πόλεμο για να δικαιολογήσουν τεράστιες αυξήσεις στις στρατιωτικές δαπάνες και να προωθήσουν τα δικά τους συμφέροντα στην ουκρανική οικονομία και την ανοικοδόμηση της χώρας.
Το δυτικό κεφάλαιο εισέρχεται ήδη σε στρατηγικούς τομείς της ουκρανικής οικονομίας. Το 2024, η ουκρανική κυβέρνηση ξεκίνησε εκ νέου μια μεγάλης κλίμακας ιδιωτικοποίηση εν καιρώ πολέμου. Η κρατική εταιρεία United Mining and Chemical Company (UMCC), ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς πρώτων υλών τιτανίου και ζιρκονίου στον κόσμο, πωλήθηκε έναντι 3,94 δισεκατομμυρίων γρίβνα στην Cemin Ukraine, η οποία ελέγχεται από τον διεθνή όμιλο NEQSOL με έδρα το Άμστερνταμ, το Μπακού και το Κίεβο. Η ιρλανδική πολυεθνική CRH, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες δομικών υλικών στον κόσμο, ολοκλήρωσε την εξαγορά δύο ουκρανικών τσιμεντοβιομηχανιών, της Volyn-Cement και της Pivden-Cement, έναντι 100 εκατομμυρίων ευρώ, εδραιώνοντας έτσι μια σημαντική θέση σε έναν κλάδο ζωτικής σημασίας για την ανασυγκρότηση. Το 2025, οι κυβερνήσεις Τραμπ και Ζελένσκι υπέγραψαν τη συμφωνία για το Ταμείο Επενδύσεων Ανασυγκρότησης ΗΠΑ-Ουκρανίας, η οποία καλύπτει νέα έργα στους τομείς των ορυκτών, του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των σχετικών υποδομών. Η Ουκρανία πρέπει να συνεισφέρει στο Ταμείο το 50% των δικαιωμάτων εκμετάλλευσης και των πληρωμών αδειών από νέες και ορισμένες αδρανείς άδειες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων· οι Ηνωμένες Πολιτείες αποκτούν προνομιακά δικαιώματα εάν επιλέξουν να αποκτήσουν πόρους που παράγονται από τα συμμετέχοντα έργα, ενώ η αμερικανική στρατιωτική βοήθεια μπορεί η ίδια να αναγνωριστεί ως αμερικανική εισφορά κεφαλαίου.
Οι πόροι εξακολουθούν νομικά να ανήκουν στην Ουκρανία, αλλά η συμφωνία εξασφαλίζει στο αμερικανικό κεφάλαιο και στο αμερικανικό κράτος μακροπρόθεσμο συμφέρον όσον αφορά την εκμετάλλευσή τους και την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Ο πόλεμος έχει επίσης επιβαρύνει την Ουκρανία με ένα τεράστιο χρέος. Μέχρι τον Ιούλιο του 2026, το δημόσιο χρέος και το χρέος με κρατική εγγύηση είχαν φθάσει τα 214 δισεκατομμύρια δολάρια, εκ των οποίων τα 163 δισεκατομμύρια δολάρια αφορούσαν το εξωτερικό δημόσιο χρέος. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι πλέον ο μεγαλύτερος πιστωτής της Ουκρανίας, με χρέος ύψους 72,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, ή σχεδόν 39 τοις εκατό του συνολικού δημόσιου χρέους. Το ΔΝΤ προβλέπει ότι το δημόσιο χρέος θα ανέλθει σε περίπου 112 τοις εκατό του ΑΕΠ το 2026 και αναγνωρίζει ότι, χωρίς περαιτέρω αναδιάρθρωση, το χρέος θα παραμείνει μη βιώσιμο.
Μεγάλο μέρος αυτής της χρηματοδότησης παρέχεται με ευνοϊκούς όρους, ενώ ορισμένα πρόσφατα δάνεια της G7 προορίζονται να εξυπηρετηθούν από έσοδα που προέρχονται από παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία και όχι, τελικά, από την ίδια την Ουκρανία. Ωστόσο, οι δυτικοί πιστωτές δεν έχουν συμφωνήσει να διαγράψουν το συσσωρευμένο εξωτερικό χρέος της Ουκρανίας. Τον Απρίλιο του 2026, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Βρετανία, η Γαλλία, η Γερμανία και άλλοι επίσημοι πιστωτές παρέτειναν την αναστολή των πληρωμών του χρέους έως το 2030, αλλά η συμφωνία απαιτεί την αποπληρωμή του αναβαλλόμενου κεφαλαίου και των κεφαλαιοποιημένων τόκων μεταξύ του 2035 και του 2039. Η Ουκρανία δεν πρέπει να βγει από έναν καταστροφικό πόλεμο για την εθνική απελευθέρωση φορτωμένη με ένα χρέος που παρέχει σε ξένες κυβερνήσεις και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα τεράστια επιρροή επί της οικονομίας και της ανασυγκρότησής της. Η διαγραφή του εξωτερικού χρέους της Ουκρανίας αποτελεί, επομένως, μέρος του αγώνα για πραγματική εθνική αυτοδιάθεση.
Υποστηρίζουμε πλήρως την ήττα της ρωσικής εισβολής και την ανάκτηση όλων των κατεχόμενων εδαφών από την Ουκρανία. Ωστόσο, το μέλλον της Ουκρανίας ανήκει στον ουκρανικό λαό, όχι στη Μόσχα, στην Ουάσινγκτον, στις Βρυξέλλες ή σε ξένες εταιρείες. Η διεθνής εργατική αλληλεγγύη πρέπει να υπερασπιστεί το δικαίωμα της Ουκρανίας να νικήσει την κατοχή και να αποφασίσει πώς θα ανασυγκροτηθεί η οικονομία της.
Ο αγώνας για τη δημιουργία ενός ταξικά ανεξάρτητου στρατοπέδου για την εθνική απελευθέρωση διεξάγεται και εντός της Ουκρανίας. Η κυβέρνηση Ζελένσκι έχει επιτεθεί στα εργασιακά δικαιώματα κατά τη διάρκεια του πολέμου, έχει περιορίσει τις συλλογικές διαπραγματεύσεις και έχει προωθήσει νεοφιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις στις οποίες αντιτίθενται τα ουκρανικά συνδικάτα. Τώρα προσφέρει ανοιχτά κρατικά περιουσιακά στοιχεία σε διεθνείς επενδυτές: στη Διάσκεψη για την Ανασυγκρότηση της Ουκρανίας του 2026, το Ταμείο Κρατικής Περιουσίας διαφήμισε αυτό που αποκάλεσε «το μεγαλύτερο χαρτοφυλάκιο κρατικών περιουσιακών στοιχείων της Ευρώπης», συμπεριλαμβανομένου του εργοστασίου εξόρυξης και επεξεργασίας Demurinsky, που παράγει τιτάνιο και ζιρκόνιο, καθώς και του εργοστασίου αλουμίνας του Μικολάιβ. Οι Ουκρανοί εργαζόμενοι κάνουν τεράστιες θυσίες για να αποτρέψουν την κατάκτηση της χώρας τους από τη Ρωσία. Δεν πρέπει, όταν τελειώσει ο πόλεμος, να βρουν τα εργοστάσιά τους, τις δημόσιες υπηρεσίες και τους φυσικούς πόρους τους ιδιωτικοποιημένους ή στη διάθεση εγχώριων ολιγαρχών και ξένου κεφαλαίου.
Ενάντια σε αυτό το πρόγραμμα, οι επαναστάτες σοσιαλιστές που δραστηριοποιούνται στα ανεξάρτητα συνδικάτα της Ουκρανίας έχουν υπερασπιστεί ένα εργατικό πρόγραμμα για τον πόλεμο και την ανοικοδόμηση: την εθνικοποίηση υπό τον έλεγχο των εργαζομένων των στρατηγικών τομέων της οικονομίας, συμπεριλαμβανομένων των περιουσιακών στοιχείων των ολιγαρχών· την απαλλοτρίωση των εταιρειών που συνεργάζονται με τη ρωσική κατοχή ή επωφελούνται από αυτήν· τη διαγραφή του εξωτερικού χρέους· και τη χρήση αυτών των πόρων για τη χρηματοδότηση της αντίστασης, των μισθών, των δημόσιων υπηρεσιών και της ανοικοδόμησης. Αυτό δεν αντιπαραθέτει τον κοινωνικό αγώνα στην εθνική απελευθέρωση. Οι Ουκρανοί εργάτες, που πληρώνουν το μεγαλύτερο τίμημα για την υπεράσπιση της χώρας, πρέπει να ελέγχουν τους πόρους της και να καθορίζουν το μέλλον της. Μια πραγματικά ανεξάρτητη Ουκρανία δεν μπορεί να σημαίνει απελευθέρωση από τη ρωσική κατοχή ακολουθούμενη από υποταγή στους εγχώριους ολιγάρχες, τις δυτικές εταιρείες, το ΔΝΤ ή τις κυβερνήσεις που χρηματοδοτούν την ανοικοδόμηση.
Αυτό το Κονβόι συγκεντρώνει δυνάμεις με πολύ διαφορετικές θέσεις σε αυτά τα ζητήματα: συνδικάτα και λαϊκές οργανώσεις βάσης μαζί με ΜΚΟ, εκλεγμένους πολιτικούς, καθώς και αστικές και ρεφορμιστικές πολιτικές δυνάμεις. Δεν χρειαζόμαστε πολιτική συμφωνία με όλους αυτούς για να συγκεντρώσουμε γεννήτριες, ασθενοφόρα και ιατρικό υλικό για την Ουκρανία. Συμμετέχουμε χωρίς να κρύβουμε τις διαφορές μας ούτε να εγκαταλείπουμε το πρόγραμμά μας, εστιάζοντας την αλληλεγγύη μας στις ανεξάρτητες δυνάμεις των εργαζομένων και της νεολαίας στο πλαίσιο της ουκρανικής αντίστασης.
Η «Priama Diia» και οι Ανεξάρτητες Δυνάμεις της Αντίστασης
Σε μεγάλο μέρος της συζήτησης εκτός Ουκρανίας, η υποστήριξη της αντίστασης παρουσιάζεται σαν να ισοδυναμεί με υποστήριξη του Ζελένσκι, περιορίζοντας τον πόλεμο σε μια αντιπαράθεση Πούτιν εναντίον Ζελένσκι ή Ρωσία εναντίον ΝΑΤΟ. Ωστόσο, η ουκρανική κοινωνία έχει τις δικές της συγκρούσεις και οργανώσεις, οι οποίες δεν εξαφανίστηκαν με τη ρωσική εισβολή. Ανεξάρτητα συνδικάτα συνέχισαν να οργανώνονται σε ορυχεία, σιδηροδρόμους, σχολεία και νοσοκομεία, ενώ πολλά από τα μέλη τους εντάχθηκαν στο στρατό. Οι «Solidarity Collectives» (Συλλογικότητες Αλληλεγγύης) έχουν υποστηρίξει αντιεξουσιαστές ακτιβιστές και συνδικαλιστές που υπηρετούν στις ένοπλες δυνάμεις, ενώ παράλληλα πραγματοποιούν ανθρωπιστικό έργο σε κοινότητες που έχουν πληγεί από τον πόλεμο. Αυτές είναι οι δυνάμεις με τις οποίες οι διεθνείς συνδικαλιστές και οι σοσιαλιστές πρέπει να οικοδομήσουν μόνιμες σχέσεις.
Η ανεξάρτητη φοιτητική ένωση «Priama Diia» (Άμεση Δράση) είναι μία από αυτές. Ανασυγκροτημένη από μια νέα γενιά ακτιβιστών από το 2023, αυτοπροσδιορίζεται ως ανεξάρτητη, λαϊκή και οριζόντια φοιτητική ένωση βάσης. Δραστηριοποιείται σε θέματα όπως η δωρεάν εκπαίδευση, η φοιτητική στέγαση, η πανεπιστημιακή δημοκρατία, οι διακρίσεις και οι συνθήκες διαβίωσης στις φοιτητικές εστίες, ενώ παράλληλα υποστηρίζει τον αγώνα κατά της ρωσικής εισβολής. Οι ακτιβιστές της έχουν αντιταχθεί στην «βελτιστοποίηση» και τη συγχώνευση των πανεπιστημίων που προωθεί η κυβέρνηση, οι οποίες απειλούν τα εκπαιδευτικά ιδρύματα και τη στέγαση των φοιτητών, σε μια περίοδο που οι φοιτητές που έχουν εκτοπιστεί από κατεχόμενες περιοχές και περιοχές της πρώτης γραμμής εξαρτώνται ιδιαίτερα από την προσιτή στέγαση και τη δημόσια εκπαίδευση.
Οι ακτιβιστές της «Priama Diia» διοργάνωσαν διαδηλώσεις παρά τον κίνδυνο επιθέσεων από ρωσικούς πυραύλους και drones και την πίεση να αφήσουν τα κοινωνικά αιτήματα στην άκρη στο όνομα της εθνικής ενότητας. Η διεθνής υποστήριξη βοήθησε επίσης το συνδικάτο να διατηρήσει την πολιτική του ανεξαρτησία. Στη δήλωσή της στο ILNSS το 2026, η «Priama Diia» εξήγησε ότι η διεθνής συγκέντρωση χρημάτων της επέτρεψε να αναπτυχθεί χωρίς να καταστεί οικονομικά εξαρτημένη από ουκρανικούς πολιτικούς παράγοντες. Η αλληλεγγύη μεταξύ των τάξεων μπορεί να ενισχύσει την ικανότητα των ανεξάρτητων ουκρανικών οργανώσεων να αγωνίζονται και να οργανώνονται χωρίς να δεσμεύονται σε κυβερνήσεις ή αστικές πολιτικές δυνάμεις.
Η υπόθεση του Μάξιμ Σουμάκοφ δείχνει γιατί πρέπει να υπερασπιστούμε και αυτή την ανεξαρτησία. Ο Σουμάκοφ, πρώην ηγέτης της «Priama Diia» στο Εθνικό Πανεπιστήμιο «Ιβάν Φράνκο» του Λβιβ και συντάκτης που συνεργάζεται με το Commons, αντιμετωπίζει ποινική έρευνα βάσει του άρθρου 436-1 του Ουκρανικού Ποινικού Κώδικα σχετικά με τη διάδοση κομμουνιστικών συμβόλων. Η αστυνομία έκανε έρευνα στο διαμέρισμα όπου διέμενε τον Ιούνιο του 2025 και κατάσχεσε το τηλέφωνό του, τον φορητό υπολογιστή του, έγγραφα και στικάκια USB. Η ετήσια έκθεση του ZMINA για το 2025 αναφέρει ότι, κατά την παρακολούθηση της δημόσια προσβάσιμης σελίδας του στο Facebook, δεν εντοπίστηκαν εικόνες ή βίντεο που να περιέχουν κομμουνιστικά σύμβολα. Ο εξοπλισμός του παρέμεινε κατασχεμένος για περισσότερο από ένα χρόνο. Όταν η αστυνομία επικοινώνησε μαζί του τον Ιούλιο του 2026, φαινομενικά για να του δοθεί η δυνατότητα να ζητήσει την επιστροφή του εξοπλισμού του, του επιδόθηκε αντ’ αυτού επίσημη ειδοποίηση για την ύπαρξη κατηγοριών εναντίον του.
Η διαδικασία παραμένει ανησυχητικά αδιαφανής. Σύμφωνα με τον Σουμάκοφ και τον δικηγόρο του, η ειδοποίηση αναφέρει ημερομηνίες δημοσιεύσεων στο Facebook χωρίς να εξηγεί λεπτομερώς ποιο υλικό συνιστά το φερόμενο αδίκημα. Ο δικηγόρος του περιέγραψε το υλικό που κατάφεραν να εντοπίσουν ως κυρίως αναδημοσιευμένα άρθρα που αφορούσαν τον μαρξισμό, τον Μαρξ, την κριτική του Μαρξ και αναλύσεις της σύγχρονης ρωσικής ιδεολογίας, ενώ η υπεράσπιση δεν είχε ακόμη λάβει πρόσβαση στον πλήρη φάκελο της υπόθεσης όταν το ZMINA δημοσίευσε το ρεπορτάζ για την υπόθεση. Απαιτούμε την επιστροφή του εξοπλισμού του Σουμάκοφ, την προάσπιση του δικαιώματός του σε δίκαιη δίκη και των πολιτικών του δικαιωμάτων, καθώς και την απόσυρση των κατηγοριών που βασίζονται στη διάδοση ορθών πολιτικών, ιστορικών και φιλοσοφικών υλικών.
Η υποστήριξη της Ουκρανίας ενάντια στον ρωσικό ιμπεριαλισμό δεν απαιτεί σιωπή όσον αφορά την καταστολή ή τις επιθέσεις στα δικαιώματα των εργαζομένων και των φοιτητών εντός της Ουκρανίας. Οι εργαζόμενοι και οι φοιτητές χρειάζονται τις δικές τους οργανώσεις και δημοκρατικές ελευθερίες ακριβώς για να συμμετέχουν στην αντίσταση χωρίς να εγκαταλείπουν τους δικούς τους αγώνες. Τα συνδικάτα και οι φοιτητικές οργανώσεις που συμμετέχουν στο Κονβόι θα πρέπει να αναπτύξουν άμεσες σχέσεις με την Priama Diia, τις Συλλογικότητες Αλληλεγγύης και τα ανεξάρτητα συνδικάτα, και να εντάξουν την αλληλεγγύη προς τον Σουμάκοφ σε αυτό το έργο.
Απελευθερώστε τον Ντένις Ματσόλα και όλους τους Ουκρανούς φυλακισμένους
Η εκστρατεία για τον Ντένις Ματσόλα θα πρέπει να αποτελεί μέρος αυτής της αλληλεγγύης. Ο Ματσόλα ήταν ιδρυτής και ηγέτης της ανεξάρτητης φοιτητικής ένωσης Άμεση Δράση (Direct Action) κατά τη διάρκεια των σπουδών του στο Πανεπιστήμιο της Ταβρίδας στην Κριμαία, και ανήκε στο ίδιο περιβάλλον του ανεξάρτητου φοιτητικού κινήματος με την Priama Diia. Συμμετείχε σε περιβαλλοντικές εκστρατείες και αγώνες κατά των παράνομων κατασκευών, υποστήριξε το κίνημα των Τατάρων της Κριμαίας και συμμετείχε σε διαδηλώσεις που σχετίζονταν με το Μαϊντάν της Κριμαίας. Όταν οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν την Κριμαία το 2014, αντιτάχθηκε στην προσάρτηση και βοήθησε το ουκρανικό στρατιωτικό προσωπικό που είχε παγιδευτεί στις βάσεις του, πριν τελικά εγκαταλείψει τη χερσόνησο.
Στη συνέχεια συνεργάστηκε με την οργάνωση «East SOS», βοηθώντας άτομα που είχαν εκτοπιστεί λόγω του πολέμου στο Ντονμπάς, με την οργάνωση «Right to Protection» και ως δημοσιογράφος, καλύπτοντας τις συνθήκες στην κατεχόμενη Κριμαία. Επίσης, δραστηριοποιήθηκε υπέρ των κρατουμένων από τη Ρωσία, μεταξύ των οποίων ο σκηνοθέτης Ολέγκ Σέντσοφ και ο αναρχικός Ολεξάντρ Κολτσένκο. Ο Ματσόλα εντάχθηκε στο 501ο Αυτόνομο Τάγμα Πεζοναυτών πριν από την πλήρη εισβολή, όπου υπηρετούσε ήδη ο στενός του φίλος Βλαντισλάβ «Ίσκρα» Ζουράβλεφ. Και οι δύο πολέμησαν για την υπεράσπιση της Μαριούπολης και αιχμαλωτίστηκαν από τους Ρώσους τον Απρίλιο του 2022. Για χρόνια, οι φίλοι και οι σύντροφοί τους διεξήγαγαν από κοινού εκστρατεία για την απελευθέρωσή τους. Τον Μάιο του 2026, ο Ζουράβλεφ επέστρεψε τελικά στην Ουκρανία στο πλαίσιο ανταλλαγής αιχμαλώτων, μετά από περισσότερα από τέσσερα χρόνια αιχμαλωσίας. Ο Ντένις δεν επέστρεψε.
Υπάρχουν σοβαροί λόγοι ανησυχίας για την κατάστασή του. Μαρτυρίες που συγκέντρωσε η οργάνωση East SOS από πρώην κρατούμενους τοποθετούν τον Ματσόλα στο SIZO αρ. 2 στην Κινέσμα, στην περιφέρεια Ιβάνοβο της Ρωσίας, όπου, σύμφωνα με πληροφορίες, κρατήθηκε για παρατεταμένο χρονικό διάστημα σε απομόνωση και υποβλήθηκε για αρκετούς μήνες σε σκληρές περιοριστικές διατροφικές συνθήκες. Η Human Rights Watch κατέληξε τον Δεκέμβριο του 2025 στο συμπέρασμα ότι οι ρωσικές αρχές και οι στρατιωτικές δυνάμεις είχαν συστηματικά βασανίσει και κακομεταχειριστεί Ουκρανούς αιχμαλώτους πολέμου, τεκμηριώνοντας ξυλοδαρμούς, ηλεκτροσόκ, στάσεις που προκαλούν σωματικό στρες, εικονικές εκτελέσεις, επιθέσεις από σκύλους, ανεπαρκή διατροφή και άρνηση ιατρικής περίθαλψης. Η οργάνωση τεκμηρίωσε συγκεκριμένα σοβαρές κακοποιήσεις στο SIZO αρ. 2 της Κινέσμα, τη φυλακή όπου, σύμφωνα με αναφορές, κρατούνταν ο Ματσόλα.
Το Διεθνές Εργατικό Δίκτυο Αλληλεγγύης και Αγώνα υιοθέτησε ψήφισμα τον Νοέμβριο του 2025, στο οποίο ζητούσε να συμπεριληφθούν οι Ματσόλα και Ζουράβλεφ σε ανταλλαγές κρατουμένων. Ο ένας από τους δύο βρίσκεται πλέον στην πατρίδα του. Η εκστρατεία πρέπει να επικεντρώσει τις προσπάθειές της στον άλλο. Τα συνδικάτα που συμμετέχουν στο Κονβόι μπορούν να υιοθετήσουν ψηφίσματα με τα οποία θα απαιτούν την απελευθέρωση του Ματσόλα, να δημοσιοποιήσουν την υπόθεσή του και να απευθύνουν επιστολές στις αρχές που εμπλέκονται στις ανταλλαγές κρατουμένων, συνδέοντας παράλληλα το όνομά του με τους χιλιάδες Ουκρανούς αιχμαλώτους πολέμου και τους παράνομα κρατούμενους πολίτες που κρατούνται από τη Ρωσία.
Από την Ουκρανία έως την Παλαιστίνη και το Ιράν: Ενάντια σε όλους τους ιμπεριαλισμούς
Οι Ουκρανοί σοσιαλιστές και οι ακτιβιστές αλληλεγγύης έχουν διατυπώσει το σύνθημα «Από την Ουκρανία στην Παλαιστίνη — Η κατοχή είναι έγκλημα». Η Ουκρανία και η Παλαιστίνη έχουν διαφορετική ιστορία, αλλά ούτε η ρωσική ούτε η ισραηλινή κατοχή αποκτούν νομιμότητα λόγω των διεθνών συμμαχιών όσων αντιστέκονται σε αυτές. Υποστηρίζουμε τον παλαιστινιακό εθνικό απελευθερωτικό αγώνα ενάντια στην ισραηλινή κατοχή και τον γενοκτονικό πόλεμο, που υποστηρίζονται από τον αμερικανικό και τον ευρωπαϊκό ιμπεριαλισμό, ακριβώς όπως υποστηρίζουμε την Ουκρανία ενάντια στη ρωσική εισβολή. Η αντίθεση στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό δεν μπορεί να μετατρέψει την εισβολή του Πούτιν σε προοδευτικό πόλεμο, όπως και η αντίθεση στον ρωσικό ιμπεριαλισμό δεν μπορεί να δικαιολογήσει την καταστροφή της Γάζας από το Ισραήλ. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η υποστήριξη της κυβέρνησης Ζελένσκι προς το Ισραήλ δεν είναι μόνο εξωφρενική, αλλά και μεγάλη ζημιά για τον ίδιο τον αγώνα της ουκρανικής απελευθέρωσης. Αποδυναμώνει την καθολική αρχή στην οποία στηρίζεται ο ίδιος ο αγώνας της Ουκρανίας: ότι ένας καταπιεσμένος λαός έχει το δικαίωμα να αντισταθεί στην κατοχή και να καθορίσει το δικό του μέλλον. Η αλληλεγγύη της Ουκρανίας προς την Παλαιστίνη, αντί να αποδυναμώνει τον αγώνα κατά της Ρωσίας, ενισχύει το αίτημα για την αυτοδιάθεση της Ουκρανίας, αρνούμενη να εξαρτήσει τα εθνικά δικαιώματα από γεωπολιτικές συμμαχίες.
Η ίδια ανεξαρτησία ισχύει και για το Ιράν, αλλά και πάλι αυτό δεν σημαίνει ουδετερότητα μεταξύ επιτιθέμενου και αμυνόμενου. Στο πλαίσιο της τρέχουσας στρατιωτικής επιθετικότητας των ΗΠΑ και του Ισραήλ, βρισκόμαστε αποφασιστικά στο πλευρό του Ιράν ενάντια στον ιμπεριαλισμό και υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα του ιρανικού λαού να αντισταθεί σε αυτή την επιθετικότητα και να αποκτήσει και να χρησιμοποιήσει τα απαραίτητα μέσα για την άμυνά του. Αυτή η στρατιωτική στάση δεν συνεπάγεται πολιτική υποστήριξη προς την Ισλαμική Δημοκρατία. Στο πλαίσιο του αγώνα ενάντια στον εξωτερικό επιτιθέμενο, συνεχίζουμε να υποστηρίζουμε τα ανεξάρτητα αιτήματα και τους αγώνες των ιρανών εργατών, των γυναικών και των καταπιεσμένων εθνικοτήτων ενάντια στη δική τους κυβέρνηση. Το καθήκον είναι να συνδυάσουμε τα δύο μέτωπα αντί να τα αντιπαραθέτουμε: ξεκινώντας από τον ενεργό αγώνα για την ήττα της ιμπεριαλιστικής επιθετικότητας και την υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας, και ενσωματώνοντας σε αυτόν τον αγώνα των εργατών και των καταπιεσμένων στρωμάτων για τα δικά τους κοινωνικά, δημοκρατικά και εθνικά αιτήματα. Μόνο μια ανεξάρτητη πολιτική της εργατικής τάξης μπορεί να ενώσει την αντίσταση στον ιμπεριαλισμό με τον αγώνα κατά της εκμετάλλευσης και της καταστολής στο εσωτερικό της χώρας.
Απορρίπτουμε κάθε ιεράρχηση στη αλληλεγγύη που καθορίζεται από την Ουάσινγκτον, τη Μόσχα, τις Βρυξέλλες ή την Τεχεράνη, καθώς και όλες τις ιμπεριαλιστικές τακτικές που αποσκοπούν στο να διαιρέσουν τους καταπιεσμένους και να αντιπαραθέσουν τους αγώνες για εθνική απελευθέρωση μεταξύ τους. Το Κονβόι του Νοεμβρίου μας προσφέρει μια συγκεκριμένη ευκαιρία να εφαρμόσουμε αυτόν τον διεθνισμό στην πράξη και να συνδέσουμε τους αγώνες για απελευθέρωση πέρα από τα σύνορα. Η Ουκρανία, η Παλαιστίνη και το Ιράν δεν είναι αγώνες που μπορούν να θεωρηθούν ταυτόσημοι, και ο καθένας έχει τη δική του ιστορία και τα δικά του πολιτικά καθήκοντα. Όμως, στο σύνολό τους, δείχνουν πέρα από την αντίθεση προς το ένα ή το άλλο ιμπεριαλιστικό κράτος, προς την ανάγκη να απαλλαγούμε από το ίδιο το ιμπεριαλιστικό σύστημα. Ο εντεινόμενος ανταγωνισμός μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων γεννά νέους πολέμους, κατοχές που αποσκοπούν σε μια νέα αναδιανομή του κόσμου, και τα ανταγωνιστικά ιμπεριαλιστικά κράτη θα κάνουν τα πάντα για να διατηρήσουν τους παγκόσμιους απελευθερωτικούς αγώνες διαιρεμένους και αποσυνδεδεμένους.
Καλούμε τα συνδικάτα, τις φοιτητικές ενώσεις και τα κοινωνικά κινήματα να υποστηρίξουν το Κονβόι, να συγκεντρώσουν χρήματα και να συμμετάσχουν, εστιάζοντας στην ανάπτυξη άμεσων σχέσεων με την «Priama Diia», τα ανεξάρτητα συνδικάτα και τις Συλλογικότητες Αλληλεγγύης, ενώ παράλληλα να ανανεώσουν την εκστρατεία για την απελευθέρωση του Ντένις Ματσόλα και άλλων Ουκρανών αιχμαλώτων πολέμου και παράνομα κρατουμένων πολιτών, καθώς και για την υπεράσπιση του Μάξιμ Σουμάκοφ και των δημοκρατικών δικαιωμάτων όσων οργανώνονται ανεξάρτητα εντός της Ουκρανίας.
Τα εργατικά κονβόι από το 2022 έδειξαν ότι η αλληλεγγύη προς την Ουκρανία δεν χρειάζεται να περάσει από τις κυβερνήσεις ούτε να απαιτεί πολιτική υποστήριξη προς τον Ζελένσκι. Βοήθησαν επίσης να αναδειχθεί μια πραγματικότητα που πολύ συχνά παραγκωνίζεται στις περιγραφές του πολέμου: αν ο Πούτιν δεν κατάφερε να υποτάξει την Ουκρανία, αυτό οφείλεται πάνω απ’ όλα στην ηρωική αντίσταση της ουκρανικής εργατικής τάξης και του λαού, παρά την νεοφιλελεύθερη κυβέρνησή της. Οι εργαζόμενοι έχουν πάει στο μέτωπο, ενώ άλλοι έχουν διατηρήσει σε λειτουργία τα ορυχεία, τους σιδηροδρόμους, τα νοσοκομεία, τα σχολεία και τις δημόσιες υπηρεσίες, στηρίζοντας την αντίσταση και συνεχίζοντας παράλληλα να υπερασπίζονται τα δικά τους δικαιώματα και τις οργανώσεις τους.
Αυτή η εμπειρία πρέπει να ενδυναμώσει τις δυνάμεις της εργατικής τάξης σε όλη την Ευρώπη και τον κόσμο. Μια εργατική τάξη ικανή να οργανώσει την κοινωνία εν μέσω βομβαρδισμών, να αντισταθεί σε μια ιμπεριαλιστική εισβολή και να ματαιώσει τα σχέδια μιας από τις μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις του κόσμου, είναι ικανή για πολύ περισσότερα από όσα συνήθως της λένε. Η συλλογική δύναμη που αποκαλύφθηκε στην ουκρανική αντίσταση είναι επίσης η δύναμη που μπορούν να κινητοποιήσουν οι εργαζόμενοι ενάντια στη λιτότητα, την εκμετάλλευση, τις αυταρχικές κυβερνήσεις και τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο στις δικές τους χώρες. Υπό διαφορετικές συνθήκες, αυτή η δύναμη μπορεί να ανατρέψει κυβερνήσεις και να θέσει το ερώτημα του ποιος πρέπει να κυβερνά την κοινωνία. Η πιθανότητα μιας σοσιαλιστικής επανάστασης δεν προέρχεται από κάπου έξω από αυτούς τους αγώνες: ξεκινά από τις ικανότητες που ανακαλύπτουν οι εργαζόμενοι μέσω της συλλογικής οργάνωσης και του ίδιου του αγώνα.
Για την ήττα της κατοχής του Πούτιν και το δικαίωμα της Ουκρανίας να καθορίζει το δικό της μέλλον, και ενάντια στην υποταγή της στο ΝΑΤΟ, στο δυτικό κεφάλαιο ή στην ουκρανική ολιγαρχία!
Από την Ουκρανία μέχρι την Παλαιστίνη και το Ιράν: αλληλεγγύη στους καταπιεσμένους λαούς, ανεξάρτητα από κάθε ιμπεριαλιστική δύναμη και αστική κυβέρνηση!
