Εν συντομία...σχόλια για την πολιτική και την οικονομία, από τον Θ. Μαράκη

Προληπτικό χτύπημα από την “αμυνόμενη” Ελλάς

Ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ Δ. Χούπης, μιλώντας στο Σταρ τη Δευτέρα, αναφέρθηκε στη «δυνατότητα προληπτικών χτυπημάτων στρατηγικού πλήγματος σε μεγάλο βάθος ούτως ώστε να εξασφαλίσουμε την αποτροπή δια της ισχύος. Η μία και μοναδική στιγμή που θα χρειαστεί να μην είναι τίποτα άλλο από νικηφόρο το αποτέλεσμα». Η δήλωση αυτή αν και συζητήθηκε περισσότερο στην Τουρκία παρά στη χώρα μας, φέρνει νέα δεδομένα, καθώς εμφανίζει την Ελλάδα να μετακινείται από τη μέχρι σήμερα πάγια θέση ότι είναι αμυνόμενη στην τουρκική επιθετικότητα και να προετοιμάζει αυτή το πρώτο «προληπτικό» χτύπημα και μάλιστα σε «μεγάλο βάθος”

Την ίδια στιγμή ο υπουργός Άμυνας σε δηλώσεις για νέα εξοπλιστικά προγράμματα, τόνισε ότι η εμβέλειά τους θα αφορά την ανατολική Μεσόγειο, δείχνοντας με αυτό τον τρόπο ότι το αμυντικό δόγμα αλλάζει και προσαρμόζεται στον ανταγωνισμό για τις ΑΟΖ. 

Η Ελλάς πρωταθλήτρια στους έμμεσους φόρους

Ακόμα, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της νέας έκθεσης του ΟΟΣΑ για τη φορολόγηση στις χώρες-μέλη:

• Το 2024, τα φορολογικά έσοδα της Ελλάδας ανήλθαν στο 39,8% του ΑΕΠ, υψηλότερα από το 38,9% του 2023 και αρκετά υψηλότερα από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, που διαμορφώθηκε στο 34,1%, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να κατατάσσεται στη 10η θέση ως προς το ύψος της φορολογικής επιβάρυνσης.
• Η Ελλάδα έχει πολύ υψηλή εξάρτηση από τον ΦΠΑ και τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης, καθώς αντλεί περίπου το 40,7% των συνολικών φορολογικών της εσόδων από αυτές τις δύο πηγές (22,5% από ΦΠΑ και 18,2% από ΕΦΚ). Ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ για φόρους κατανάλωσης είναι 31,3%. Η Ελλάδα καταλαμβάνει την 5η θέση μεταξύ των χωρών με τη μεγαλύτερη εξάρτηση από την έμμεση φορολογία.
• Οι εισφορές κοινωνικής ασφάλισης στη χώρα μας είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη, καθώς αντιστοιχούν στο 28,8% των φορολογικών εσόδων. Ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ είναι 25,5%. Συνεπώς η Ελλάδα έχει: βαρύτερο κόστος εργασίας και μεγαλύτερη πίεση σε εργοδότες και εργαζόμενους.
• Αντίθετα, ο φόρος εισοδήματος είναι χαμηλότερος από τον μέσο όρο των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ, καθώς αντιστοιχεί στο 15,5% των συνολικών φορολογικών εσόδων, γεγονός που δείχνει ότι η Ελλάδα δεν στηρίζεται τόσο στον άμεσο φόρο εισοδήματος όσο άλλες ανεπτυγμένες χώρες.
• Ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ είναι 23,7%. Ενδεικτικά στη Δανία είναι 57,2% ενώ στη Σουηδία 26,9%.
• Η Ελλάδα κατατάσσεται μεταξύ των χωρών των οποίων τα φορολογικά έσοδα κινούνται άνω του 38% του ΑΕΠ. Βρίσκεται μάλιστα πάνω από χώρες όπως η Γερμανία (38%), η Ισπανία (36,7%) και το Ηνωμένο Βασίλειο (34,4%).
• Η εξάρτηση των εσόδων από μισθωτούς και συνταξιούχους είναι μεγάλη. Ο διεθνής Οργανισμός επισημαίνει ότι τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος στην Ελλάδα προέρχονται κυρίως από μισθωτούς και συνταξιούχους ενώ τα έσοδα από ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους είναι αναλογικά χαμηλότερα σε σχέση με άλλες χώρες.
• Από το 2010 έως το 2024, η Ελλάδα παρουσίασε αύξηση 7,4 ποσοστιαίων μονάδων στον λόγο φόρων προς ΑΕΠ. Πρόκειται για την 3η μεγαλύτερη αύξηση σε όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ, μετά τη Σλοβακία (+7,7 μ.μ.) και την Ιαπωνία (+7,5 μ.μ.). Τα στοιχεία συνδέονται με φορολογική επιβάρυνση των πολιτών κατά την περίοδο των μνημονίων.

Υποχρηματοδότηση της Παιδείας

Σε μια σχολική χρονιά που τρεις μήνες μετά το πρώτο κουδούνι τα σχολεία ακόμα να λειτουργήσουν ολοκληρωμένα, λόγω της υποχρηματοδότησης και της υποστελέχωσης, ο κρατικός προϋπολογισμός στον τομέα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης έρχεται να μας προετοιμάσει ότι ...και του χρόνου θα ζήσουμε μια από τα ίδια χάλια!

Συγκεκριμένα, πέρυσι (2024) από τον Σεπτέμβρη μέχρι τον Δεκέμβρη προσλήφθηκαν συνολικά 44.059 αναπληρωτές εκπαιδευτικοί, ενώ την αντίστοιχη φετινή περίοδο προσλήφθηκαν μόλις 25.916! Αυτά τα νούμερα, και το ποσοστό των αναπληρωτών, που έναντι των μόνιμων είναι περίπου στο 30%, έχουν να κάνουν με τη διαχρονική πολιτική επιλογή όλων των κυβερνήσεων να υποκαθιστούν το μόνιμο προσωπικό των εκπαιδευτικών - που το αντιμετωπίζουν ως οικονομικό και δημοσιονομικό βαρίδι στους αντιλαϊκούς προϋπολογισμούς τους - με αναπληρωτές, των οποίων οι προσλήψεις γίνονται λάστιχο και αυξομειώνονται ανάλογα με τις γενικές προτεραιότητες και ιεραρχήσεις. Έτσι, τη φετινή χρονιά ζήσαμε σημαντική μείωση των προσλήψεων αναπληρωτών, χάριν των προτεραιοτήτων της πολεμικής οικονομίας, και αυτό ακριβώς υπηρετεί και ο φετινός προϋπολογισμός για τη λειτουργία των σχολείων. Πιο συγκεκριμένα, ο τακτικός προϋπολογισμός αυξήθηκε κατά 281 εκατ., δηλαδή από 3.486 εκατ. το 2025 ανέρχεται σε 3.767 εκατ. για το 2026. Ομως το ΠΔΕ στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος (κονδύλια της ΕΕ) που προορίζεται για τις προσλήψεις αναπληρωτών καταποντίζεται από 508 εκατ. το 2025 σε 214 εκατ. για το 2026!

Πληθωρισμός - η Αγροτιά οι τιμές και ποιοι πλουτίζουν 

Τον περασμένο Νοέμβρη, η αύξηση του πληθωρισμού στην ομάδα «Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά» ήταν 2,7% σε σχέση με πέρυσι, ενώ σημαντικές είναι οι αυξήσεις σε υποομάδες όπως το κρέας. Συνολικότερα από το 2011 ο μέσος ετήσιος δείκτης καταναλωτή αυξήθηκε πάνω από 75%, ενώ σε βάθος εξαετίας οι τιμές των τροφίμων έχουν αυξηθεί τουλάχιστον κατά 30%.

Ενδεικτικά είναι τα νούμερα στην κατηγορία όσπρια, σύμφωνα και με τους ίδιους τους παραγωγούς. Ρεβίθια φεύγουν από το χωράφι 0,70-0,90 ευρώ, αλλά στα ράφια φτάνουν έως τα 4,5 ευρώ το κιλό. Τα φασόλια έχουν τιμή παραγωγού γύρω στα 1,30 ευρώ, αλλά στο ράφι πωλούνται 6 με 7 ευρώ. Αντίστοιχη είναι η εικόνα σε άλλα είδη, όπως το ρύζι το οποίο έχει κόστος παραγωγής 0,45 ευρώ, φεύγει από το χωράφι κάτω από 0,50 ευρώ και καταλήγει στους καταναλωτές 4 ευρώ και πλέον το κιλό. Δηλαδή, έως και 10 φορές πάνω!

Οι αγρότες στενάζουν στο χωράφι, οι εργαζόμενοι στενάζουν μπροστά από τα ράφια, αλλά οι ιδιοκτήτες - μέτοχοι των μονοπωλίων και των μεγάλων επιχειρήσεων κολυμπούν στα κέρδη. Στα 13,35 δισ. εκτοξεύθηκε ο τζίρος των σούπερ μάρκετ το δεκάμηνο Ιανουαρίου - Οκτωβρίου 2025, αυξημένος κατά 900 εκατ. σε σχέση με την ίδια περίοδο το 2024. Μάλιστα το 54,7% του τζίρου προέρχεται από τις πωλήσεις τροφίμων και ποτών!

Τα συνολικά έσοδα των μεγάλων επιχειρήσεων στον γαλακτοκομικό τομέα ξεπερνούν τα 2 δισ. ευρώ για φέτος, ενώ εκτιμάται σημαντική αύξηση τα επόμενα χρόνια. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση αρνείται το εμβόλιο και εξακολουθεί να θανατώνει τα πρόβατα που προσβάλλονται από ευλογιά, για να μη θίξει την κερδοφορία Από το ξεζούμισμα των αγροτών και την ένταση της εκμετάλλευσης των εργαζομένων τροφοδοτούνται μεγάλοι κλάδοι όπως αυτός της Βιομηχανίας Τροφίμων και Ποτών, με κύκλο εργασιών περίπου 20 δισ. ευρώ και εξαγωγές που αγγίζουν τα 7 δισ. ευρώ.

Η κατάσταση των αγροτών σε δύο φράσεις

Μέσα σε δύο φράσεις μια νεαρή αγρότισσα κάνει σμπαράλια τα αφηγήματα του Μαξίμου για τον πρωτογενή τομέα, αποκαλύπτοντας τα τρομακτικά προβλήματα που έχουν βγάλει στους δρόμους ολόκληρο τον κλάδο.

Η νεαρή μίλησε από τα μπλόκα στο Mega και τα λόγια της ήταν αποκαλυπτικά.

«Για να πάρω έναν καφέ πρέπει να πουλήσω 16 κιλά σιτάρι. Κάτι δεν πάει καλά» τόνισε η αγρότισσα και υπογράμμισε «Θέλουν να στείλουν εμάς τα νέα παιδιά στο εξωτερικό. Αυτό δεν θα περάσει. Η επανάσταση συνεχίζεται!  Σας θέλουμε όλους στο πλευρό μας. Οι αγρότες είμαστε η μεγαλύτερη δύναμη της χώρας»!

«Θέλουν να στείλουν εμάς τα νέα παιδιά στο εξωτερικό. Αυτό δεν θα περάσει. Η επανάσταση συνεχίζεται! » υπογράμμισε.

Η αναγκαιότητα του εργατικού έλεγχου

Επιβεβαιώνεται από την αποκάλυψη των εκπροσώπων των εργαζομένων στον πρώην ΟΑΕΔ τ. ΟΕΚ και τ. ΟΕΕ ( ΠΑΝΣΥΠΟ) Πανελλήνιος Σύλλογος Εργαζομένων στους προαναφερόμενους οργανισμούς, όπου κυριολεκτικά κάνουν φύλο και φτερό την απόφαση του Δ. Σ. Της ΔΥΠΑ που εγκρίνει τον ισολογισμό της ΔΥΠΑ αφήνοντας μετέωρη την ανάκτηση εσόδων 10 δις ευρώ από τις εισφορές των ασφαλισμένων που οφείλει το πρώην ΙΚΑ (8,7 δις ευρώ) από το 2010 μέχρι σήμερα και 1,3 δις ευρώ που οφείλονται στους πρώην οργανισμούς Εργατικής Εστίας και Εργατικής Κατοικίας. Χρήματα που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν, υπέρ απασχόλησης, αύξηση των επιδομάτων ανεργίας  κοινωνικής προστασίας, αλλά και κοινωνικής κατοικίας. Καταγγέλλουν επίσης τη μεθόδευση για την απομάκρυνση των εκπροσώπων των εργαζομένων από το Δ. Σ. Της  ΔΥΠΑ. Και ερωτούν:

- Για έσοδα επιχορηγήσεων για διαφημίσεις είχαν προϋπολογιστεί  310.000 ευρώ, αλλά τελικά στο ταμείο  μπήκαν μόνο 70.583, ενώ για έξοδα διαφημίσεων  και δημοσιεύσεων πληρώθηκαν συνολικά 877.852!!

-Για δαπάνες ΔΕΘ πληρώθηκαν 167.583, για εκθέσεις στο εσωτερικό πληρώθηκαν 539.834, για φιλοξενίες και δεξιώσεις πληρώθηκαν 90.474, για δαπάνες δημοσίων σχέσεων πληρώθηκαν 60.167…

Και καταλήγουν: “ Η ΔΥΠΑ είναι δημόσια υπηρεσία απασχόλησης, όχι διαφημιστική εταιρεία ούτε μηχανισμός προσωπικής προβολής κανενός… Οφείλει να επενδύει στην εργασία και στους ανέργους, όχι στη βιτρίνα της Διοίκησης.” (υπογρ. δική μας)